پیادهروی روزانه با ثبت دستکم ۳۰۰۰ گام، سرعت انباشت پروتئین مخرب تائو در مغز را مهار کرده و افت شناختی سالمندان را تا ۴۰ درصد کاهش میدهد.
فرارو- درحالیکه پژوهشگران سالهاست در جستجوی درمانهای دارویی برای مهار آلزایمر هستند، تازهترین دادههای تصویربرداری مغزی نشان میدهند یک عادت حرکتی ساده و در دسترس، سدی محکم در برابر تخریب سلولهای خاکستری پدید میآورد.
به گزارش فرارو به نقل از اینک، آیا پیادهروی روزانه میتواند کورتکس مغز را در برابر فرسایش ناشی از افزایش سن بیمه کند؟ مطالعهای بلندمدت که توسط دانشمندان دانشکده پزشکی هاروارد انجام و در نشریه معتبر «نیچر مدیسین» (Nature Medicine) به چاپ رسیده، پاسخی امیدبخش به این پرسش ارائه داده است. بر اساس یافتههای این پژوهش، سالمندانی که روزانه به طور میانگین اندکی بیش از ۳۰۰۰ گام برمیدارند، ۴۰ درصد کمتر از افراد کمتحرک دچار افت عملکردهای شناختی میشوند.
این مطالعه با بررسی ۲۹۶ فرد بزرگسال سالم در بازه سنی ۵۰ تا ۹۰ سال در قالب طرح «مطالعه پیری مغز هاروارد» انجام شد. شرکتکنندگان با استفاده از گامشمار به چهار گروه تقسیم شدند: گروه غیرفعال با کمتر از ۳۰۰۰ گام در روز، گروه با تحرک پایین بین ۳۰۰۱ تا ۵۰۰۰ گام، گروه با تحرک متوسط بین ۵۰۰۱ تا ۷۵۰۰ گام و در نهایت گروه فعال با بیش از ۷۵۰۰ گام روزانه.
مهار پروتئین تائو؛ شاهکلید حفظ حافظه
پژوهشگران در طول یک دوره ۱۴ ساله، با بهرهگیری از اسکنهای پیشرفته مغزی، انباشت دو پروتئین کلیدی مرتبط با بیماری آلزایمر یعنی «بتاآمیلوئید» و «تائو» را رصد کردند. دادهها نشان داد که تعداد گامهای روزانه تأثیری بر سطح پروتئین آمیلوئید که هدف اصلی داروهای کنونی آلزایمر است، ندارد. اما در افرادی که سطح آمیلوئید مغزشان بالا بود، افزایش تعداد گامها به شکلی مستقیم با کند شدن روند تجمع پروتئین تائو همراه شد. پروتئین تائو همان عاملی است که ارتباط تنگاتنگی با زوال حافظه و اختلال در تفکر منطقی دارد.
در طول ۹ سال پیگیری مداوم، گروه با تحرک اندک ۴۰ درصد، گروه با تحرک متوسط ۵۴ درصد و گروه کاملاً فعال ۵۱ درصد کمتر از افراد بیتحرک دچار زوال عقلانی شدند. مدلسازیهای آماری نشان داد گروه غیرفعال به طور میانگین پس از ۶.۵ سال به آستانه نقص شناختی میرسند، درحالیکه این زمان برای گروه دوم به ۹.۶ سال و برای گروه با تحرک متوسط به ۱۳.۶ سال افزایش یافت. نکته جالب آنکه بیشترین منافع در بازه ۵۰۰۰ تا ۷۵۰۰ گام در روز تثبیت شد و فراتر از آن تغییر محسوسی مشاهده نشد.
تحلیل علمی؛ امیدواری در کنار احتیاط بالینی
پروفسور ایف هوگروورست، استاد روانشناسی زیستی در دانشگاه لافبورو، با وجود ارزشمند دانستن نتایج، به محدودیتهای روششناختی طرح اشاره دارد. جامعه آماری مورد بررسی نسبتاً محدود و عمدتاً از سفیدپوستان با سطح تحصیلات بالا تشکیل شده بود و همه متغیرهای سلامت در آن لحاظ نشدند. علاوه بر این، ممکن است رابطه معکوس نیز وجود داشته باشد؛ به این معنا که نشانههای اولیه زوال نظیر افت شنوایی خود عامل کاهش تحرک در افراد باشند، هرچند پژوهشگران اثر افسردگی و خطرات عروقی را کنترل کرده بودند.
پیام کاربردی این پژوهش بسیار روشن است: دستیابی به منافع پیادهروی نیازمند تمرینات طاقتفرسای ماراتن نیست. یک پیادهروی ساده نیمساعته در روز با اهدافی قابلدسترس میتواند از زوال شناختی جلوگیری کند و پیری سالمی را برای مغز رقم بزند.
