مرحوم استاد کورش زارعی بالاترین افتخارش، خدمت به مکتب و دستگاه امام حسین(ع) بود و بارها از این حیث به شکرگزاری در درگاه احدیت منّان می‌پرداخت چه آن که توفیق یافته تا نمک‌گیرِ سفره سیدالشهدا(ع) باشد.
به گزارش خبرگزاری حوزه، آنچه در ادامه می‌خوانید، برش‌های جذابی از مهم‌ترین نکات مطرح شده از سوی این هنرمند متعهد و انقلابی است که در گفتگو با رسانه های مختلف طی حدود ده سال اخیر مطرح شده است؛
دغدغه‌ای ارزشمند برای مخاطبانِ اربعینی
من سال ۱۳۹۵ که به‌عنوان مدیر مرکز هنرهای نمایشی حوزه هنری منصوب شدم دیدم سیل جمعیتی در مسیر پیاده‌روی اربعین قرار می‌گیرند که کار فرهنگی درست و مطلوبی برایشان انجام نمی‌شود؛ کار فرهنگی در حد چهار تا بنر و پلاکارد نیست. آن موقع اصلاً خبری از اجرای سرود، شعرخوانی و برنامه‌های فرهنگی و هنری جذاب برای مخاطبین و زائران امام حسین(ع) نبود. به همین خاطر گفتیم فرصت مناسبی است ما برای مخاطبان اربعین برنامه داشته باشیم.
همان موقع رهبر معظم انقلاب بحث تمدن نوین اسلامی را مطرح کردند. به واسطه این‌که شیعیانی از کشورهای اروپایی، آمریکایی و آسیایی کشورهای عربی آنجا حضور داشتند و می‌دانستیم تئاتر به عنوان یک هنر زنده و پویا می‌تواند گفت‌وگویی بی‌واسطه با مخاطب خودش داشته باشد و تأثیر مستقیمی بگذارد. از این رو، می‌تواند اتفاق خوبی برای ایجاد آن گفت‌وگوی تمدن نوین اسلامی بین مسلمان‌ها ایجاد کند.
سال اولِ این همایش بین‌المللی تئاتر را با ۴۰ یا ۵۰ نفر شروع کردیم و همان سال هم می‌دانستیم که بخش عمده‌ای از مخاطبان ما عرب‌زبان‌اند، لذا یکی دو کار تعزیه عربی هم با خودمان همراه کردیم و با استقبال بسیار خوبی مواجه شد. همان سال اول نزدیک به دو هزار مخاطب، تماشاگر اجرای تعزیه‌های عربی شدند. ما نمایش‌ها را طوری تنظیم کرده بودیم که زیاد طولانی نشود. چون به هر حال زائر پیاده آمده و خسته است؛ در حدی که یک توقف کوتاهی داشته باشد و آب و چایی بنوشد و رفع خستگی کند نمایش‌ها را ۱۵ تا ۲۰ دقیقه درنظر گرفته بودیم.
وقتی حرکت می‌کنیم دو روز در نجف هستیم و اظهار ارادت به حضرت علی(ع) داریم و از ایشان اجازه می‌گیریم و دو روز اجرا می‌کنیم. سپس چهار روز در مسیر پیاده‌روی اربعین در موکب‌های مختلف و دو روز در کربلا اجرای برنامه داریم. سال اول با استقبال خیلی خوبی مواجه شد و بازتاب‌هایش به هنرمندان و عوامل تئاتر آیینی و ارزشی ما رسید و سال بعد با ۱۵۰ تا ۲۰۰ نفر رفتیم.
ماجرای نذر فرهنگی و هنرمندانی که دستمزد نگرفتند
تحلیل ما این بود که هنرمندان سختی‌ها را ببینند می‌گویند که سال دیگر نمی‌رویم اما بارها این نکته را شنیدم همین که برمی‌گشتند و هنوز ماه صفر تمام نشده، دلشان برای پیاده‌روی اربعین تنگ شده است. لذا با انگیزه بیشتر خودشان را برای سال بعد مهیای این سفر می‌کنند. بسیار خدا را شاکرم این مسیر و نمک سفره حضرت اباعبدالله الحسین(ع) ما را پاگیرِ خودش کرد.
آنقدر این کارها ارزشمند و لذت‌بخش‌اند که بعد از تجربه سه دهه کار مذهبی در سینما، تئاتر و تلویزیون می‌گویم کار برای اباعبدالله(ع) و اهل‌بیت سخت است و این سختی‌ها همه لذت‌بخش‌اند. آدمی وقتی نمک‌گیر این سفره می‌شود دیگر نمی‌تواند رهایش کند و دست خودش نیست. نکته جالب این است که هیچ کدام از هنرمندانی که آمدند و اجرا داشتند هیچ دستمزدی نگرفتند و نمی‌گیرند. کاملاً نذر فرهنگی است؛ در واقع هرکسی به انحاء مختلف در این مسیر کار می‌کند و ما هم با این کار هنری نذر فرهنگی‌مان را ادا می‌کنیم.
بسیاری از هنرمندان، عاشق دین و اهل‌بیت(ع) هستند اما ...!
این‌طور نیست در عرصه فرهنگ و هنر در بین هنرمندان آدم‌های بی‌اعتقادی وجود داشته باشند اتفاقاً خیلی از هنرمندان ما هستند که عاشق دین و مذهب و اهل‌بیت(ع) هستند؛ مجالی برایشان پیش نیامده که خودشان را عرضه کنند. یک وقت‌هایی سر پروژه‌های سینمایی و تلویزیونی بیشتر این اتفاق می‌افتد موقع نماز می‌شود سجاده‌ام را می‌اندازم نماز می‌خوانم بسیاری با تعجب به من نگاه می‌کنند. بارها شده سرپروژه‌ای نماز خواندم بعد دیدم آدم‌های دیگر هم آمدند نماز خواندند. آنها اتفاقاً به من می‌گویند خدا خیرت بدهد، تو شروع به نماز خواندن کردی ما هم جرأت پیدا کردیم که بیاییم و نماز بخوانیم.
یعنی در همان پروژه‌ها آدم‌ها رودربایستی دارند یا می‌ترسند حرف به آنها بزنند و یا در واقع بعضی از آدم‌ها به آنها طعنه بزنند، جرأت نمی‌کنند حتی نمازشان را بخوانند. خدا رحمت کند علی سلیمانی همیشه می‌گفت کوروش تو چه دل و جرأتی داری من جایی خلوت پیدا می کنم کسی نبیند سجاده‌ام را می‌اندازم و نمازم را بخوانم؛ این دغدغه همیشه برایم وجود داشته چرا این اتفاق باید سر پروژه‌های ما بیفتد و کسی جرأت نکند نمازش را بخواند؟
اما این اعتقاد قلبی است و بارها در همین پروژه تئاتر و تعزیه که در جریان پیاده‌روی اربعین داریم از بین هنرمندان خصوصاً تئاتری‌ها به ما گفته‌اند خیلی دلمان می‌خواهد تا به حال کربلا نرفتیم و می‌خواهیم برای امام حسین(ع) کاری انجام دهیم؛ از ما خواهش کرده‌اند که آنها را به کربلا ببریم. من در طول این سال‌ها آنقدر کربلا اولی با خودم اربعین به کربلا بردم و آمدند و نمک‌گیر این سفره شده‌اند. جالب این که بسیاری از همین هنرمندان برگشتند و در ایام محرم و صفر به طور مستقل تئاتر مذهبی کار کردند.
خدمت صادقانه به مکتب سیدالشهدا(ع)
من نزدیک به سه دهه است که توفیق خادمی حضرت اباعبدالله(ع) را در عرصه تئاتر سینما و تلویزیون دارم اما همواره دعایم این است تا زنده‌ام یا اباعبدالله ما را یاری دهید در این حرفه و مسیر بتوانیم برای شما کار کنیم چه در کسوت کارگردان و چه در کسوت بازیگر و تهیه‌کننده؛ به هرحال برای قیام تو و اهل‌بیت عصمت و طهارت قدم برداریم و این جزو آرزوی قلبی من است. ان‌شاءالله در همین مسیر هم جانمان را بدهیم.
من خیلی حسینی هستم و اکثر کارهایی که انجام دادم از کودکی با امام حسین(ع) گره خورده است. پدربزرگ و مادربزرگم خادم حسینیه‌ای به نام حضرت ابوالفضل العباس(ع) بودند؛ مادرم می‌گوید من شما را از کودکی به حضرت عباس(ع) سپرده‌ام و شما خادمان حضرت عباس هستید. هروقت خواسته‌ای دارم سریع گره کار من باز می‌شود.
من از کودکی در این مجالس پا گرفتم و محرم و صفر روضه بود و مادربزرگ و پدربزرگ پدری‌ام چون خادم آن حسینیه در هرمزگان و میناب بودند ما از کودکی در همین هیئت‌ها، عزاداری‌ها و تعزیه‌ها، شکل گرفتیم. من یک علقه عجیبی به امام حسین(ع) دارم و در تمام آثار هنری چه به عنوان بازیگر و چه کارگردان در کنار برخی کارهای مذهبی بیشتر برای امام حسین(ع) کار کردم. هیچ‌وقت هم سر این پروژه‌ها بحث مالی نکردم و هرچه آمد برکت جیب‌مان شده است. من هم قبول دارم کار خاص و درخوری انجام نشده اما اگر قرار باشد چنین کارهایی ساخته شود من با جان و دل در خدمت این چنین پروژه‌هایی هستم.
کار برای امام حسین و واقعه عاشورا آنقدر دلچسب و شیرین است که اگر به تو بگویند بلند شو مجانی هم بیا من بارها شده رفتم و بدون دستمزد در کارهایی مربوط به حضرت اباعبدالله(ع) بازی کردم و دستمزدی هم دریافت نکردم. چون معتقدم یک جای دیگر دستمزد بزرگتری را خود امام حسین(ع) به ما می‌دهد.
هرچه در این راه، ناسزای بیشتری بشنویم، ثواب هم دارد
شاید شنیده و یا دیده باشید که برخی از هنرمندان که از ارادت‌شان به امام حسین(ع) می‌گویند و یا در مسیر پیاده‌روی اربعین قرار می‌گیرند از آنها عکس و فیلم بیرون می‌آید مورد هجمه قرار می‌گیرند. برای من سال‌هاست که این موضوع اتفاق می‌افتد اما هیچ ابایی ندارم و برایم مهم نبوده است. چون آن طرف چیزهایی دیدم و چشیدم که این هجمه‌ها و ناسزاها را برایم بی‌ارزش می‌کند. این‌هایی که این دشنام ها را می دهند، همکاران ما نیستند و من معتقدم همکاران ما اتفاقاً خیلی عاشق امام حسین(ع) و اهل‌بیت‌اند. من فکر می‌کنم به خاطر عشق به اهل‌بیت و امام حسین(ع) هرچه قدر ناسزا و بد و بیراه بشنویم اتفاقاً ثواب هم دارد.
شاید برخی به طعنه بگویند که فلانی «شو» بازی می‌کند اما واقعیت این است که همیشه که کوروش زارعی «شو» بازی نمی‌کند اتفاقاً آدم‌هایی مثل من تکلیفمان با خودمان معلوم است. شاید این حرف‌ها زده بشود اما مردم خیلی آگاه‌تر از این‌ها هستند. مردم خوب می‌فهمند که کوروش زارعی نقش بازی می‌کند یا واقعاً از دلش این حرف‌ها بیرون می‌آید.
شرافت و صداقت در فرج‌الله سلحشور موج می‌زد
مرحوم فرج الله سلحشور حقیقتاً انسان مخلص، با اخلاق و کاربلدی بود که سعی می کرد با تیم بازیگران خود قبل از هر چیز رفیق شود. ایشان به معنای واقعی کلمه انسان شریفی بود که در اولین برخورد با او، احساس می کردی که چقدر صمیمیت و محبت دارد.
ایشان از وقتی خودش را پیدا کرد برای خدا کار می کرد و به نظر من، راز ماندگاری و محبوبیت سریال یوسف پیامبر(ع) در کشورهای مختلف جهان، اخلاص ایشان بود.
از جمله ویژگی های بارز این مرد خدا، تواضع ایشان بود به نحوی که همیشه قبل از این که ما به ایشان سلام کنیم، ایشان به ما سلام می کرد و حقیقتاً پایبند به موازین اخلاقی و دینی بود و قطعاً جایش در سرای دیگر، بسیار خوب است.
اخلاص سلحشور؛ راز ماندگاری"یوسف پیامبر"
سلحشور در عرصه سینمای دینی و قرآنی به معنای حقیقی کلمه پیشگام و تحول آفرین بود و یک چهره دوست داشتنی در عرصه هنر متعهد و دینی به شمار می رفت که نه فقط مردم عزیز کشورمان بلکه بسیاری از مردم در کشورهای اسلامی آثار ایشان به خصوص سریال فاخر یوسف پیامبر(ص) را بسیار دوست می داشتند.
سلحشور کارهایی در عرصه هنر به انجام رساند که تا سال های سال به عنوان آثار ماندگار در عالم سینما و تلویزیون حتی در بُعد جهانی از آن یاد می شود، به خصوص درباره دو سریال عظیم یوسف پیامبر و مردان آنجلس که حتی شبکه های غیردینی و ضد انقلابی هم بعضاً آن را پخش کرده و به تمجید درباره اش پرداختند.
من نقش لاوی را در این سریال بسیار دوست دارم چون مرا به دنیای بازیگری معرفی کرد و این نقش باعث شد که سینما را بهتر بشناسم و بهتر به مخاطبان عام معرفی شوم. به نظرم، این نقش در یادها ماند که البته باید از راهنمایی بسیار خوب مرحوم سلحشور در این خصوص یاد کنم، ضمن آن که ایشان به خود من می گفت از بین یازده برادر یوسف، نقش لاوی برای من خیلی مهم است.
نسل جوان را با اهداف صهیونیسم بین الملل آشنا کنیم
سیطره صهیونیست ها بر هالیوود و بسیاری از مراکز مهم علمی، فکری و رسانه‌ای جهان مسأله ای نیست که کسی بخواهد آن را منکر شود. آنچه حائز اهمیت است که مردم و نسل جدید با اهداف و برنامه‌های صهیونیست ها در عرصه های مختلف به خصوص ساخت فیلم وسریال در مقیاس جهانی آشنا شوند و در این زمینه هنرمندان متعهد در مسیر روشنگری، رسالت مهمی برعهده دارند.
هدف هنر در واقع این است که انسان ها را به سمت کارهای درست و مکارم اخلاقی هدایت کند و لذا این که در عرصه فیلم و سریال به بهانه فروش بیشتر بخواهیم به دنبال قبح زدایی و عادی سازی یک سری هنجارها و برنامه ها باشیم به هیچ وجه درست و اخلاقی نیست. هنر یعنی رعایت ظرافت ها و ریزه کاری ها که به خصوص در ساخت و تولید آثار دینی و عاشورایی باید به همین مساله به طور جدی توجه داشت و لذا باید از انجام کارهای سطحی و شعاری پرهیز کرد.
اندکی از برکات احیای جریان تئاتر بچه‌های مسجد
شکل‌گیری جریان تئاتر «بچه های مسجد» به اوایل دهه هفتاد بازمی گردد. این مساله باعث شکل‌گیری هنر مردمی و جریان مردمی در سطح محلات و مساجد کشور شد که متأسفانه به دلایلی در اواخر دهه هشتاد و اوایل دهه نود تعطیل شد اما در سال ۹۵ که بنده مدیر تئاتر و هنرهای نمایشی حوزه هنری کشور شدم به جهت آن که برکات این‌کار را در امر تربیت و معرفی نیروهای معتقد و مستعد دیدم، آن را احیا کردم.
در حال حاضر مفتخرم که بگویم هم اکنون بیش از ۱۰ هزار گروه تئاتری در سطح مساجد کشور و از جمله در بسیاری از روستاهای دورافتاده وجود دارد و به فعالیت می پردازند و به امید خدا این جریان مبارک در سال های آینده نیز ادامه دارد و باعث تربیت و معرفی جوانان مستعد، انقلابی و کاربلد در عرصه هنر نمایش و حتی سینما و تلویزیون خواهد شد.