قطع جی‌پی‌اس علاوه‌بر اخلال در مسیریابی، هماهنگی زمانی شبکه‌های مخابراتی و سامانه‌های حمل‌ونقل و مالی را با چالش‌های جدی روبه‌رو می‌کند.
به گزارش سایت دیدبان ایران، قطع جی‌پی‌اس علاوه‌بر اخلال در مسیریابی، هماهنگی زمانی شبکه‌های مخابراتی و سامانه‌های حمل‌ونقل و مالی را با چالش‌های جدی روبه‌رو می‌کند.
اگر ماهواره‌های GPS از کار بیفتند، بسیاری از گوشی‌ها و خودروها دیگر نمی‌توانند مثل قبل موقعیت دقیق خود را تعیین کنند. اپلیکیشن‌های مسیریابی ممکن است موقعیت کاربر را اشتباه نشان دهند، مسیر حرکت را با تأخیر به‌روزرسانی کنند یا در بعضی مناطق عملاً کارایی خود را از دست بدهند.
همه‌ی گوشی‌ها و دستگاه‌ها لزوماً از کار نمی‌افتند؛ بسیاری از آن‌ها علاوه بر GPS از سامانه‌های ماهواره‌ای دیگری مانند گالیله‌ی اروپا، گلوناس روسیه و بیدو چین نیز پشتیبانی می‌کنند. اگر این سامانه‌ها فعال بمانند، همچنان می‌توانند اطلاعات موقعیت‌یابی فراهم کنند.
در حمل‌ونقل هوایی و دریایی، پیامدها جدی‌تر می‌شوند. هواپیماها برای تعیین موقعیت، پیمودن مسیرهای مشخص و بعضی روش‌های تقرب به فرودگاه از سامانه‌های ماهواره‌ای استفاده می‌کنند. کشتی‌ها نیز برای ناوبری و تعیین موقعیت به این فناوری وابسته‌اند. در صورت اختلال گسترده، خدمه و مراکز کنترل باید به روش‌های جایگزین متکی شوند؛ ازجمله سامانه‌های ناوبری زمینی، رادار، تجهیزات داخلی هواپیما و روش‌های سنتی‌تر تعیین موقعیت. بسته به منطقه و تجهیزات موجود، ممکن است برخی پروازها یا سفرهای دریایی با محدودیت، تأخیر یا تغییر مسیر مواجه شوند.
حمل‌ونقل جاده‌ای و خدمات امدادی هم از پیامدها در امان نمی‌مانند. خودروهای امدادی ممکن است برای پیدا کردن نشانی‌ها به اطلاعات جایگزین نیاز داشته باشند و شرکت‌های حمل‌ونقل در مدیریت ناوگان و تخمین زمان رسیدن محموله‌ها با دشواری روبه‌رو شوند. گزارش دولت بریتانیا درباره‌ی اختلال در سامانه‌های ماهواره‌ای ناوبری، حمل‌ونقل جاده‌ای، خدمات اضطراری و بخش دریایی را از حوزه‌های مهم آسیب‌پذیر معرفی می‌کند.
یکی از مهم‌ترین نقش‌های GPS، فراتر از موقعیت‌یابی است: این سامانه ساعت بسیار دقیقی در اختیار تجهیزات زمینی قرار می‌دهد. شبکه‌های مخابراتی برای هماهنگ‌کردن زمان‌بندی ارتباطات، برخی زیرساخت‌های برق برای هماهنگی و پایش شبکه و مؤسسات مالی برای ثبت دقیق زمان تراکنش‌ها به منابع زمانی قابل‌اعتماد نیاز دارند.
اگر GPS از دسترس خارج شود، تجهیزات دارای ساعت داخلی یا منابع پشتیبان ممکن است مدتی به فعالیت ادامه دهند. اما در سامانه‌هایی که وابستگی زیادی به سیگنال زمان GPS دارند، اختلال طولانی‌تر می‌تواند هماهنگی را دشوار کند و در بعضی شرایط باعث افت کیفیت یا اختلال خدمات شود. این موضوع به‌ویژه برای شبکه‌های مخابراتی اهمیت دارد؛ زیرا زمان‌بندی دقیق در هماهنگی بخش‌های مختلف شبکه نقش دارد.
مؤسسه‌ی ملی استانداردها و فناوری آمریکا (NIST) تأکید می‌کند که سیگنال‌های زمان GPS برای همگام‌سازی تماس‌های تلفنی، ثبت زمانی تراکنش‌های مالی و پشتیبانی از حمل‌ونقل استفاده می‌شوند. این نهاد به همین دلیل بر ضرورت داشتن منابع جایگزین برای زیرساخت‌های حیاتی تأکید دارد.
نه لزوماً. از کار افتادن ماهواره‌های GPS به معنی قطع فوری برق، اینترنت یا شبکه‌ی تلفن همراه نیست. بسیاری از این زیرساخت‌ها منابع پشتیبان دارند و همه‌ی تجهیزات آن‌ها به یک شکل به GPS وابسته نیستند. برای نمونه، برخی سامانه‌ها می‌توانند از ساعت‌های دقیق داخلی، منابع زمانی دیگر یا روش‌های جایگزین همگام‌سازی استفاده کنند.
بااین‌حال، وابستگی پنهان تجهیزات به GPS می‌تواند مشکل‌ساز شود؛ به‌خصوص اگر اختلال گسترده باشد و هم‌زمان منابع پشتیبان کافی در دسترس نباشند. در ژانویه‌ی ۲۰۲۲، تداخل GPS در اطراف فرودگاه بین‌المللی دنور آمریکا حدود ۳۳ ساعت ادامه یافت.
گزارش آژانس امنیت زیرساخت و امنیت سایبری آمریکا (CISA)، این اختلال علاوه بر هوانوردی، سامانه‌های مرتبط با ترافیک زمینی و ریلی و برخی خدمات مخابراتی وابسته به زمان GPS را نیز تحت تأثیر قرار داد. این رویداد اختلال در سیگنال را نشان می‌دهد، نه از کار افتادن تمام ماهواره‌های GPS؛ اما نمونه‌ای واقعی از گستردگی پیامدهای وابستگی به این فناوری است.
خیر؛ اما بازگشت به روش‌های جایگزین ساده و بی‌هزینه نخواهد بود. سامانه‌های ناوبری زمینی، نقشه‌های آفلاین، تجهیزات ناوبری داخلی، ساعت‌های دقیق و دیگر منظومه‌های ماهواره‌ای می‌توانند بخشی از نیازها را پوشش دهند. میزان آمادگی نیز از کشوری به کشور دیگر و از صنعتی به صنعت دیگر متفاوت است.
از کار افتادن GPS با از کار افتادن تمام سامانه‌های ماهواره‌ای موقعیت‌یابی یکسان نیست. اگر فقط منظومه‌ی GPS از دسترس خارج شود و گالیله، گلوناس و بیدو به فعالیت ادامه دهند، بسیاری از دستگاه‌های چندمنظومه‌ای همچنان می‌توانند موقعیت‌یابی کنند؛ اما وابستگی زیرساخت‌ها به زمان GPS و نحوه‌ی پیاده‌سازی سامانه‌های پشتیبان همچنان مسئله‌ساز خواهد بود.
گزارشی از دولت بریتانیا در سال ۲۰۲۳، ارزش اقتصادی خدمات سامانه‌های ماهواره‌ای ناوبری را برای اقتصاد آن کشور حدود ۱۳٫۶۲ میلیارد پوند در سال برآورد کرد. این گزارش همچنین زیان احتمالی ناشی از اختلال ه۷ روزه در خدمات این سامانه‌ها را حدود ۷٫۶۴ میلیارد پوند تخمین زد. این اعداد مربوط به اختلال در سامانه‌های جهانی ناوبری ماهواره‌ای (GNSS) در سناریوی بررسی‌شده هستند، نه صرفاً از کار افتادن GPS؛ بنابراین نباید آن‌ها را برآورد مستقیم خسارت ناشی از خرابی ماهواره‌های GPS دانست.
زندگی مدرن به GPS وابستگی عمیقی پیدا کرده، اما این وابستگی به معنای ناتوانی کامل جهان در ادامه‌ی فعالیت بدون آن نیست. خطر اصلی زمانی پدیدار می‌شود که زیرساخت‌های حیاتی به یک منبع موقعیت و زمان متکی باشند و برای قطع طولانی‌مدت آن آمادگی کافی نداشته باشند. به همین دلیل، سازمان‌های دولتی و فنی بر توسعه‌ی منابع جایگزین، آزمایش سامانه‌های پشتیبان و کاهش وابستگی یک‌جانبه به GPS تأکید می‌کنند.