به گزارش سلامت نیوز به نقل از اطلاعات، مدیرکل دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت در گفت‌وگویی به مناسبت هفته دیابت، تعداد مبتلایان به دیابت در گروه سنی بالای ۲۵ سال در کشور را ۸ میلیون نفر اعلام کرد. به عبارت دیگر، تقریبا از هر ۱۰ ایرانی یک نفر به دیابت مبتلا است.
هفته دیابت امسال در حالی فرا رسیده است که شمار مبتلایان به این بیماری در جهان از ۵۸۹ میلیون نفر فراتر رفته و بیش از ۲۵۰ میلیون نفر نیز بدون اطلاع از ابتلای خود، با آن زندگی می‌کنند. بنا بر پیش‌بینی‌ها شمار مبتلایان تا سال ۲۰۵۰ به ۸۵۳ میلیون نفر می‌رسد که زنگ خطری جدی برای نظام سلامت کشورها است. با این حال، پیشرفت‌های پزشکی از ساخت انسولین‌های هفتگی و داروهای نسل جدید تا پژوهش‌های سلول‌درمانی، امیدهای تازه‌ای برای کنترل مؤثرتر دیابت و حتی تغییر مسیر درمان آن ایجاد کرده‌اند، هرچند همچنان پیشگیری، تشخیص زودهنگام و دسترسی به درمان، مهمترین حلقه‌های مقابله با این بیماری به شمار می‌روند.
در ایران، بنا به آمار رسمی بیش از ۸ میلیون نفر به این بیماری مبتلا هستند که سه‌چهارم این تعداد از بیماری خود مطلعند. اما محدودیت‌های ناشی از تحریم و جنگ، دسترسی بیماران به دارو و درمان را دچار اختلال کرده است.
هزینه درمان و معاینات دوره‌ای بالاست
نازنین وارسته‌راد، ۳۲ ساله، دیابت نوع ۱ دارد. وی با اشاره به هزینه سنگین درمان گفت: هزینه آزمایش هموگلوبین که برای بیماری دیابت، سه ماه یک بار حتما باید صورت بگیرد، در کمترین حالت بیش از ۳ میلیون تومان است. به جز آن معاینه دوره‌ای چشم و پا نیز هزینه‌های زیادی دارد به همین دلیل، بسیاری از افراد دیابتیک از انجام آن صرف‌نظر می‌کنند.
وی افزود: به طور کلی، زمانی که برای رفت‌وآمد و معطلی در بیمارستان دولتی برای دیابت صرف می‌شود به قدری بالاست که بیماران گاه یا منصرف می‌شوند یا مجبورند به بیمارستان‌های غیردولتی مراجعه کنند.
وارسته‌راد از کمبود انسولین رگولار ابراز نارضایتی کرد و افزود: با این که این انسولین در کشور تولید می‌شود و کاملا ایرانی است، اما کمیاب شده و بخشی از هزینه و زمان ما صرف پیدا کردن داروهایی می‌شود که باید به سادگی در اختیارمان باشد.
هشدار؛ میانگین قند ایران بالای ۱۰۵
همزمان با تغییر در سبک زندگی، میانگین قند خون ایرانیان بالا رفته است. دکتر جعفر جندقی، مدیرکل دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت با اشاره به ابتلای ۸ میلیون ایرانی به دیابت درباره شرایط این بیماری در کشور گفت: متوسط قند خون در جمعیت بالای ۲۵ سال کشورمان ۱۰۵.۵۱ میلی‌گرم در دسی‌لیتر است که هشداری جدی برای عموم مردم محسوب می‌شود.
وی افزود: با در پیش گرفتن شیوه‌های سالم در زندگی تا ۷۰ درصد می‌توان از ظهور بیماری دیابت نوع۲ پیشگیری کرد. مطالعات نشان داده که مداخلات مؤثر در روش زندگی (Life Style) می‌تواند بروز دیابت را حداقل ۱۱ سال به تأخیر بیاندازد. این مداخلات شامل کاهش وزن حداقل تا ۷ درصد از وزن اولیه فرد با استفاده از رژیم غذایی سالم (کم‌چربی و کم‌کالری) و فعالیت بدنی با شدت متوسط به میزان حداقل ۱۵۰ دقیقه در هفته است.
پوشش درمانی در ایران
مهمترین دغدغه مبتلایان به دیابت، دسترسی به پزشک و داروست. دکتر جندقی در این مورد توضیح داد: در ایران، پوشش بیمه درمانی دیابت ۶۵.۰۵ درصد و درمان موثر ۳۱.۰۶ درصد است. در این میان، میزان درمان موثر در جمعیت بیماران تحت پوشش در مراکز خدمات جامع سلامت، پایگاه‌های سلامت و خانه‌های بهداشت تحت پوشش وزارت بهداشت بیش از ۵۰ درصد است که حاکی از موفقیت برنامه پیشگیری و کنترل بیماری دیابت است که از سال ۱۳۸۳ در نظام سلامت کشورمان ادغام شد.
وی افزود: میزان دسترسی به داروهای دیابت در نقاط مختلف جهان متفاوت است. در کشورهای با درآمد بالا دسترسی به انسولین بیشتر و در کشورهای با درآمد پایین، میزان دسترسی
کمتر است.
در ایران همه داروهای خوراکی و انواع انسولین موجود و تحت پوشش بیمه هستند، اما به دلیل شرایط کشور که ناشی از جنگ تحمیلی و و تحریم‌های ظالمانه است، شاهد افزایش هزینه‌ها هستیم.
جندقی تأکید کرد: تاکنون همه داروهای دیابت در دسترس بوده‌اند و سازمان غذا و داروی وزارت بهداشت در این شرایط خاص موفق عمل کرده است، اما مسلما محدودیت‌هایی نیز وجود دارد.
رشد دیابت در ایران مطابق با الگوی جهانی
در کشور ما نیز همزمان با تمام دنیا دیابت در حال گسترش است. مدیرکل دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر وزارت بهداشت با اعلام این خبر گفت: در ایران روند دیابت و چاقی مشابه با الگوی جهانی است و با افزایش چاقی شاهد افزایش دیابت هستیم. برآورد تعداد کل بیماران دیابتی در جمعیت بالای ۲۵ سال در ایران بیش از ۸ میلیون نفر است. شیوع دیابت در جمعیت ۲۵ سال و بالاتر مساوی با ۱۴.۱۵ درصد و میزان آگاهی از دیابت ۷۳.۲۹ درصد برآورد شده و به عبارت دیگر سه‌چهارم بیماران از ابتلا به دیابت مطلع هستند.
چرا قند ایران بالا رفته؟
میانگین قند در ایران همزمان با همه‌جای دنیا بالا رفته، اما دلیل این افزایش چیست؟ دکتر جندقی پاسخ داد: تغییرات شیوه زندگی مانند کم‌تحرکی و دریافت کالری زیاد به دلیل رشد استفاده از غذاهای فراوری‌شده و فست‌فودها و نیز نوشابه‌های قندی در کنار ماشینی شدن زندگی سبب افزایش شیوع چاقی و در نتیجه دیابت شده است.
وی افزود: این رفتار با افزایش زمان نگاه کردن به صفحه نمایش گوشی، به خصوص در نوجوانان و جوانان سبب افزایش چاقی در کودکان و نوجوانان شده و بدون مداخله موثر ممکن است بیماری‌های غیرواگیر در سنین پایین‌تر مشاهده شوند.
مدیرکل دفتر مدیریت بیماری‌های غیرواگیر، آموزش را یکی از پایه‌های پیشگیری از دیابت دانست و به طرح جامع پورسان (پنجره واحد رفاه، سلامت و ایمنی نسلی) وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی ایران برای پیشگیری و کنترل بیماری‌های غیرواگیر از جمله دیابت در میان نوزادان، کودکان و نوجوانان اشاره کرد.
وی توضیح داد: طرح پورسان با هدف ارتقای سلامت و پیشگیری از بیماری‌های غیرواگیر از سنین نوزادی، کودکی و نوجوانی در معاونت بهداشت تدوین شده و فعالیت‌های جاری و جدید برای پاسخ موثر به این شرایط در دست اجرا است. با استفاده روزافزون از سامانه‌های هوش مصنوعی، پیشرفت چشمگیری در پیشگیری، شناسایی و کنترل دیابت به‌وجود آمده که در کشور ما نیز درحال گسترش است.