درسی که حسین قربان‌زاده به ما داد!

ماجرا از اینجا آغاز شد که وحید اشتری با حضور در برنامه جدال و همچنین با توییت در صفحه شخصی خود، ضمن اظهاراتی درباره مناسبات مدیریتی وزارت نفت، عملکرد زیان‌ده هلدینگ صنایع پتروشیمی خلیج فارس و موضوع بازگشت ارز حاصل از فروش نفت، نام حسین قربان‌زاده را نیز مطرح کرد. قربان‌زاده، عضو هیئت‌مدیره هلدینگ خلیج فارس، در دفاع از خود، به این اظهارات واکنش نشان داد اعلام کرد که به‌جای شکایت از اشتری، ترجیح می‌دهد در یک رسانه با او مناظره کند. او در پیامی خطاب به اشتری گفت: «هرچه مشورت می‌خواهی بگیر؛ برای مناظره روزشماری می‌کنم.»

این دعوت که در اواخر مهر ماه شد؛ در آغاز یک چالش رسانه‌ای به نظر می رسید. اما در ادامه به دلیل کش و قوس های پیش آمده به موضوعی جدی‌تر بدل شد. موضوع اختلاف که قربان زاده در خواست مناظره و روشن شدن ابعاد آن را داشت، به سه بخش تقسیم می شد: ادعای نقش قربان‌زاده در برکناری وزیر نفت، بحث درباره وضعیت مالی و سودآوری هلدینگ خلیج فارس و ارتباط میان موضوع «تراستی‌ها» و وزیر نفت.

قربان‌زاده از اشتری می‌خواست ادعاهایش درباره این سه موضوع را در یک گفت‌وگوی علنی مطرح کند تا او به پاسخ‌گویی درباره آنها بپردازد. اما پس از یکی دو دعوت از سوی قربان‌زاده و حاضر نشدن اشتری برای شرکت در موعد اعلام‌شده برای مناظره، حسین قربان‌زاده به این اتفاق واکنش نشان داد، او در پیامی تصویری با انتقاد از غیبت اشتری گفت که رسانه‌های مختلف برای میزبانی مناظره اعلام آمادگی کرده بودند و از او نیز برای حضور در برنامه دعوت شده بود. او تأکید کرد که در صورت عدم حضور اشتری نیز سه موضوع مطرح‌شده از سوی او را بی‌پاسخ نخواهد گذاشت: ادعای نقش قربانزاده در برکناری وزیر نفت، بحث زیان‌ده بودن هلدینگ خلیج فارس و موضوع ارتباط تراستی‌ها با وزیر نفت. او این موارد را «شبهه» خواند و گفت اجازه نمی‌دهد بدون پاسخ باقی بمانند.

باید گفت اهمیت این مناقشه تنها به اختلاف شخصی دو چهره محدود نمی‌شود. هر سه موضوع مورد بحث، به مسائل مهم اقتصادی و مدیریتی مربوط‌اند. آن هم در روزگاری که بحران اقتصادی گریبانگیر کشور است و ماجرای تحریم فروش نفت و ضرورت دور زدن تحریم، موضوع تراستی ها را به یکی از دغدغه های افکار عمومی بدل کرده است.

سرانجام این مناظره پس از حاشیه های فراوان درباره برگزار شدن یا نشدن آن با حضور وحید اشتری و حسین قربانزاده عصر دوشنبه (دیروز) در خبرگزاری فارس برگزار شد. برخلاف حواشی روزهای قبل خود مناظره در فضایی دور از تنش آغاز شد و ادامه یافت طرفین صحبتها، ادعاها و دفاعیات خود را مطرح کردند و صرف نظر از اینکه طرفین چقدر از سخنان یکدیگر قانع شدند به پایان رسید و حسین قربانزاده به طرف حسین اشتری رفت و با او دست داد و روی یکدیگر را بوسیدند. هرچند این روبوسی به معنای پایان اختلافات نبود! طرفین در واقع برای اقناع افکار عمومی سخنان خود را مطرح می کردند و ای کاش بخشی از این مناظره نیز به طرح سوالات خبرنگاران حاضر اختصاص می یافت تا با مشارکت آنها به روشن شدن پاره ای نکات نیازمند توضیح، کمک کند.

شرح این مناظره در خبرگزاری فارس منعکس شده و به صورت زنده نیز از این خبرگزاری و همچنین آپارات پخش شد که می توان به آنها رجوع کرد. اما این مناظره صرف نظر از برنده و بازنده آن، یک درس آموزنده برای مدیران و سیاست‌مردانی که بار سنگین مسئولیت‌های مختلف را در این دوران پرتنش برعهده دارند، داشت و آن اینکه بهترین راه پاسخگویی شفاف دربرابر افکار عمومی است و این می تواند یکی از ملاک های حسن نیت و عدم پنهان کاری باشد. کاری که حسین قربان زاده کرد، پیگیری حق مردم برای دانستن شفاف بود.

قربان زاده برخلاف بسیاری از مدیران که در چنین مواردی کار را به مراجع قضایی کشانده و قصد محکوم کردن طرف مقابل را دارند، راهی را در پیش گرفت که اولویت با افکار عمومی بود و قضاوت را نیز برعهده همانها گذاشت. ادعاهایی از سوی اشتری مطرح شده بود، قربانزاده به جای فرار از افکار عمومی و بستن ماجرا به مدد احکام قضایی؛ برعکس پای رسانه‌ها و افکار عمومی را به میان کشید و به روشن کردن ابعاد ماجرا پرداخت و حتی برای این منظور پافشاری و عجله نیز داشت! رویه ای که ای کاش دیگر مدیران کشور نیز در پیش بگیرند تا در این فضای بی اعتمادی که بین مردم و مسئولین فاصله انداخته، تجدید نظر شود.