زنجان - ایرنا - رئیس دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان با بیان اینکه ترویج علم از وظایف مهم دانشگاه‌هاست، گفت: دانشگاه‌ها باید متناسب با رشد تولید علم و فناوری، ترویج علم را نیز در اولویت قرار دهند و با برنامه‌ریزی و حمایت مسئولان، زمینه نهادینه‌شدن علم و تقویت نقش آن در توسعه کشور را فراهم کنند.
به گزارش خبرنگار ایرنا، سعدالله نصیری قیداری روز پنچشنبه در مراسم رویداد «شب علم» در دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان اظهار داشت: در این رویداد برنامه‌های متنوع و نشاط‌آوری در حوزه ترویج علم برای کودکان، نوجوانان، جوانان، دانشجویان، استادان، مدیران شرکت‌ها و گروه‌های مختلف جامعه پیش‌بینی شده است تا مخاطبان بتوانند از نزدیک با علم و فعالیت‌های علمی آشنا شوند.
رئیس دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان، گفت: متناسب با رشدی که کشور در حوزه تولید علم و فناوری داشته، در زمینه ترویج علم حرکت متناسبی انجام نشده و لازم است دانشگاه‌ها در این مسیر گام‌های مؤثرتری بردارند.
نصیری قیداری با اشاره به جایگاه علم در آموزه‌های دینی گفت: در جامعه‌ای که خود را اسلامی می‌داند، توجه به علم و ترویج آن اهمیت ویژه‌ای دارد و آموزه‌های اسلامی نشان می‌دهد که علم در نگاه دینی جایگاهی ارزشمند دارد و ترویج آن در جامعه، اقدامی شایسته و قابل تحسین است.
وی با تأکید بر نقش دانشگاه‌ها در توسعه کشور اظهار داشت: باید باور کنیم که مسیر اصلی توسعه کشور از علم و دانشگاه می‌گذرد و اگر دانشگاهیان، جامعه، مدیران و مسئولان کشور این واقعیت را بپذیرند، می‌توان زمینه تحقق توسعه واقعی را فراهم کرد.
رئیس دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان افزود: هنگامی که جامعه ارزش علم را درک کند و مسئولان و مدیران باور داشته باشند که توسعه پایدار بدون توسعه علمی امکان‌پذیر نیست، برای علم سرمایه‌گذاری می‌کنند، برنامه‌ریزی دقیق‌تری انجام می‌دهند و در تدوین بودجه‌های سالانه نیز به نیازهای علمی کشور توجه بیشتری خواهند داشت.
وی ادامه داد: در چنین شرایطی، برای استادان و دانشجویان ارزش و احترام بیشتری قائل می‌شوند و محیط دانشگاه به جایگاه واقعی خود در مسیر توسعه کشور نزدیک‌تر خواهد شد.
وی با بیان اینکه کشورهای پیشرفته در زمینه ترویج علم اقدامات گسترده‌ای انجام داده‌اند، گفت: در برخی کشورها، از جمله آمریکا، توجه به ترویج علم سابقه‌ای طولانی دارد و در قوانین و برنامه‌های آنها نیز به این موضوع توجه شده است.
رئیس دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان افزود: در کشور ما نیز باید به‌تدریج اهمیت ترویج علم در سیاست‌گذاری‌ها و برنامه‌ریزی‌ها بیشتر مورد توجه قرار گیرد، هرچند در سال‌های اخیر اقداماتی در این زمینه انجام شده، اما هنوز ترویج علم در سیاست‌ها و برنامه‌های علمی کشور جایگاه متناسبی با اهمیت آن ندارد.
پروفسور ثبوتی: توسعه علم و فناوری به تغییر نگرش جامعه و رفع موانع نیاز دارد
بنیانگذار دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان هم با اشاره به سابقه ۲۰۰ ساله تلاش ایران برای دستیابی به علوم و فناوری‌های نوین گفت: پیشرفت علمی تنها با خرید فناوری و ایجاد دانشگاه محقق نمی‌شود، بلکه به گسترش فرهنگ علم‌جویی در جامعه، اصلاح سیاست‌گذاری‌ها و فراهم‌کردن زمینه فعالیت آزادانه و خلاقانه افراد نیاز دارد.
پرفسور یوسف ثبوتی با اشاره به تلاش حدود ۲۰۰ ساله ایران برای دستیابی به علوم و فناوری‌های جدید افزود: حدود ۲۰۰ سال پیش، ایرانیان متوجه شدند که در جهان تحولات علمی و فناوری مهمی رخ داده که کشور از آنها بی‌اطلاع بوده و همین پیشرفت‌ها موجب افزایش قدرت کشورهای غربی شده است.
وی افزود: در آن زمان، مدیران کشور به این نتیجه رسیدند که برای جبران عقب‌ماندگی باید علوم جدید را فراگرفت و فناوری‌های پیشرفته را خریداری کرد، اما با وجود پیگیری این رویکرد در حدود دو قرن گذشته، هنوز به نتایجی که انتظار می‌رفت، دست نیافته‌ایم.
ثبوتی با تأکید بر ضرورت بررسی دلایل این ناکامی گفت: برای یافتن پاسخ این پرسش نباید تنها به دانشگاهیان، استادان، دانشجویان و کارکنان دانشگاه‌ها نگاه کرد، بلکه باید شرایط عمومی جامعه و موانعی را که بر سر راه فعالیت علمی قرار دارند نیز مورد توجه قرار داد.
بنیانگذار دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان با اشاره به ماهیت علوم تجربی بیان کرد: در علوم تجربی، مشاهده و اندازه‌گیری مبنای شناخت و دستیابی به نتایج علمی است و اعتبار قوانین علمی نیز بر پایه مشاهدات و آزمایش‌های دقیق شکل می‌گیرد؛ از این رو، تقویت علم نیازمند توجه به روش‌های علمی و فراهم‌کردن شرایط مناسب برای فعالیت پژوهشگران است.
وی با اشاره به تجربه تاریخی جوامع در زمینه توسعه علمی اظهار داشت: صرف خرید فناوری یا ایجاد دانشگاه به معنای دستیابی به توسعه علمی و فناورانه نیست، بلکه باید زمینه‌های اجتماعی و فرهنگی لازم برای رشد علم نیز فراهم شود.
ثبوتی ادامه داد: برای نمونه، بررسی تجربه‌های تاریخی همچون فعالیت بیت‌الحکمه و جایگاه علوم در تمدن اسلامی نشان می‌دهد که گسترش علم به شرایطی فراتر از وجود مراکز علمی وابسته است و فرهنگ علم‌جویی باید در سطح جامعه شکل بگیرد و تداوم یابد.
وی با اشاره به وضعیت دانشگاههای کشور گفت: دانشگاههای امروز ایران در مقایسه با گذشته از نظر آشنایی با تحولات علمی جهان و برخورداری از امکانات پیشرفت‌هایی داشته‌اند، هرچند محدودیت‌هایی در زمینه رفت‌وآمدهای بین‌المللی و ارتباطات علمی همچنان وجود دارد.
بنیانگذار دانشگاه تحصیلات تکمیلی علوم پایه زنجان تأکید کرد: اگر ایران بخواهد جایگاه علمی خود را در منطقه ارتقا دهد، به سرمایه‌گذاری هدفمند، برنامه‌ریزی دقیق‌تر و سیاست‌گذاری‌های مناسب‌تر نیاز دارد.
وی با انتقاد از موانعی که ممکن است انگیزه فعالیت علمی را کاهش دهد، اظهار داشت: محدودیت های اداری و رویه‌هایی که دست‌وپای افراد را برای فعالیت می‌بندد، می‌تواند موجب بی‌انگیزگی شود و مانع پیشرفت علم شود.
ثبوتی افزود: پیشرفت جامعه تنها به تلاش گروه محدودی از نخبگان وابسته نیست، بلکه باید برای افراد عادی جامعه نیز فرصت فعالیت، تجربه‌اندوزی و خلاقیت فراهم شود؛ چرا که بخش بزرگی از ظرفیت پیشرفت کشور در همین افراد نهفته است.
وی خاطرنشان کرد: فراهم‌کردن شرایط مناسب برای فعالیت آزادانه و خلاقانه افراد، در کنار اصلاح سیاست‌گذاری‌ها و تقویت فرهنگ علم‌جویی، می‌تواند زمینه‌ساز رشد علمی و فناوری و ارتقای جایگاه ایران در منطقه باشد.
رئیس اتاق بازرگانی زنجان: ارتباط صنعت و دانشگاه با صبوری و تعامل تقویت شود
رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی زنجان با تأکید بر ضرورت تقویت ارتباط صنعت و دانشگاه گفت: نزدیک‌شدن این دو حوزه به یکدیگر، مستلزم صبوری در سرمایه‌گذاری‌های پژوهشی، درک متقابل نیازها و فراهم‌کردن فرصت آشنایی دانش‌آموزان و دانشجویان با محیط‌های صنعتی است.
صمد یوسفی‌اصل ادامه داد: به‌عنوان فعال اقتصادی و صنعتی استان، این پرسش برای ما مطرح است که چه اقدامی از دستمان برمی‌آید تا بتوانیم در قبال خدمات و دستاوردهای این دانشگاه سهمی داشته باشیم و به توسعه آن کمک کنیم.
یوسفی اصل افزود: گاهی تصور می‌کنیم باید اقدامات بسیار بزرگی انجام دهیم تا بتوانیم موجب خوشحالی افراد شویم، اما تجربه من نشان داده است که حتی کاشتن یک درخت کوچک در محوطه دانشگاه نیز به اندازه وعده‌های بزرگ ارزشمند و اثرگذار باشد.
وی اظهار کرد: ما به‌عنوان شهروندان زنجانی و فعالان حوزه صنعت و اقتصاد استان، باید هر آنچه در توان داریم برای حمایت از دانشگاه به کار بگیریم و تلاش کنیم یکی از پروژه‌های دانشگاه را بر عهده بگیریم و در پیشبرد آن نقش داشته باشیم.
رئیس اتاق بازرگانی زنجان در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به تفاوت فضای دانشگاه و صنعت گفت: دانشگاه و صنعت دو دنیای متفاوت دارند که باید برای نزدیک‌شدن آنها به یکدیگر تلاش کنیم. این دو حوزه هر کدام اقتضائات، انتظارات و شیوه فعالیت خاص خود را دارند و تقویت ارتباط میان آنها نیازمند شناخت متقابل است.
رئیس اتاق بازرگانی زنجان تأکید کرد: صنعت باید برای فعالیت‌های پژوهشی و دستیابی به نتایج آنها صبوری بیشتری داشته باشد و انتظار نداشته باشد که هر سرمایه‌گذاری در کوتاه‌مدت نتیجه مشخصی به همراه داشته باشد.
وی افزود: برای تقویت همکاری‌های مشترک باید این دو دنیای متفاوت به‌تدریج به یکدیگر نزدیک شوند. فعالان صنعتی و اقتصادی نیز لازم است نگاه خود را به پژوهش توسعه دهند و همه فعالیت‌های تحقیقاتی را صرفاً با معیار هزینه و نتیجه فوری ارزیابی نکنند.
یوسفی‌اصل با بیان اینکه تقویت ارتباط دانشگاه و صنعت به همکاری مستمر دو طرف نیاز دارد، گفت: هدف این است که بتوانیم با شناخت بیشتر از نیازها و ظرفیت‌های یکدیگر، زمینه استفاده مؤثرتر از دانش دانشگاهی در بخش صنعت و اقتصاد را فراهم کنیم.
وی در ادامه با اشاره به حضور دانش‌آموزان، دانشجویان و گروه‌های مختلف در رویداد شب علم اظهار داشت: همان‌گونه که دانش‌آموزان و دانشجویان باید از دانش و دستاوردهای علمی بهره‌مند شوند، لازم است تجربه‌های عملی و صنعتی نیز در اختیار آنها قرار گیرد.
رئیس اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی زنجان افزود: همان اندازه که نیاز داریم علم را به فرزندان خود منتقل کنیم، باید زمینه انتقال تجربه‌های صنعتی و اقتصادی را نیز برای آنان فراهم کنیم تا دانش‌آموزان و دانشجویان بتوانند از نزدیک با فضای واقعی کار و تولید آشنا شوند.