نشست علمی «وهابیت و تخریب سرمایه تمدنی جایگاه حضرت زهرا (س)» به همت گروه الهیات و معارف اسلامی و با همکاری انجمن علمی این گروه، با سخنرانی حجتالاسلاموالمسلمین مجتبی مرادی در دانشگاه بینالمللی امام رضا(ع) برگزار شد.
حجتالاسلاموالمسلمین مجتبی مرادی در این نشست، با تأکید بر ضرورت شناخت جریانهای فکری و دشمنشناسی در جهان اسلام، اظهار کرد: یکی از موضوعاتی که در نظام آموزشی کمتر به آن پرداخته شده، شناخت جریانهای اثرگذار و بررسی رویکردهای آنها در قبال اسلام و امت اسلامی است؛ درحالیکه آگاهی از این جریانها برای تحلیل تحولات جهان اسلام اهمیت دارد.
وی در ادامه، جریانهای فکری جهان اسلام را در پنج دسته اسلام سنتی، اسلام روشنفکری، اسلام سیاسی، اسلام سکولار و اسلام وهابی و تکفیری بررسی کرد و به تبیین ویژگیهای هر یک پرداخت.
جریانهای فکری و الگوهای حکومت در جهان اسلام
مرادی با اشاره به رویکرد اسلام سنتی، توضیح داد: در این نگاه، اولویت با انجام تکالیف فردی و عبادی است و ورود به عرصه حکومت و تحولات سیاسی، به دوره ظهور امام معصوم (ع) موکول میشود.
وی همچنین درباره اسلام روشنفکری گفت: این جریان بر توجه به اقتضائات زمان و مکان در فهم و اجرای آموزههای دینی تأکید دارد و نباید همه جریانهای روشنفکری را با یک نگاه ارزیابی کرد.
این سخنران در تبیین اسلام سیاسی، با اشاره به دیدگاه اداره جامعه بر اساس آموزههای اسلامی، الگوهای مختلف حکومت در جهان اسلام را از جمله جمهوری اسلامی ایران، حکومت طالبان و جریان اخوانالمسلمین در مصر مطرح کرد.
وی در ادامه، اسلام سکولار را رویکردی دانست که دین را به حوزه فردی محدود میکند و اداره امور اجتماعی و سیاسی را بر مبنای معیارهایی خارج از چارچوب احکام دینی دنبال میکند.
وهابیت و مسئله تکفیر مسلمانان
مرادی در بخش دیگری از سخنان خود به جریان وهابیت و مبانی فکری آن پرداخت و اظهار کرد: در این تفکر، برداشت خاصی از توحید مبنای ارزیابی اعتقادات دیگر مسلمانان قرار میگیرد و برخی رفتارهای مذهبی شیعیان، از جمله توسل و زیارت قبور، شرک تلقی میشود.
وی با اشاره به پیامدهای این رویکرد، جریانهای تکفیری مانند داعش و القاعده را از جریانهای متأثر از این تفکر معرفی کرد و افزود: در چنین نگاهی، اختلاف اعتقادی میتواند به تکفیر دیگر مسلمانان و توجیه خشونت علیه آنان منجر شود.
این سخنران همچنین با اشاره به تخریب حرمهای اهلبیت (ع) و حمله به اماکن مذهبی در تاریخ، از حمله وهابیان به حرم امام حسین (ع) در کربلا در سال ۱۲۱۶ قمری بهعنوان نمونهای از پیامدهای این رویکرد یاد کرد.
تخریب جایگاه حضرت زهرا (س) با طرح شبهههای تاریخی
مرادی در ادامه، تخریب جایگاه اهلبیت (ع)، بهویژه حضرت زهرا (س)، را از محورهای فعالیت تبلیغی جریانهای وهابی دانست و گفت: یکی از شیوههای این جریان، طرح شبهه درباره فضائل، جایگاه و شهادت حضرت زهرا (س) است؛ موضوعی که با هدف تضعیف پیوند اعتقادی مسلمانان با اهلبیت (ع) دنبال میشود.
وی با اشاره به طرح ادعای نبود اسناد تاریخی درباره شهادت حضرت زهرا (س)، به برخی منابع شیعه و اهل سنت پرداخت و اظهار کرد: در منابع شیعه، از جمله کتاب کافی و بحارالانوار، به موضوع شهادت حضرت اشاره شده است. همچنین در برخی منابع اهل سنت نیز گزارشهایی درباره وقایع پس از رحلت پیامبر اکرم (ص)، تهدید خانه حضرت زهرا (س) و سقط فرزند ایشان نقل شده است.
این سخنران برای تبیین موضوع، به شش دسته از گزارشهای تاریخی اشاره کرد و گفت: از جمله این گزارشها میتوان به نقلهایی درباره اظهار پشیمانی خلیفه اول از هجوم به خانه حضرت زهرا (س)، تهدید به آتش زدن خانه، سقط فرزند ایشان و روایتهایی درباره پیشگویی پیامبر اکرم (ص) از حوادثی که پس از رحلت ایشان برای دخترشان رخ میدهد، اشاره کرد.
وی همچنین با استناد به روایات مربوط به عمر حضرت زهرا (س) و فاصله کوتاه میان رحلت پیامبر اکرم (ص) و وفات ایشان، این پرسش را مطرح کرد که علت این واقعه چه بوده و چرا حضرت بر غسل و دفن شبانه وصیت کردهاند.
مرادی در ادامه، به برخی روایات درباره جایگاه حضرت زهرا (س) پرداخت و با اشاره به روایت پیامبر اکرم (ص) درباره پیوند رضایت و خشم حضرت فاطمه (س) با رضایت و خشم الهی، محبت به اهلبیت (ع) را از آموزههای موردتأکید پیامبر دانست.
وی همچنین با اشاره به آیه ۲۳ سوره شوری، بر جایگاه مودت اهلبیت (ع) در آموزههای قرآنی تأکید کرد و با یادآوری نمونههایی از ارادت عالمان اهلسنت به اهلبیت (ع)، از جمله ابنحجر عسقلانی و گوهرشاد، به وجود زمینههای مشترک محبت به خاندان پیامبر در میان مذاهب اسلامی اشاره کرد.
این نشست با طرح پرسشهایی درباره شبهات تاریخی مربوط به شهادت حضرت زهرا (س)، بررسی مستندات مطرحشده و گفتوگوی دانشجویان با سخنران به پایان رسید.
