نبرد بر سر ساحل غربی یمن، با اعلام پیشروی نیروهای موردحمایت عربستان در اطراف باب‌المندب و حملات متقابل انصارالله به اهدافی در خاک عربستان، به یکی از مهم‌ترین تحولات منطقه تبدیل شده
روزنامه اعتماد در گزارشی نوشت:
نبرد بر سر ساحل غربی یمن، با اعلام پیشروی نیروهای موردحمایت عربستان در اطراف باب‌المندب و حملات متقابل انصارالله به اهدافی در خاک عربستان، به یکی از مهم‌ترین تحولات منطقه تبدیل شده؛ تحولی که در کنار ادامه تماس‌های غیرمستقیم ایران و امریکا، تصویری از هم‌زیستی فشار نظامی و تلاش‌های دیپلماتیک ارایه می‌کند. به نوشته نیویورک تایمز و سی‌ان‌ان و حتی الجزیره نیروهای دولتی یمن از بازپس‌گیری مناطقی در مجاورت این آبراه خبر داده‌اند، اما انصارالله روایت آنها درباره تغییر وضعیت میدان را رد کرده است. از همین رو اعلام پیشروی را نمی‌توان معادل تثبیت کنترل یا پایان نبرد دانست، به ویژه آنکه حملات موشکی و پهپادی، دامنه درگیری را از خطوط زمینی فراتر برده است.
جنگ روایت‌‌ها
همزمان آ‌ن‌گونه که آسوشیتدپرس گزارش داده، مقام‌های یمنی اعلام کردند نیروهای وابسته به دولت مورد شناسایی بین‌المللی، با پوشش هوایی ائتلاف تحت رهبری عربستان، منطقه ذباب در شمال باب‌المندب و مناطق باب و حدید را بازپس گرفتند. شاهدان نیز از ورود نیروها و تانک‌های دولتی به این مناطق خبر دادند. الجزیره، در گزارشی جداگانه، اعلام بازپس‌گیری بندر مخا و مواضعی اطراف تنگه را منتشر کرد، اما این خبرگزاری تاکید دارد که ابعاد کامل پیشروی‌ها را نمی‌تواند مستقلا تایید کند. همزمان سخنگوی نظامی انصارالله نیز گزارش‌های طرف مقابل را رد و از حفظ دستاوردهای میدانی این گروه سخن گفت. در این میان خبرگزاری سی‌ان‌ان با اشاره به تصاعد بحران میان یمن و مناطق مرزی با عربستان‌سعودی به حملات موشکی و هدف قرار دادن فرودگاه‌ها اشاره کرده و مدعی است، ائتلاف عربستان، بامداد چهارشنبه، مدعی رهگیری و انهدام یک موشک بالستیک که حوثی‌ها به سوی شمال شهر ریاض شلیک کرده بودند، شد. به نوشته این خبرگزاری سخنگوی نیروهای ائتلاف عربستان تایید کرد که سکوی پرتاب را در آسمان صنعا از طریق سامانه اطلاعاتی ردیابی کرده و درصدد نابودی آن است.
حمله به فرودگاه عدن
ازسوی دیگر، دفتر رسانه‌ای مدیریت امنیت عدن اعلام کرد که فرودگاه بین‌المللی عدن با دو موشک که حوثی‌ها شلیک کردند، هدف قرار گرفته، بدون آنکه تلفات جانی داشته باشد. پس از این حمله، وزارت حمل و نقل یمن اعلام کرد که فرودگاه تخلیه شده و دو فروند هواپیما به مناطق امن منتقل شده‌اند. برخی منابع نیز در گفت‌وگو با الجزیره خاطرنشان کردند که پروازها پس از حمله ادامه یافت و مقامات ذی‌ربط اعلام نکردند که فرودگاه بسته شده یا پروازها به حالت تعلیق درآمده است. در این میان مدیریت امنیت عدن گفت که این فرودگاه یک دروازه هوایی اصلی است که به مسافران چند استان یمنی خدمات می‌رساند؛ ازجمله بیماران، دانشجویان و کارکنان. این نهاد همچنین هشدار داد که هدف قرار دادن آن، امنیت غیرنظامیان و حریم پرواز را تهدید می‌کند. این درحالی است که دولت موردحمایت عربستان و خود عربستان فرودگاه بین‌المللی صنعا را بارها بمباران و آن را تخریب کردند. این حمله چند روز پس از حوادث مرتبط با پهپادها در آسمان عدن رخ می‌دهد. در دوم اکتبر (ماه جاری)، سخنگوی نیروهای مسلح یمن، ماجد النزیلی، اعلام کرد که یگان‌های پدافند هوایی پهپادهای انتحاری را سرنگون کردند و گفت که این پهپادها متعلق به حوثی‌ها بودند و پیش از رسیدن به اهداف خود در داخل شهر ساقط شدند. در همان روز، نیروهای زمینی جنوب اعلام کردند که با پهپادهایی که تلاش می‌کردند به تاسیسات حیاتی و خدماتی در عدن نزدیک شوند، مقابله کردند.در روزهای اخیر، صحنه‌های پرواز پهپادها و شنیدن صدای پدافند هوایی در آسمان شهر تکرار شده است، در سایه تشدید تنش‌های نظامی که چند جبهه یمنی شاهد آن هستند.این تحولات بخشی از یک تنش نظامی است که از جولای گذشته آغاز شد و گسترده‌ترین تنش از زمان آرامش نسبی در یمن پس از آتش‌بسی است که در آوریل ۲۰۲۲ شروع شد.
آزمون اصلی رقبا
با این حال، به گفته فرناندو کارواخال، مشاور پیشین شورای امنیت سازمان ملل در امور یمن، آزمون اصلی نیروهای دولتی، توان حفظ مخا خواهد بود. او در گفت‌وگو با الجزیره توضیح داد که این شهر از سه جهت در مجاورت نیروهای انصارالله قرار دارد و تنها در صورت تثبیت موقعیت این گروه می‌تواند به پایگاهی برای عملیات بعدی تبدیل شود. تحلیل خبری الجزیره نیز بر حمایت هوایی گسترده‌تر و هماهنگی عملیات تاکید کرد، اما مشکلاتی چون انسجام نیروهای دولتی و توان انصارالله برای تجدید آرایش و ادامه حملات موشکی و پهپادی را همچنان موثر دانست.
در مقابل، انصارالله از حملات به فرودگاه ملک خالد در ریاض، پالایشگاه رابغ، فرودگاه ابها و تاسیسات نظامی و دیگر اهداف در جنوب عربستان خبر داد. همه این ادعاها ازسوی ریاض تایید نشده‌اند. سازمان هواپیمایی عربستان، با این حال، وقوع حملات شامگاه دوشنبه به فرودگاه‌های جازان و نجران را تایید کرد و از سه زخمی و خسارت مادی خبر داد. ائتلاف سعودی نیز اعلام کرد یک سکوی پرتاب موشک در صنعا و انباری حاوی بیست موشک بالستیک در صعده را هدف قرار داده است. این موضع‌گیری‌ها، بدون تایید مستقل میزان خسارت، بیانگر استمرار حملات متقابل‌اند .
ردپای واشنگتن در جنگ یمن
نقش واشنگتن در این رویارویی نیز موضوع گزارش آسوشیتدپرس بود. یک مقام منطقه‌ای و یک مقام امریکایی، به شرط ناشناس ماندن، گفتند حمایت امریکا از عربستان شامل تبادل اطلاعات، شناسایی اهداف و برنامه‌ریزی عملیات بوده است. مارکو روبیو، وزیر خارجه امریکا، از حق دفاع عربستان و نیروهای دولتی یمن سخن گفت، اما جزییات هماهنگی عملیاتی را بیان نکرد. درنتیجه، آنچه این گزارش مستند می‌کند ادعای حمایت اطلاعاتی و برنامه‌ریزی است نه تایید مشارکت رزمی مستقیم امریکا در تمام عملیات.در سطح منطقه‌ای، عربستان، ترکیه و پاکستان نیز برای فعال کردن تدابیر بازدارندگی جمعی و اعزام نیرو و تجهیزات به عربستان توافق کردند. با این حال، بیانیه منتشرشده ازسوی وزارت خارجه پاکستان، شمار نیروها، کشورهای تامین‌کننده آنها یا زمان‌بندی استقرار را مشخص نکرد. وزارت اطلاعات پاکستان نیز، ارقام مطرح‌شده درباره استقرار سی تا چهل هزار نیروی پاکستانی را رد کرد. در همین حال فرناندو کارواخال، مشاور پیشین شورای امنیت سازمان ملل متحد در امور یمن در گفت‌وگو با الجزیره، ماهیت حمایت عملی این کشورها را همچنان نامشخص دانست و احتمال تلاش پاکستان برای میانجیگری را مطرح کرد.
هراس ریاض از تصاعد بحران در باب‌المندب
اهمیت این تحولات تنها نظامی نیست. براساس یادداشت منتشر شده در الجزیره، انتقال نفت عربستان از خط لوله شرق-غرب به بندر ینبع، امکان دور زدن هرمز را فراهم می‌کند، اما محموله‌های عازم بازارهای آسیایی همچنان به مسیر باب‌المندب وابسته‌اند. وزیر انرژی عربستان نیز، از انتقال روزانه ۵.۸ میلیون بشکه نفت از این خط لوله خبر داد. از این منظر، حفظ امنیت ساحل و آبراه فراتر از اعلام دستاوردهای زمینی ارزیابی شده است. در این میان فشار اقتصادی ناشی از بحران، همزمان در هرمز نیز ادامه دارد. سازمان عملیات تجارت دریایی بریتانیا از اصابت یک پرتابه ناشناس به نفتکشی هنگام خروج از تنگه در ششم اکتبر خبر داد؛ گزارشی که عامل حمله را مشخص نمی‌کند. قطر نیز هشدار داده که اختلال تجارت تنها نفت و گاز را دربرنمی‌گیرد و تامین موادی مانند نهاده‌های کود، هلیوم و آلومینیوم را تحت فشار قرار داده است. این هشدار اقتصادی، بخشی از استدلال دوحه برای پایان دادن به درگیری از مسیر مذاکره بوده است.