به گزارش فارس به نقل از فیوچریسم، بررسی تازه داده‌های بیش از ۳۵۰۰ ایستگاه زمینی دریافت‌کننده سیگنال‌های ماهواره‌ای نشان می‌دهد پرتاب مأموریت آرتمیس ۲ در آوریل ۲۰۲۶ (فروردین ۱۴۰۵)، سه موج اختلال در یونوسفر زمین ایجاد کرده است.
یونوسفر بخشی از جو بالایی زمین است که به دلیل وجود ذرات باردار، نقش مهمی در انتقال امواج رادیویی و عملکرد سامانه‌های ناوبری ماهواره‌ای دارد.
پژوهشگران دانشگاه ملی چنگ‌کونگ تایوان دریافتند یکی از این اختلال‌ها در جریان مانور افزایش ارتفاع فضاپیمای آرتمیس ۲ و در ارتفاع حدود ۱۸۵ کیلومتری از سطح زمین ایجاد شده است. این رویداد ناحیه‌ای به طول تقریبی ۵ هزار کیلومتر، از بخش‌های مرکزی آمریکا تا سواحل اقیانوس اطلس را تحت تأثیر قرار داده است.
در واقع، خروج گازهای حاصل از احتراق موتور موشک و امواج ناشی از حرکت آن، توزیع الکترون‌ها در یونوسفر را تغییر داده و مناطقی با تراکم الکترونی کمتر ایجاد کرده است؛ پدیده‌ای که گاهی از آن با عنوان «حفره یونوسفری» یاد می‌شود.
اختلال فضایی با پیامدهای زمینی
اهمیت این پدیده فقط به مطالعات جوی محدود نمی‌شود. تغییر تراکم الکترون‌ها در یونوسفر می‌تواند زمان عبور سیگنال‌های ماهواره‌ای را تغییر دهد و در نتیجه، محاسبات موقعیت‌یابی جی‌پی‌اس را با خطا مواجه کند.
چارلز لین، یکی از پژوهشگران این مطالعه، هشدار داده است که خطای چندمتری در موقعیت‌یابی می‌تواند برای خودروهای خودران و پهپادها مشکل‌ساز باشد؛ زیرا این سامانه‌ها برای تشخیص موقعیت و مسیریابی به داده‌های دقیق ماهواره‌ای وابسته‌اند.
پیش از این نیز پرتاب موشک‌ها موجب اختلال در یونوسفر شده بود، اما پژوهشگران می‌گویند مأموریت آرتمیس ۲ نخستین نمونه ثبت‌شده از وقوع سه اختلال مجزا در یک مأموریت فضایی و در جریان مانورهای متوالی مداری است.
آن‌ها هشدار می‌دهند با افزایش تعداد مأموریت‌های فضایی به ماه و مریخ و استفاده از موشک‌های قدرتمندتر، تأثیر فعالیت‌های فضایی انسان بر محیط بالایی جو زمین اهمیت بیشتری پیدا خواهد کرد.
این یافته‌ها نشان می‌دهد فعالیت‌های فضایی، علاوه بر پیامدهای زیست‌محیطی روی زمین، می‌توانند نوعی آب‌وهوای فضایی ساخت بشر ایجاد کنند؛ پدیده‌ای که بررسی اثرات آن بر سامانه‌های موقعیت‌یابی و ارتباطات در مأموریت‌های آینده ضروری خواهد بود.
پرتاب مأموریت آرتمیس ۲ ناسا به مقصد ماه، با ایجاد اختلال در لایه‌های بالایی جو زمین، دقت سیگنال‌های جی‌پی‌اس را تحت تأثیر قرار داد.