سرنوشت ۲۲ تیم حاضر در اولین فصل لیگ برتر انگلیس؛ از منچستریونایتد تا اولدهام

وقتی لیگ برتر انگلیس در ۱۵ اوت ۱۹۹۲ از راه رسید، یکی از بزرگ‌ترین جاذبه‌های ورزشی و بهترین لیگ فوتبال جهان متولد شد.

وقتی لیگ برتر انگلیس در ۱۵ اوت ۱۹۹۲ از راه رسید، یکی از بزرگ‌ترین جاذبه‌های ورزشی جهان متولد شد. در آن زمان ۲۲ باشگاه از لیگ فوتبال انگلستان جدا شدند تا رقابت جدیدی را تشکیل دهند؛ لیگی که پشتوانه آن قرارداد پنج‌ساله و ۳۰۴ میلیون پوندی حق پخش تلویزیونی با Sky و BBC بود؛ قراردادی که فوتبال انگلیس را برای همیشه تغییر داد.

بیش از سه دهه بعد، لیگ برتر انگلیس آن‌قدر تغییر کرده که تقریباً قابل مقایسه با روزهای نخست نیست. بعضی از اعضای بنیان‌گذار آن به قدرت‌هایی جهانی تبدیل شده‌اند، برخی دیگر تا دسته‌های پایین‌تر سقوط کرده‌اند، تعدادی وارد فرایند ورشکستگی و اداره قضایی شده‌اند و حتی یکی از آن‌ها دیگر در شکل اولیه خود وجود ندارد.

از میان ۲۲ باشگاه اولیه، تنها ۱۳ تیم در فصل ۲۰۲۶/۲۷ همچنان در بالاترین سطح فوتبال انگلیس حضور دارند. در ادامه وضعیت امروز تمام این باشگاه‌ها مرور شده است.

۲۲ تیم اولیه لیگ برتر انگلیس

باشگاه	ورزشگاه	سرمربی در فصل ۱۹۹۲/۹۳	رتبه نهایی
منچستریونایتد	اولدترافورد	الکس فرگوسن	اول
استون ویلا	ویلا پارک	ران اتکینسون	دوم
نوریچ سیتی	کَرو رود	مایک واکر	سوم
بلکبرن روورز	ایوود پارک	کنی دالگلیش	چهارم
کوئینز پارک رنجرز	لوفتوس رود	جری فرانسیس	پنجم
لیورپول	آنفیلد	گریم سونس	ششم
شفیلد ونزدی	هلیزبورو	ترور فرانسیس	هفتم
تاتنهام	وایت هارت لین	داگ لیورمور	هشتم
منچسترسیتی	مین رود	پیتر رید	نهم
آرسنال	هایبوری	جورج گراهام	دهم
چلسی	استمفورد بریج	یان پورترفیلد / دیوید وب	یازدهم
ویمبلدون	سلهرست پارک	جو کینیر	دوازدهم
اورتون	گودیسون پارک	هاوارد کندال	سیزدهم
شفیلد یونایتد	برامال لین	دیو باست	چهاردهم
کاونتری سیتی	هایفیلد رود	بابی گولد	پانزدهم
ایپسویچ تاون	پورتمن رود	جان لایل	شانزدهم
لیدز یونایتد	الاند رود	هاوارد ویلکینسون	هفدهم
ساوتهمپتون	دِ دل	یان برنفوت	هجدهم
اولدهام اتلتیک	بوندری پارک	جو رویل	نوزدهم
کریستال پالاس	سلهرست پارک	استیو کاپل	بیستم، سقوط
میدلزبورو	آیرسام پارک	لنی لارنس	بیست‌ویکم، سقوط
ناتینگهام فارست	سیتی گروند	برایان کلاف	بیست‌ودوم، سقوط

آن دوران با امروز بسیار متفاوت بود. جان میجر پس از پیروزی غیرمنتظره در انتخابات سراسری آوریل همان سال، نخست‌وزیر بریتانیا بود و تنها حدود یک ماه پس از آغاز لیگ برتر، بحران «چهارشنبه سیاه» باعث شد بریتانیا از سازوکار نرخ ارز اروپا خارج شود.

تا پایان سال، ملکه الیزابت دوم از سال ۱۹۹۲ با عبارت لاتین «annus horribilis» یا «سال وحشتناک» یاد کرد؛ سالی که آتش‌سوزی قلعه ویندزور و جدایی چارلز و دایانا نیز در آن رخ داد.

اینترنت هنوز سال‌ها با ورود گسترده به خانه‌های مردم فاصله داشت و نخستین پیامک تاریخ نیز تا دسامبر همان سال ارسال نشده بود. در آمریکا، بیل کلینتون در ماه نوامبر به ریاست‌جمهوری انتخاب شد.

در همان تابستان، دانمارک با وجود اینکه تنها به‌دلیل محروم‌شدن یوگسلاوی در آخرین لحظه به مسابقات راه یافته بود، قهرمان یورو ۹۲ شد و شهر بارسلونا نیز میزبان بازی‌های المپیک بود.

ورزشگاه‌ها هم ظاهر کاملاً متفاوتی داشتند. باشگاه‌ها در آن زمان در حال تبدیل ورزشگاه‌های خود به استادیوم‌های تمام‌صندلی بودند؛ تغییری که پس از گزارش تیلور درباره فاجعه هیلزبورو الزامی شده بود. بااین‌حال، در نخستین فصل لیگ برتر هنوز سکوهای ایستاده در بسیاری از ورزشگاه‌های سطح اول فوتبال انگلیس وجود داشت.

در زمین مسابقه نیز شرایط بسیار متفاوت بود. بازیکنان هنوز با شماره‌های ۱ تا ۱۱ بازی می‌کردند و شماره‌های ثابت تیمی و نام بازیکنان روی پیراهن‌ها از یک سال بعد رواج پیدا کرد. قانون پاس رو به عقب نیز تازه اجرا شده بود و دروازه‌بان‌ها، گاهی به شیوه‌ای دردناک، تازه یاد می‌گرفتند که دیگر اجازه ندارند پاس عمدی هم‌تیمی خود را با دست بگیرند.

برایان دین از شفیلد یونایتد نخستین گل تاریخ لیگ برتر انگلیس را مقابل منچستر یونایتد به ثمر رساند. تیم سر الکس فرگوسن در ادامه با اختلاف ۱۰ امتیاز قهرمان شد که نخستین قهرمانی منچستریونایتد در لیگ پس از ۲۶ سال بود. برایان کلاف نیز در پایان فصلی که ناتینگهام فارست در قعر جدول سقوط کرد، بازنشسته شد. در سوی دیگر، نوریچ با وجود تفاضل گل منفی فصل را در رده سوم به پایان رساند که بهترین رتبه تاریخ لیگ برتر برای تیمی با تفاضل گل منفی به شمار می‌رود.

از میان آن ۲۲ باشگاه، آرسنال، استون ویلا، چلسی، کاونتری سیتی، کریستال پالاس، اورتون، ایپسویچ تاون، لیدز یونایتد، لیورپول، منچسترسیتی، منچستریونایتد، ناتینگهام فارست و تاتنهام در فصل ۲۰۲۶/۲۷ لیگ برتر حضور دارند.

همچنین باشگاه‌های اورتون، آرسنال، لیورپول، منچستریونایتد، چلسی و تاتنهام عضو یک جمع محدود هستند؛ تیم‌هایی که از زمان شکل‌گیری لیگ برتر هرگز از این رقابت‌ها سقوط نکرده‌اند.

بسیاری از اعضای بنیان‌گذار لیگ برتر انگلیس در طول این سال‌ها ورزشگاه خود را نیز تغییر داده‌اند. میدلزبورو در سال ۱۹۹۵ ورزشگاه آیرسام پارک را با استادیوم ریورساید عوض کرد، ساوتهمپتون در سال ۲۰۰۱ دِ دل را ترک کرد و منچسترسیتی در سال ۲۰۰۳ از مین رود به استادیوم شهر منچستر رفت.

کاونتری نیز در سال ۲۰۰۵ هایفیلد رود را ترک کرد، آرسنال در سال ۲۰۰۶ از هایبوری به استادیوم امارات نقل مکان کرد، تاتنهام در سال ۲۰۱۹ وایت هارت لین را با ورزشگاه جدید استادیوم تاتنهام هاتسپر جایگزین کرد و اورتون نیز در سال ۲۰۲۵ با گودیسون پارک خداحافظی کرد.

در ادامه وضعیت دیگر اعضای بنیان‌گذار لیگ برتر انگلیس را مرور می‌کنیم.

بلکبرن روورز

چمپیونشیپ

صعود بلکبرن در سال‌های ابتدایی لیگ برتر بسیار سریع بود. این باشگاه با حمایت مالی جک واکر، سرمایه‌دار صنعت فولاد، و هدایت کنی دالگلیش در فصل ۱۹۹۴/۹۵ قهرمان لیگ برتر انگلیس شد. بلکبرن در روز پایانی منچستر یونایتد را کنار زد و آلن شیرر نیز در آن فصل ۳۴ گل در لیگ به ثمر رساند.

سال‌های پس از آن برای طرفداران این تیم دشوارتر بود. بلکبرن در سال ۱۹۹۹ سقوط کرد، در سال ۲۰۰۱ به لیگ برتر بازگشت و یک سال بعد جام اتحادیه را فتح کرد.

بااین‌حال، خرید باشگاه توسط Venky’s در سال ۲۰۱۰ آغازگر روندی تدریجی از افت بود. بلکبرن در سال ۲۰۱۲ از لیگ برتر سقوط کرد، در سال ۲۰۱۷ به لیگ یک رفت و پس از بازگشت فوری در سال ۲۰۱۸، از آن زمان تاکنون حضور نسبتاً باثباتی در چمپیونشیپ داشته است.

میدلزبورو

چمپیونشیپ

میدلزبورو در همان نخستین فصل لیگ برتر سقوط کرد، اما بعدها به یکی از مشهورترین تیم‌های آسانسوری این رقابت‌ها تبدیل شد.

این تیم در سال ۱۹۹۵ به لیگ برتر صعود کرد، در سال ۱۹۹۷ پس از کسر جنجالی سه امتیاز سقوط کرد و یک سال بعد دوباره به لیگ برتر برگشت؛ بازگشتی که آغازگر ۱۱ فصل حضور متوالی در سطح اول فوتبال انگلیس بود. در همان دوران، میدلزبورو نخستین جام مهم تاریخ خود را با قهرمانی در جام اتحادیه ۲۰۰۴ به دست آورد و در سال ۲۰۰۶ نیز به فینال جام یوفا رسید.

پس از سقوط در سال ۲۰۰۹، این تیم تنها یک فصل دیگر توانسته در لیگ برتر حضور داشته باشد؛ فصل ۲۰۱۶/۱۷. میدلزبورو همچنین فینال پلی‌آف چمپیونشیپ ۲۰۲۶ را مقابل هال سیتی از دست داد.

نوریچ سیتی

چمپیونشیپ

نوریچ در نخستین فصل لیگ برتر سوم شد و فصل بعد نیز با شکست بایرن مونیخ در ورزشگاه المپیک مونیخ در جام یوفا ۱۹۹۳/۹۴ یکی از مشهورترین نتایج تاریخ خود را رقم زد. بااین‌حال، این تیم به‌طور غافلگیرکننده‌ای در سال ۱۹۹۵ سقوط کرد و از آن زمان تاکنون بارها میان لیگ برتر و دسته‌های پایین‌تر جابه‌جا شده است.

نوریچ پنج دوره دیگر نیز در لیگ برتر حضور داشته که چهار مورد از آنها تنها یک فصل دوام آورده است. این تیم در فصل ۲۰۰۹/۱۰ حتی برای مدتی به لیگ یک سقوط کرد، اما پل لمبرت آن‌ها را به دو صعود متوالی رساند.

آخرین حضور نوریچ در لیگ برتر به فصل ۲۰۲۱/۲۲ برمی‌گردد و این تیم از آن زمان در چمپیونشیپ حضور دارد.

اولدهام اتلتیک

لیگ دو

هیچ‌یک از اعضای بنیان‌گذار لیگ برتر به‌اندازه اولدهام سقوط نکرده است. تیم جو رویل در نخستین فصل لیگ برتر انگلیس در روز پایانی از سقوط فرار کرد، اما در سال ۱۹۹۴ سقوط کرد؛ همان سالی که در دیدار تکراری نیمه‌نهایی جام حذفی مقابل منچستر یونایتد نیز شکست خورد.

تا سال ۱۹۹۷، اولدهام به سطح سوم فوتبال انگلیس رسیده بود و ۲۱ سال در همان سطح باقی ماند. در سال ۲۰۲۲، این باشگاه به نخستین تیم سابق لیگ برتری تبدیل شد که به فوتبال غیرلیگی سقوط می‌کند. اولدهام در سال ۲۰۲۵ پس از پیروزی ۳ بر ۲ مقابل ساوتند یونایتد در فینال پلی‌آف نشنال لیگ، به لیگ فوتبال انگلیس بازگشت.

کوئینز پارک رنجرز

چمپیونشیپ

کیو‌پی‌آر در فصل ۱۹۹۲/۹۳ بهترین تیم لندن بود و با هدایت جری فرانسیس در رتبه پنجم لیگ برتر قرار گرفت. این تیم در سال ۱۹۹۶ سقوط کرد و پس از آن حتی به سطح سوم فوتبال انگلیس رفت و مدتی نیز تحت اداره قضایی قرار گرفت.

نیل وارناک در سال ۲۰۱۱ کیو‌پی‌آر را با قهرمانی در چمپیونشیپ دوباره به لیگ برتر رساند و این تیم در همان روز معروفی که سرخیو آگوئرو قهرمانی منچسترسیتی را قطعی کرد، موفق شد در لیگ برتر بماند.

کیو‌پی‌آر در سال ۲۰۱۳ بار دیگر سقوط کرد، اما یک سال بعد با گل مشهور و دیرهنگام بابی زامورا در فینال پلی‌آف دوباره صعود کرد. این بازگشت نیز دوام زیادی نداشت و تیم در سال ۲۰۱۵ بار دیگر سقوط کرد. کوئینز پارک رنجرز از آن زمان تاکنون در چمپیونشیپ حضور داشته است.

شفیلد یونایتد

چمپیونشیپ

باشگاهی که نخستین گل تاریخ لیگ برتر را به ثمر رساند، در سال‌های بعد برای ماندن در سطح اول فوتبال انگلیس با مشکلات زیادی روبه‌رو شد. شفیلد یونایتد در سال ۱۹۹۴ سقوط کرد و در فصل ۲۰۰۶/۰۷ به لیگ برتر برگشت، اما همان فصل و در میانه جنجال مربوط به کارلوس توز و وستهام دوباره سقوط کرد.

این تیم سپس شش فصل را در لیگ یک گذراند تا اینکه کریس وایلدر احیای باشگاه را رقم زد؛ دوره‌ای که در فصل ۲۰۱۹/۲۰ به رتبه شگفت‌انگیز نهم لیگ برتر منجر شد. شفیلد یونایتد در سال ۲۰۲۱ دوباره سقوط کرد و بازگشتش در فصل ۲۰۲۳/۲۴ نیز با تنها ۱۶ امتیاز و دریافت ۱۰۴ گل، رکوردی منفی در تاریخ لیگ برتر، به پایان رسید. این تیم در فینال پلی‌آف چمپیونشیپ ۲۰۲۵ نیز پس از وقت اضافه مقابل ساندرلند شکست خورد.

شفیلد ونزدی

لیگ یک

شفیلد ونزدی فصل ۱۹۹۲/۹۳ را در رتبه هفتم به پایان رساند و همان فصل به فینال هر دو جام داخلی انگلیس رسید، اما از سال ۲۰۰۰ تاکنون در سطح اول فوتبال انگلیس بازی نکرده است.

این تیم در مسیر صعود از لیگ یک در سال ۲۰۲۳، شکست ۴ بر صفر در بازی رفت مقابل پیتربورو یونایتد را جبران کرد، اما پس از آن سقوط باشگاه بسیار شدید بود. شفیلد ونزدی در اکتبر ۲۰۲۵ وارد فرایند اداره قضایی شد و ۱۸ امتیاز از این تیم کسر شد.

سقوط این باشگاه در فوریه ۲۰۲۶ و پس از شکست مقابل رقیب همشهری، شفیلد یونایتد، قطعی شد؛ اتفاقی که به زودهنگام‌ترین سقوط در تاریخ لیگ فوتبال انگلیس تبدیل شد. شفیلد ونزدی فصل را با صفر امتیاز به پایان رساند. گروه Arise Capital Partners در مه ۲۰۲۶ مالکیت باشگاه را در اختیار گرفت.

ساوتهمپتون

چمپیونشیپ

ساوتهمپتون در سال ۱۹۹۳ در لیگ برتر ماند و ۱۲ سال دیگر نیز در سطح اول فوتبال انگلیس حضور داشت. این باشگاه در سال ۲۰۰۱ ورزشگاه دل را ترک کرد و به سنت مری رفت. سقوط در سال ۲۰۰۵ به ۲۷ سال حضور متوالی ساوتهمپتون در سطح اول فوتبال انگلیس پایان داد و ورود باشگاه به فرایند اداره قضایی در سال ۲۰۰۹ باعث شد این تیم به لیگ یک سقوط کند.

دو صعود متوالی، ساوتهمپتون را در سال ۲۰۱۲ دوباره به لیگ برتر رساند و این تیم ۱۱ سال در این رقابت‌ها باقی ماند. بهترین عملکرد آن دوره، رتبه ششم و کسب سهمیه رقابت‌های اروپایی در فصل ۲۰۱۵/۱۶ بود.

از آن زمان شرایط باشگاه آشفته بوده است؛ سقوط در سال ۲۰۲۳، صعود در سال ۲۰۲۴ و سپس سقوطی رکوردشکن و بسیار زودهنگام در سال ۲۰۲۵. در سال ۲۰۲۶ نیز ساوتهمپتون به‌دلیل جاسوسی از حریفان از پلی‌آف چمپیونشیپ کنار گذاشته شد.

ویمبلدون

لیگ یک؛ در قالب ام‌کی دانز و ای‌اف‌سی ویمبلدون

تیم مشهور به «کریزی گنگ» که در سال ۱۹۸۸ قهرمان جام حذفی انگلیس شده بود، فصل ۱۹۹۲/۹۳ را در رتبه دوازدهم به پایان رساند. ویمبلدون در آن زمان پس از ترک پلو لین در سال ۱۹۹۱، ورزشگاه سلهرست پارک را با کریستال پالاس به‌صورت مشترک استفاده می‌کرد.

این تیم در سال ۲۰۰۰ سقوط کرد و در سال ۲۰۰۲ کمیسیونی از اتحادیه فوتبال انگلیس اجازه انتقال باشگاه به میلتون کینز را صادر کرد. ویمبلدون در سال ۲۰۰۳ به میلتون کینز منتقل شد و یک سال بعد نام آن به ام‌کی دانز تغییر کرد. هواداران در واکنش به این اتفاق باشگاه ای‌اف‌سی ویمبلدون را تأسیس کردند.

ای‌اف‌سی ویمبلدون کار خود را از سطح نهم فوتبال انگلیس آغاز کرد، در سال ۲۰۱۱ به لیگ فوتبال انگلیس رسید و در سال ۲۰۲۰ نیز به پلو لین بازگشت. در فصل ۲۰۲۶/۲۷، هر دو باشگاه ام‌کی دانز و ای‌اف‌سی ویمبلدون در لیگ یک حضور دارند.