تصمیم غافلگیرکننده دونالد ترامپ مبنی بر توقف کمک‌های نظامی به اسرائیل تا پایان سال جاری، بنیامین نتانیاهو را در بحران سیاسی کم‌سابقه‌ای گرفتار کرده است.
به گزارش خبرفوری، هم‌زمان با بلاتکلیفی جامعه اسرائیل پس از انتخابات پارلمانی، دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، در روز انتخابات میان‌دوره‌ای اعلام کرد که کمک‌های نظامی واشنگتن به اسرائیل تا پایان سال جاری میلادی متوقف خواهد شد. ترامپ در گفت‌وگو با شبکه فاکس‌نیوز ادعا کرد که درباره پایان دادن به این پرداخت‌ها ماه‌ها پیش با بنیامین نتانیاهو به توافق رسیده است. هرچند دفتر نتانیاهو این اقدام را گذار از کمک به شراکت و سرمایه‌گذاری متقابل توصیف کرده، اما واکنش‌ها در داخل اسرائیل بسیار تند بوده است.
در مورد پرداخت پول به اسرائیل، من و بی‌بی نتانیاهو ماه‌ها پیش توافق کردیم که آن را متوقف کنیم و آن‌ها با این موضوع مشکلی ندارند. — دونالد ترامپ
واکنش‌های سیاسی و پرسش‌های جدی در اسرائیل
اعلام ناگهانی این تصمیم موجب گمانه‌زنی‌های فراوان درباره بهای سیاسی پرداخت‌شده برای جلب حمایت ترامپ از نتانیاهو شد. ایهود باراک، نخست‌وزیر پیشین اسرائیل، این توافق را معامله‌ای مخرب نامید و گادی آیزنکوت، از رهبران مخالفان، تغییر در روابط راهبردی بدون اطلاع نهادهای امنیتی را نشانه‌ای از خطرساز بودن رفتار نتانیاهو توصیف کرد.
روابط ویژه اسرائیل با ایالات متحده جزئی اساسی از امنیت ملی آن است. اینکه نهادهای امنیتی همراه با شهروندان از طریق رسانه‌ها از تغییر در روابط راهبردی مطلع می‌شوند، نشان می‌دهد رفتار نتانیاهو یک خطر واقعی است. — گادی آیزنکوت
این تصمیم ترامپ نشان‌دهنده تغییر فضای سیاسی در واشنگتن نسبت به هزینه‌های مالی و نظامی برای اسرائیل است. در شرایطی که تورم و هزینه‌های زندگی دغدغه اصلی رای‌دهندگان آمریکایی شده، توجیه ارسال میلیاردها دلار کمک نظامی به یک قدرت پیشرفته اقتصادی دشوارتر از گذشته است.
بحران جنگ با ایران و بازتاب آن در سیاست آمریکا
موضوع جنگ ادامه‌دار با ایران و حمایت واشنگتن از اسرائیل، انتقادات گسترده‌ای را در آمریکا برانگیخته است. مقامات ارشد جمهوری‌خواه، از جمله جی‌دی ونس، این درگیری را عامل اصلی شکست حزب خود در انتخابات میان‌دوره‌ای دانسته‌اند. نظرسنجی‌های داخلی نیز نشان می‌دهد که خواسته‌های اصلی رای‌دهندگان شامل پایان جنگ، کاهش هزینه‌های سوخت و تجدیدنظر بنیادین در روابط با اسرائیل بوده است.
دلیل شکست ما جنگ است. همه می‌دانند چرا شکست خوردیم و هر گفت‌وگوی صادقانه‌ای درباره مسیر پیش رو باید از همین نقطه آغاز شود. — جی‌دی ونس
در این میان، نتانیاهو که همواره بر تقابل نظامی متمرکز بوده، تلاش دارد پرونده ایران را دستمایه‌ای برای انحراف افکار عمومی از ناکامی‌های مدیریتی خود سازد. این مواضع حتی به بروز شکاف‌های بی‌سابقه با فرماندهان ارتش اسرائیل منجر شده که در برابر دستورات تنش‌زا مقاومت نشان داده‌اند.
مخاطرات بقای سیاسی نتانیاهو
نتانیاهو در حال حاضر به عنوان نخست‌وزیر دولت موقت فعالیت می‌کند و مخالفان در تلاش برای تشکیل ائتلاف جدید هستند. تکیه بیش از حد او بر حزب جمهوری‌خواه، حمایت سنتی دوحزبی از اسرائیل در آمریکا را با تهدید جدی روبه‌رو کرده و نتانیاهو را هم در برابر انتقادات جناح چپ آمریکا و هم در برابر پایگاه ناراضی جمهوری‌خواهان آسیب‌پذیر ساخته است.