بلومبرگ نوشت: کشورهای خلیج فارس نگران‌اند که حمله مجدد آمریکا و اسرائیل به ایرانی که آمادگی بیشتری پیدا کرده است، جنگی حتی ویرانگرتر را در سراسر منطقه به راه بیندازد و در نهایت آنها مجبور شوند پیامدهای آن را جمع‌وجور کنند.

به گزارش «انتخاب»؛ در ادامه این مطلب آمده است: انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رئیس‌جمهور امارات متحده عربی، روز یکشنبه در نشست گفت‌وگوی منامه مؤسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی (IISS) در بحرین گفت: «ما خود را درگیر بحرانی می‌بینیم که برای جلوگیری از آن، تلاش‌های دیپلماتیک بسیار زیادی انجام داده بودیم.»

او افزود: «ما آشکارا به دنبال راهی سیاسی برای خروج از این بحران هستیم.»

دونالد ترامپ، رئیس‌جمهور آمریکا، بارها گفته است که آمریکا و اسرائیل کار را در ایران «تمام خواهند کرد». ترامپ انجام حملات جدید پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا در روز سه‌شنبه را منتفی دانسته، اما در عین حال احتمال ازسرگیری حملات در شرایطی را که مذاکرات صلح همچنان در بن‌بست قرار دارد، باز گذاشته است.

درگیری‌های تازه خسارت‌های بیشتری به منطقه‌ای وارد خواهد کرد که ماه‌ها جنگ آن را فرسوده کرده است. ایران هزاران موشک و پهپاد به سمت کشورهای خلیج فارس شلیک کرده و تأسیساتی از جمله مراکز نفتی، فرودگاه‌ها و نیروگاه‌ها را هدف قرار داده است.

این حملات به کشته و زخمی شدن ده‌ها غیرنظامی منجر شده و اقتصادهای منطقه را دچار آشفتگی کرده است. صندوق بین‌المللی پول پیش‌بینی می‌کند اقتصاد عربستان سعودی در سال جاری میلادی ۳.۳ درصد کوچک شود؛ انقباض اقتصادی در کویت و قطر نیز شدیدتر خواهد بود.

محمد الباشا، پژوهشگر وابسته به حوزه امنیت بین‌الملل در مؤسسه سلطنتی خدمات متحد (RUSI)، گفت: «من تاکنون حتی یک مقام یا شهروند کشورهای خلیج فارس را ندیده‌ام که از حملات مجدد آمریکا و اسرائیل به ایران حمایت کند، اما اکثریت آنها احساس می‌کنند دور جدیدی از درگیری‌ها قریب‌الوقوع است.»

او افزود: «آنها تصور می‌کنند ایران در این دور تهاجمی‌تر عمل خواهد کرد و به قواعد درگیری که پیش‌تر رعایت می‌شد، پایبند نخواهد بود.»

در سراسر منطقه، مقام‌ها نگران‌اند که دور دیگری از جنگ حتی ویرانگرتر از دور قبلی باشد.

بدر عبدالعاطی، وزیر امور خارجه مصر، روز شنبه در این نشست گفت که به‌شدت نگران ازسرگیری درگیری‌هاست.

او اظهار داشت: «من به‌شدت نگران هستم. دور دوم خطرناک‌تر و ویرانگرتر خواهد بود و هیچ نتیجه‌ای نیز در پی نخواهد داشت. ما باید از گذشته درس بگیریم.»

ایران با تهدیدهای تازه درباره گسترش جنگ، بر این نگرانی‌ها افزوده است.

 رهبر جمهوری اسلامی، روز شنبه به فرماندهان دستور داد برای پاسخ فوری و بدون محدودیت جغرافیایی آماده شوند و فهرست اهداف احتمالی آمریکا و اسرائیل را گسترش دهند.

ارتش ایران نیز هشدار داد که هرگونه حمله مجدد آمریکا و اسرائیل، جنگ را به منطقه‌ای بسیار گسترده‌تر گسترش خواهد داد.

رهبر ایران در بیانیه‌ای که در تلگرام منتشر شد، گفت: «اگر دشمنان حملات نظامی یا تروریستی را از سر بگیرند، این نیروهای مسلح جمهوری اسلامی و ملت ایران هستند که زمان و شرایط پایان آن را تعیین خواهند کرد.»

رسانه‌های ایران روز یکشنبه بر دستور رهبر ایران تأکید کردند که ارتش باید به هرگونه حمله جدید «بدون محدودیت جغرافیایی» پاسخ دهد.

ماه‌ها حملات هوایی نتوانسته است توانایی ایران برای تولید موشک و پهپاد را از بین ببرد. مقام‌های غربی در ماه اکتبر به بلومبرگ گفتند تهران ظرفیت تولیدی کافی برای بازسازی ذخایر تسلیحاتی خود را حفظ کرده است.

یکی از این مقام‌ها گفت ایران همچنان ذخایر قابل‌توجهی از موشک‌های بالستیک و برخی تسلیحات ضدکشتی در اختیار دارد و روسیه نیز موشک‌هایی در اختیار ایران قرار می‌دهد.

بر اساس برآوردهای بلومبرگ اکونومیکس، ایران تا اوایل ماه اکتبر، از زمان آغاز جنگ در ۲۸ فوریه، بیش از چهار هزار پهپاد شاهد و دست‌کم دو هزار موشک بالستیک شلیک کرده بود.

ارزیابی‌های اطلاعاتی غرب در ماه ژوئن نشان می‌داد که تهران همچنان حدود سه‌چهارم مهمات خود پیش از جنگ را در اختیار دارد؛ هرچند میزان کنونی ذخایر تسلیحاتی ایران مشخص نیست.

امیل حکیم، مدیر امنیت منطقه‌ای و پژوهشگر ارشد امنیت خاورمیانه در مؤسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی، گفت: «ایران برای دور دیگری از درگیری‌ها آمادگی بسیار بیشتری دارد.»

به گفته حکیم، واکنش تهران به حملات ۲۸ فوریه نشان داد که ایران از شکست‌های قبلی خود درس گرفته و راهبرد نظامی پیچیده‌تری را توسعه داده است.

او افزود: «این یک پیروزی برای ایران نبود، اما نشان داد که ایرانی‌ها می‌توانند با دشمنان خود مقابله کنند و نهادهای نظامی این کشور توانایی یادگیری و تطبیق خود را دارند.»

در همین حال، کشورهای خلیج فارس در تلاش‌اند پس از ماه‌ها حملات موشکی و پهپادی، ذخایر موشک‌های رهگیر سامانه‌های پدافند هوایی خود را دوباره تأمین کنند؛ آن هم در شرایطی که کمبود جهانی این فناوری وجود دارد و آمریکا و اسرائیل تأمین نیازهای خود را در اولویت قرار داده‌اند.

این موضوع در گزارشی که روز جمعه از سوی مؤسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی منتشر شد، مطرح شده است.

جنگ همچنین هزینه‌های هنگفت استفاده از موشک‌های پیشرفته برای سرنگونی پهپادهای ارزان‌قیمت ایران را آشکار کرده است.

نیروهای کشورهای خلیج فارس به‌طور فزاینده‌ای به استفاده از بالگردهای تهاجمی، جنگنده‌ها، توپ‌های ضدهوایی و تجهیزات اخلال الکترونیکی روی آورده‌اند.

این حملات همچنین نارضایتی کشورهای خلیج فارس را از تحمیل هزینه‌های جنگی که آغازگر آن نبوده‌اند، افزایش داده است.

جاسم البدیوی، دبیرکل شورای همکاری خلیج فارس، روز شنبه در این نشست گفت: «کشورهای عضو شورای همکاری خلیج فارس طرف جنگ نبودند و خواهان آن نیز نبودند.»

مقام‌های منطقه‌ای در منامه، در اظهارات علنی خود عمدتاً از نقش امنیتی آمریکا در خلیج فارس تمجید کردند، اما در محافل خصوصی نارضایتی خود را از عملکرد نظامی و دیپلماتیک واشنگتن ابراز داشتند.

حسن الحسن، پژوهشگر ارشد سیاست خاورمیانه در مؤسسه بین‌المللی مطالعات راهبردی، گفت: «در سراسر منطقه، ناامیدی گسترده‌ای از ایالات متحده وجود دارد؛ ناامیدی ناشی از بی‌خردی در آغاز جنگ، ماهیت بی‌ثبات و غیرقابل‌پیش‌بینی رفتار نظامی و دیپلماتیک واشنگتن و تصمیم این کشور برای اولویت دادن به دفاع از اسرائیل در مقایسه با دفاع از شرکای خلیج فارس خود.»

او افزود: «اگر آزادسازی کویت به دست آمریکا در سال ۱۹۹۱ نقطه عطفی بود که نقش آمریکا در منطقه را تثبیت کرد، ممکن است جنگ سال ۲۰۲۶ به‌عنوان لحظه‌ای در تاریخ به یاد آورده شود که آن نقش را از بین برد.»

در این میان، کشورهای خلیج فارس برای جلوگیری از حمله مجدد آمریکا و اسرائیل تلاش‌های فشرده‌ای را دنبال می‌کنند.

مقام‌های ارشد عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان هفته گذشته به تهران سفر کردند و میانجی‌گران قطری نیز در تهران و دوحه با ایران گفت‌وگوهایی انجام دادند.

با این حال، اختلافات عمده همچنان پابرجاست.

ایران خواهان لغو محاصره دریایی آمریکا، کاهش تحریم‌ها و آزادسازی دارایی‌های مسدودشده خود پیش از بازگشایی تنگه هرمز است؛ در مقابل، واشنگتن خواستار امتیازدهی هسته‌ای از سوی تهران است.

عباس عراقچی، وزیر امور خارجه ایران، روز یکشنبه گفت میانجی‌گران در حال بررسی طرحی برای بازگشایی این آبراه طی دو روز آینده هستند؛ مشروط بر اینکه آمریکا شروط تهران را بپذیرد.

او در عین حال تأکید کرد که دستیابی به توافق «به پاسخ‌هایی بستگی دارد که طرف مقابل به پرسش‌های ما می‌دهد.»

قرقاش، مشاور رئیس‌جمهور امارات، درباره پیامدهای شکست تلاش‌های دیپلماتیک هشدار داد.

او گفت: «اگر نتوانیم این مواضع را به یکدیگر نزدیک کنیم، آن‌گاه باید نگران بدترین سناریو باشیم.»