جنگ اوکراین و به‌ویژه رویدادهای اخیر مرتبط با آن، بار دیگر تشدید شکاف میان واشنگتن و متحدان اروپایی‌اش را آشکار کرده است.
بر اساس گزارش‌های اخیر، قرار است ولادیمیر پوتین، دونالد ترامپ و شی جین‌پینگ، رؤسای‌جمهور روسیه، آمریکا و چین در ماه نوامبر دیدار کنند تا برای پایان دادن به مناقشه اوکراین تلاش کنند؛ آن هم بدون حضور ولودیمیر زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین.
اروپا شاید با راضی نگه داشتن ترامپ توانسته باشد اندکی زمان بخرد، اما همچنان با همان معضل بنیادینی رو‌به‌رو است که نزدیک به دو سال پیش با آن مواجه بود؛ آیا سرانجام صلح برقرار می‌شود؟
پس از پیروزی در انتخابات، دونالد ترامپ در مقام رئیس‌جمهور منتخب، به‌طور علنی اعلام کرد که قصد دارد به سرعت به جنگ اوکراین پایان دهد؛ هدفی که احتمالاً شامل سلب مسئولیت آمریکا در ادامه حمایت‌های نظامی، مالی و سیاسی از اوکراین نیز می‌شود.
او در آغاز دوره ریاست‌جمهوری خود در این امر موفق نشد، اما گزارش‌ها حاکی از آن است که ممکن است در حال آماده‌سازی برای تلاشی دوباره باشد.
دستیابی به یک توافق و کاهش فشار‌های داخلی ناشی از قیمت‌های بالای انرژی (که خود ترامپ مسبب آن بوده است) از طریق واردات از روسیه، تنها اهداف ترامپ هستند.
با این حال، هرگونه توافقی باید امنیت را در بلندمدت تضمین کند، در غیر این صورت، مناقشه در آینده بازخواهد گشت و احتمالا شدت بیشتری خواهد گرفت.
البته مشخص نیست که آیا ترامپ موفق خواهد شد یا خیر؛ حتی اگر او به توافقی دست یابد، با توجه به ماهیت وجودی تهدید، ممکن است اوکراینی‌ها تن به آن ندهند؛ هرچند حفظ توان دفاعی‌شان بدون حمایت آمریکا، هزینه‌های بسیار سنگینی در پی خواهد داشت.
همچنین روشن نیست که روسیه دقیقا چه می‌خواهد؛ این مسئله تا حدی به شرایطِ ضمیمه‌شده به توافق و تا حدی به نحوه پیشروی جنگ در سایه کاهش تدریجی حمایت‌های آمریکا بستگی دارد.
پیامد‌های احتمالی برای امنیت اوکراین و اروپا چالش پیش روی اتحادیه اروپا و کشور‌های عضو آن، آمادگی برای یافتن سازوکاری جهت مدیریتِ «غیرقابل‌اتکا بودنِ» تأمین‌کننده اصلی امنیت اروپا خواهد بود.
این امر مستلزم انجام تدارکات دقیق و بررسی سناریو‌های احتمالی در بروکسل و پایتخت‌های اروپایی است.
اگر ترامپ بخواهد با آتش‌بس احتمالی جدید به شیوه همیشگی خود برخورد کند، این رویکرد چه معنایی برای امنیت اوکراین و کل اروپا خواهد داشت؟ این موضوع تا حد زیادی به شرایطِ تعیین‌شده برای آتش‌بس بستگی دارد.
به گزارش پولیتیکو، دونالد ترامپ در یک اظهار نظر گذرا در این هفته، به‌روشنی اعلام کرد که جنگ اوکراین را درگیری با تقصیر هر دو طرف نمی‌داند؛ رئیس‌جمهور آمریکا گفت: روسیه، صادقانه بگویم در مورد اوکراین خوب عمل کرده است؛ آنها کار زیادی انجام نداده‌اند.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اروپا به پارلمان اروپا گفت: مذاکره‌کنندگان آمریکایی تقریبا دو سال است که سعی می‌کنند اوکراین را به تسلیم وادار کنند؛ او افزود دلیل اینکه اوکراین تاکنون «تسلیم شرایط پوتین نشده است» این است که اروپا حمایت زیادی از او کرده است.
- بیشتر بخوانید:
- مذاکرات اوکراین در اسلو/ ویتکاف با پوتین دیدار می‌کند
- پوتین در دیدار با ویتکاف: مایلم از ارزیابی‌ها درباره موضوع مربوط به ایران مطلع شوم
در حالی که آنها برای یافتن توضیحی برای آخرین چرخش ترامپ علیه اوکراین تقلا می‌کنند، برخی از مقام‌ها و دیپلمات‌های اروپایی فکر می‌کنند که این موضوع به ترجیحات شخصی ترامپ و همچنین اهداف سیاسی کشورش برمی‌گردد.
دیوید لیدینگتون، وزیر پیشین کابینه انگلیس و عضو برجسته فعلی موسسه خدمات متحد سلطنتی، یک اندیشکده امنیتی برجسته در لندن، گفت: من فکر می‌کنم این یک موضوع شخصی است؛ ترامپ خودمحور است.
در خفا، مقامهای اتحادیه اروپا موافقند؛ یکی از مقامهای دولتی گفت: ترامپ از زلنسکی، رئیس‌جمهور اوکراین خوشش نمی‌آید؛ این باعث می‌شود که جلب کمک آمریکا برای صلح دشوارتر شود. همه چیز با ترامپ یک معامله تجاری منطقی است، تا زمانی که دیگر نباشد.
یک دیپلمات از یک کشور اتحادیه اروپا گفت که ترامپِ ناسازگار می‌تواند دوباره نظر خود را تغییر دهد و اقدام‌های اخیر علیه اوکراین را معکوس کند؛ رئیس‌جمهور آمریکا در بسیاری از مسائل، به جز یک چیز، تغییر ایجاد کرده است. به نظر می‌رسد که او از روس‌ها حمایت می‌کند.
این دیپلمات گفت: او از اوکراین، اتحادیه اروپا و ناتو انتقاد کرده است، اما به‌ندرت چیزی انتقادی در مورد پوتین گفته است؛ این قابل‌توجه است. ما باید با دولتی سر و کار داشته باشیم که به نظر می‌رسد بیش از هر چیز دیگری طرفدار روسیه است.