جلیلی با تأکید بر ضرورت رعایت حقوق متقابل اعضای پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای (NPT) گفت: نمی‌توان از یک کشور خواست همه تکالیف خود را انجام دهد، اما در مقابل از هیچ حقی برخوردار نباشد و حتی به دلیل انجام همان تعهدات، با تهدید و حمله نظامی مواجه شود.
به گزارش همشهری‌آنلاین، سعید جلیلی، نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی، با اشاره به تحولات جهانی و منطقه‌ای و قرار گرفتن مناسبات بین‌المللی در یک نقطه عطف تاریخی اظهار کرد: روندهایی که طی دهه‌های اخیر در عرصه جهانی، منطقه‌ای و داخلی جریان داشته، امروز به یک نقطه بزنگاهی رسیده است؛ نقطه‌ای که در آن، مناسبات نادرست و ظالمانه‌ای که پس از جنگ جهانی دوم شکل گرفت و حدود ۸۰ سال ادامه یافت، با چالش جدی مواجه شده است.
وی افزود: بسیاری از این روندها از ابتدا نادرست و ظالمانه بودند، اما امروز حتی خود طراحان این مناسبات نیز به این جمع‌بندی رسیده‌اند که این روندها دیگر نمی‌توانند به شکل گذشته ادامه پیدا کنند و برای نظام سلطه به یک تهدید وجودی تبدیل شده‌اند. این مسئله در مناطق و موضوعات مختلف جهان نیز بیش از گذشته آشکار شده است.
ملت ایران در به چالش کشیدن مناسبات نادرست جهانی پیشگام بوده است
جلیلی با تأکید بر نقش ملت ایران در به چالش کشیدن این مناسبات تصریح کرد: در این مقطع باید با افتخار به ملت ایران درود فرستاد؛ چراکه ملت ما در شناخت روندهای نادرست جهانی، به چالش کشیدن آن‌ها و فریاد زدن این حقیقت که چنین مناسباتی نمی‌توانند برای ملت‌ها امنیت، آرامش، سعادت و پیشرفت به همراه بیاورند، پیشگام بوده است.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی ادامه داد: امروز حقانیت ملت ایران و سخنانی که از ۴۷ سال پیش، به‌ویژه با پیروزی انقلاب اسلامی، مطرح کرده است، در جهان مورد پذیرش قرار گرفته و حتی در شهرهای اروپا و آمریکا نیز همان حرف‌ها شنیده می‌شود. آزادگان جهان نیز امروز این مطالبات را فریاد می‌زنند.
وی با اشاره به فشارها و اقدامات خصمانه علیه ملت ایران در طول دهه‌های گذشته گفت: دشمن همواره در برابر آزادی‌خواهی و استقلال‌طلبی ملت ایران ایستاده و تلاش کرده است این مسیر را با هجمه و فشار متوقف کند. این دشمنی را می‌توان از کودتای ۲۸ مرداد، بیش از ۷۰ سال پیش، دنبال کرد؛ زمانی که حاکمیت ملی ملت ایران را برنمی‌تابیدند و به منابع، نفت و ثروت کشور طمع داشتند.
جلیلی افزود: این روند تا جنگ اخیر نیز ادامه پیدا کرد؛ جنگی که در آن، خانه دانشمندان و استادان دانشگاه هدف حمله قرار گرفت و حتی دانش‌آموزان ما نیز از حملات در امان نماندند. دشمن همچنین معیشت و سلامت مردم را با تحریم کالاهای اساسی، دارو و دیگر محدودیت‌ها هدف قرار داد و تلاش کرد مناسباتی را که ملت ایران برای پیشرفت خود دنبال می‌کند، مختل کند.
تهدیدهای نظامی آمریکا به نتیجه مورد انتظار آن‌ها نرسید
وی با اشاره به تهدیدهای مکرر نظامی آمریکا اظهار کرد: سال‌ها این تهدید مطرح می‌شد که فشار حداکثری و اقدامات اقتصادی و سیاسی، تازه مقدمه‌ای برای گزینه نظامی است. در یکی دو سال گذشته، این تهدید نیز عملی شد و دشمن آخرین تیرهای خود را به میدان آورد؛ اما نتیجه آن چیزی نبود که تصور می‌کرد.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی با بیان اینکه دشمنی با ایران محدود به یک حزب سیاسی در آمریکا نبوده است، خاطرنشان کرد: در مقاطع مختلف، هم جمهوری‌خواهان و هم دموکرات‌ها همین رویکرد را در پیش گرفته‌اند و تهدید نظامی و فشار علیه ایران را دنبال کرده‌اند.
جلیلی با اشاره به نزدیک شدن مناسبات سلطه‌گرانه به نقطه زوال خود گفت: دلیل اینکه امروز از یک نقطه بزنگاهی سخن می‌گوییم، این است که این روندها به نقطه زوال خود نزدیک شده‌اند و طراحان آن‌ها احساس تهدید وجودی می‌کنند. همان‌گونه که رهبر معظم انقلاب نیز درباره رسیدن این روندها به نقطه‌ای برگشت‌ناپذیر هشدار داده‌اند، این تهدید متوجه نظام سلطه و مناسبات غلط جهانی است.
وی ادامه داد: امروز حتی متحدان قدرت‌های سلطه‌گر نیز لزوماً از مواضع آن‌ها پیروی نمی‌کنند. از سوی دیگر، رفتارهای زیاده‌خواهانه و تجاوزکارانه در قبال متحدان نیز آشکار شده است؛ از جمله طرح مطالباتی درباره کشورهایی مانند کانادا و اعمال تعرفه علیه کشورهای دیگر. این تحولات نشان می‌دهد مناسبات پیشین با چالش‌های جدی روبه‌رو شده‌اند.
کشورهای دیگر نیز به تأثیرگذاری ایران اذعان می‌کنند
جلیلی با تأکید بر جایگاه ملت ایران در این تحولات اظهار کرد: نقش ملت ایران در این نقطه بزنگاهی بسیار ارزشمند، برجسته و پیشگامانه است. همان کشورهایی که با ملت ایران دشمنی می‌کردند و تصور می‌کردند می‌توانند به اهداف خود برسند، امروز به تأثیرگذاری ایران اذعان می‌کنند. این دیگر صرفاً تحلیل و ادعای ما نیست، بلکه اظهارات و اعترافات خود آن‌هاست که ایران را یکی از چهار قدرت مؤثر جهان معرفی می‌کنند.
وی با اشاره به ناکامی آمریکا در جنگ اخیر افزود: همان کشوری که کمتر از یک سال پیش جنگ علیه ملت ایران را آغاز کرد و تصور می‌کرد می‌تواند در سه روز یا سه هفته به اهداف خود برسد، امروز با شکست مواجه شده است. این شکست فقط به عرصه جنگ محدود نمانده و پیامدهای داخلی و اقتصادی نیز برای آمریکا داشته است؛ موضوعی که حتی مقام‌های آمریکایی نیز به آن اذعان کرده‌اند.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی با اشاره به جایگاه تنگه هرمز در معادلات قدرت تصریح کرد: زمانی باراک اوباما، رئیس‌جمهور وقت آمریکا، تنگه هرمز را جزو منافع حیاتی این کشور معرفی می‌کرد، اما امروز همان اوباما درباره این تنگه تحلیل می‌کند که ایران در آن حق وتو دارد. این تحول نشان‌دهنده قدرت و توان مدیریت جمهوری اسلامی ایران و امکان دفاع از حقوق ملت است.
در مذاکرات، از ایران تضمین عینی می‌خواستند اما خود به وعده اکتفا می‌کردند
جلیلی در ادامه با تشریح مفهوم تضمین عینی در مناسبات بین‌المللی گفت: یکی از موضوعات مهم در روابط میان کشورها این است که طرف مقابل باید برای اجرای تعهدات خود تضمین عینی ارائه کند. پرسش این است که چرا آمریکا در مناسبات بین‌المللی چنین اقتداری برای خود قائل بود و تصور می‌کرد اگر با کشوری توافقی انجام دهد، آن کشور باید به تعهداتش پایبند بماند، اما خود می‌تواند از اجرای تعهداتش سر باز بزند.
وی با اشاره به مذاکرات هسته‌ای پیش از برجام اظهار کرد: حتی پیش از برجام و در سال ۱۳۸۲، در توافق سعدآباد، طرف‌های اروپایی از ایران می‌خواستند تضمین عینی ارائه کند، اما خودشان وعده می‌دادند که تضمین‌های محکم و شفاهی خواهند داد و اگر به تعهداتشان عمل نکنند، مسئولیت آن را می‌پذیرند. در برجام نیز همین منطق تکرار شد؛ از ایران تضمین عینی می‌خواستند، اما تضمین طرف مقابل در حد وعده و تعهد باقی ماند.
جلیلی افزود: منظور آن‌ها از تضمین عینی این بود که ایران به‌گونه‌ای عمل کند که حتی اگر تصمیم گرفت اقدامی انجام دهد، امکان آن را نداشته باشد؛ از جمله اینکه مواد هسته‌ای خود را از کشور خارج کند و سانتریفیوژها را جمع‌آوری کند. منطق آن‌ها این بود که ایران باید توان انجام برخی اقدامات را از دست بدهد، اما در مقابل، طرف دیگر صرفاً وعده می‌داد که به تعهداتش پایبند خواهد ماند.
آژانس اجرای تعهدات ایران را تأیید کرد، اما آمریکا از برجام خارج شد
وی با اشاره به تجربه اجرای برجام خاطرنشان کرد: ملت ایران شاهد بود که تعهدات خود را اجرا کرد و آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در گزارش‌های متعدد، از جمله ۱۵ گزارش، اجرای تعهدات ایران را تأیید کرد و حتی اعلام شد که ایران فراتر از تعهدات خود عمل کرده است؛ اما طرف مقابل از توافق خارج شد. آن تضمین محکمی که قرار بود از سوی شورای امنیت و سازمان ملل وجود داشته باشد، چه شد؟ حتی یک بیانیه نیز در واکنش به خروج آمریکا از برجام صادر نشد.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی ادامه داد: همین مسئله را در عملکرد شورای امنیت نیز شاهد بودیم. وقتی دو بار به ایران حمله نظامی شد، نه‌تنها قطعنامه‌ای برای محکومیت این حملات صادر نشد، بلکه حتی یک بیانیه نیز در این زمینه منتشر نکردند.
جلیلی با انتقاد از عملکرد آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و شورای حکام گفت: وظیفه آژانس این است که در چارچوب معاهده، از تأسیسات هسته‌ای صیانت کند؛ اما در شرایطی که تأسیسات اصلی هسته‌ای ایران در حملات نظامی هدف قرار گرفتند، واکنش مؤثری از سوی این نهاد مشاهده نشد. این در حالی است که شورای حکام از سال ۲۰۰۹ تاکنون نزدیک به ۱۰ قطعنامه علیه ایران صادر کرده است؛ آن هم در شرایطی که ایران بخش قابل توجهی از بازرسی‌های آژانس را به خود اختصاص داده است.
وی افزود: بیش از ۷۰ درصد بازرسی‌های مربوط به کشورهایی که موافقت‌نامه پادمان با آژانس دارند، در ایران انجام شده، در حالی که سهم ایران از فعالیت‌های هسته‌ای جهان حدود ۳ درصد است. با وجود این سطح از همکاری، هنگامی که تأسیسات کشور هدف حمله نظامی قرار گرفتند، حتی یک بیانیه برای محکومیت این اقدامات صادر نشد.
جنگ ۴۰روزه امکان ایجاد تضمین عینی برای دفاع از حقوق ایران را فراهم کرد
جلیلی تأکید کرد: در چنین شرایطی، برای دفاع از حقوق کشور باید بتوان از طرف مقابل تضمین عینی گرفت؛ تضمینی که به‌گونه‌ای باشد که اگر طرف مقابل بخواهد به ایران حمله کند، امکان انجام آن را نداشته باشد. این همان نقطه‌ای است که ملت ایران در جنگ ۴۰روزه به آن دست یافت.
وی با اشاره به اهداف اعلام‌شده دشمن در جنگ اخیر اظهار کرد: دشمن تصور می‌کرد می‌تواند در سه روز یا سه هفته به اهداف خود برسد و حتی اهدافی مانند تجزیه ایران و ضربه زدن به تمدن و سرزمین کشور را مطرح کرده بود. در این حملات، ۱۶۸ دانش‌آموز نیز هدف قرار گرفتند، اما هیچ‌یک از اهدافی که دشمن دنبال می‌کرد، محقق نشد.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی افزود: جمهوری اسلامی ایران در این جنگ به نقطه‌ای رسید که توانست تضمین عینی برای دفاع از حقوق خود ایجاد کند؛ به این معنا که طرف مقابل دیگر نمی‌تواند هر زمان که اراده کرد، علیه ملت ایران اقدام کند. این همان قدرتی است که یک ملت با مقاومت و ایستادگی خود به دست می‌آورد.
جلیلی با اشاره دوباره به اظهارات باراک اوباما درباره تنگه هرمز تصریح کرد: وقتی کسی که پیش‌تر تنگه هرمز را جزو منافع حیاتی آمریکا می‌دانست، امروز از حق وتوی ایران در این منطقه سخن می‌گوید، این نشان‌دهنده تغییر معادله قدرت و توان جمهوری اسلامی ایران برای دفاع از حقوق خود است.
دو بار جنگ در شرایط مذاکرات به ایران تحمیل شد
وی با تأکید بر ضرورت شناخت دشمن گفت: گاهی درباره وجود دشمن یا تحمیل جنگ به کشور تردیدهایی مطرح می‌شود؛ در حالی که امروز چه کسی می‌تواند در دشمنی همه‌جانبه آمریکا با ملت ایران تردید داشته باشد؟ وقتی دانشمندان و دانش‌آموزان کشور هدف قرار می‌گیرند، منافع ملی و تمامیت ارضی ایران تهدید می‌شود و طرف مقابل آشکارا از مطامع خود نسبت به ثروت و منابع کشور سخن می‌گوید، معنای دشمنی روشن است.
جلیلی ادامه داد: باید توجه داشت که جنگ در چه شرایطی به ملت ایران تحمیل شده است. دو بار جنگ در شرایطی آغاز شد که مذاکرات در جریان بود. این مسئله نشان می‌دهد که باید نسبت به رفتار دشمن هوشیار بود؛ چراکه ممکن است در همان زمانی که از مذاکره سخن می‌گوید، در میانه مذاکرات اقدام نظامی انجام دهد..
وی افزود: در جنگ اخیر، حملات حتی خانه دانشمندان و استادان دانشگاه در رشته فیزیک را هدف قرار داد. این رفتار نشان می‌دهد که دشمنی صرفاً متوجه یک موضوع یا یک جریان سیاسی نیست، بلکه ابعاد گسترده‌تری دارد. با وجود این، دشمن بار دیگر از آغاز مذاکره سخن گفت؛ بنابراین، شناخت ماهیت و رفتار طرف مقابل برای تصمیم‌گیری ضروری است.
وحدت ملی بر پایه شناخت مشترک از ماهیت دشمن شکل گرفته است
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی اشاره به اهمیت وحدت ملی گفت: عظمت و قدرت ملت ایران در همین شرایط آشکار شد. وحدت ملت نیز بر پایه شناخت مشترک از روندهای نادرست و ماهیت دشمن شکل گرفته است.
جلیلی با تأکید بر ضرورت تعیین اهداف بلندمدت و حرکت کشور در تراز جایگاه ملت ایران اظهار کرد: آنچه یک ملت را بزرگ می‌کند، اهداف بلند آن است. ملت ایران به قله‌ها نگاه می‌کند و به حداقل‌ها اکتفا نمی‌کند؛ چراکه آرمان‌های این ملت در حوزه‌هایی همچون سعادت، پیشرفت، رفاه، امنیت، معنویت و تعالی ریشه دارد.
وی افزود: ایمان، ریشه‌های عمیق فرهنگی و دینی و آرمان‌های ملت ایران حاصل صدها سال تلاش و تجربه تاریخی است و امروز چنین ملتی در صحنه جهانی ظهور و بروز پیدا کرده است. مسئله مهم این است که بدانیم در چه نقطه‌ای قرار داریم و متناسب با جایگاه و ظرفیت ملت ایران، چه اهداف کوتاه‌مدت، میان‌مدت و بلندمدتی باید تعریف کنیم. پس از تعیین این اهداف نیز باید همه ظرفیت‌های کشور را در مسیر تحقق آن‌ها بسیج کنیم.
جلیلی با اشاره به اهمیت وحدت و ایمان جامعه تصریح کرد: امروز به برکت وحدت و ایمان مردم، ظرفیت و قدرتی در جامعه شکل گرفته که باید از آن برای حرکت به سمت اهداف بلند استفاده کرد. یکی از ویژگی‌های حکمرانی حکیمانه نیز شناخت دقیق جامعه و واقعیت‌های آن است. رهبر معظم انقلاب شناخت عمیقی از ملت ایران دارند و زمانی که فرمودند در صورت وقوع اتفاقی، این ملت مبعوث خواهد شد، در واقع بر شناخت جامعه‌شناختی عمیق خود از مردم تکیه داشتند.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی ادامه داد: رهبر معظم انقلاب با چنین شناختی، افق‌های بلند و تمدنی را برای کشور ترسیم می‌کنند و از ایران قوی‌تر سخن می‌گویند. یکی از هشدارهای مهم ایشان نیز پرهیز از اشتباه محاسباتی و برداشت نادرست از واقعیت‌هاست؛ زیرا اگر کسی نقاط قوت کشور و ملت خود و نقاط ضعف دشمن را نشناسد، نمی‌تواند محاسبه درستی داشته باشد. برخورداری از رهبری آگاه و مسلط بر موضوعات، از ظرفیت‌های مهم کشور است که می‌تواند مسیر حرکت را به‌درستی مشخص کند.
صرف پایان جنگ کافی نیست؛ باید سایه جنگ از سر کشور برداشته شود
وی با تأکید بر ضرورت پایان دادن به وضعیت تهدید و ناامنی خاطرنشان کرد: ما درگیر جنگی هستیم که باید با قدرت به پایان برسد؛ اما صرف پایان جنگ کافی نیست، بلکه باید سایه جنگ نیز از سر کشور برداشته شود. نمی‌توان در وضعیتی میان جنگ و صلح باقی ماند و یک روز درگیر جنگ و روز دیگر در وضعیت غیرجنگی بود. برای پیشرفت سریع کشور باید از این وضعیت عبور کنیم و این امر با تصور اینکه می‌توان از طریق دادن چند امتیاز به دشمن به نتیجه رسید، محقق نخواهد شد.
جلیلی با اشاره به رویکرد آمریکا در مناسبات بین‌المللی گفت: امروز حتی متحدان آمریکا نیز درباره رفتار این کشور سخن می‌گویند. نمونه آن اظهارات نخست‌وزیر کاناداست که به رویکرد زیاده‌خواهانه آمریکا اشاره کرده است. منطق طرف مقابل در بسیاری از مناسبات، صرفاً تسلیم‌خواهی است؛ چنان‌که حتی در موضوع جنگ نیز از میزان نفتی که به دست آورده‌اند سخن می‌گویند. با چنین رویکردی نمی‌توان تصور کرد که صرف گفت‌وگو یا ارائه امتیاز، مسئله را حل خواهد کرد.
وی برای تبیین این موضوع به حضور نظامی آمریکا در برخی کشورها اشاره کرد و افزود: آمریکا حدود ۸۰ سال است که در ژاپن پایگاه نظامی دارد و نیروهای نظامی آن در این کشور حضور دارند. همین هفته نیز خبری درباره ارتکاب یک جنایت از سوی یک نظامی آمریکایی علیه یک زن ژاپنی منتشر شد. در عراق نیز با وجود گذشت بیش از دو دهه از سرنگونی صدام، آمریکا همچنان با بهانه‌های مختلف در امور این کشور مداخله می‌کند و حتی درباره منابع مالی و درآمدهای نفتی عراق برای خود حق تصمیم‌گیری قائل است.
رهبر شهید انقلاب درباره زیان‌بار بودن مذاکره با آمریکا استدلال کردند
جلیلی با اشاره به تجربه جنگ ۱۲روزه و مواضع رهبر شهید انقلاب اظهار کرد: درباره ضرورت شناخت دشمن و پرهیز از مذاکره‌ای که به نتیجه نمی‌رسد، رهبر شهید انقلاب پس از جنگ ۱۲روزه به‌صراحت برای مردم استدلال کردند. ایشان در یک گفت‌وگوی تلویزیونی مستقیم با مردم، درباره این تصور که مذاکره با آمریکا در موضوع هسته‌ای می‌تواند مشکلات را حل کند، توضیح دادند و تأکید کردند که چنین مذاکره‌ای نه‌تنها فایده‌ای ندارد، بلکه زیان‌بار است.
وی افزود: رهبر شهید انقلاب با اشاره به تجربه ۱۰ساله برجام تأکید کردند که این تجربه نباید تکرار شود؛ زیرا نتیجه آن مشخص شده بود. در جنگ ۱۲روزه نیز در شرایطی که برخی بر ضرورت مذاکره تأکید می‌کردند، آمریکا در میانه مذاکرات حمله کرد و حتی منتظر پایان گفت‌وگوها نماند. این تجربه‌ها نشان می‌دهد که شناخت ماهیت طرف مقابل و توجه به سابقه رفتاری او برای تصمیم‌گیری ضروری است.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی ادامه داد: رهبر حکیم انقلاب با تبیین استدلال‌های خود برای مردم، زمینه شناخت و همراهی جامعه را فراهم می‌کنند. همین شناخت مشترک است که موجب می‌شود مردم در بزنگاه‌ها به میدان بیایند و به تعبیر ایشان مبعوث شوند. امروز نیز مجموعه این تجربه‌ها، ملت ایران را به یک نقطه عطف رسانده و شناخت مشترکی از ماهیت دشمن در جامعه شکل گرفته است.
نمی‌توان امنیت کشور را بر وعده‌های آمریکا بنا کرد
جلیلی با اشاره به تکرار بدعهدی آمریکا در توافق‌ها تصریح کرد: امروز دیگر نمی‌توان درباره واقعی بودن تهدیدهای آمریکا یا جدی نبودن آن در مذاکرات تردید داشت. طرف مقابل در حالی از مذاکره سخن می‌گوید که سابقه حمله در میانه مذاکرات را دارد و در مواردی نیز پس از امضای تفاهم، مدت کوتاهی بعد آن را بی‌ارزش می‌خواند. حتی بالاترین مقام آمریکا پس از امضای یک تفاهم، چند روز بعد اعلام کرد که آن تفاهم ارزشی ندارد. این رفتارها نشان‌دهنده رویکردی است که نمی‌توان بر اساس وعده‌های آن به امنیت و آینده کشور تکیه کرد.
وی با تأکید بر ضرورت حرکت کشور در تراز جایگاه امروز ملت ایران اظهار کرد: ملت ایران در جنگ اخیر مقاومت و تاب‌آوری خود را نشان داد و با وجود فشارهای اقتصادی، اهداف بلندتر و نقشه دشمن را شناخت و ایستادگی کرد. امروز باید بازیگری کشور متناسب با این جایگاه باشد. یکی از اهداف مهم نیز این است که دشمنی با ملت ایران آن‌قدر برای طرف مقابل پرهزینه شود که دیگر به فکر تکرار چنین اقداماتی نیفتد.
جلیلی افزود: ملت ایران در جنگ اخیر به نقطه‌ای رسید که توانست از حقوق خود دفاع کند و این همان قدرتی است که باید حفظ و تقویت شود. نباید این دستاورد را تضعیف کرد یا اجازه داد سست شود. دشمنی که با هدف تجزیه ایران و تغییر ساختار کشور وارد میدان شده بود، امروز با پیامدهای سنگین اقدامات خود در داخل آمریکا مواجه شده است؛ از جمله افزایش هزینه‌های اقتصادی و تأثیرات سیاسی جنگ بر شرایط داخلی این کشور.
هدف باید رسیدن به بازدارندگی مطلق باشد
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی با اشاره به مفهوم بازدارندگی مطلق خاطرنشان کرد: یکی از اهدافی که رهبر معظم انقلاب بر آن تأکید کرده‌اند، رسیدن به نقطه بازدارندگی مطلق است؛ به‌گونه‌ای که دشمن حتی اگر بخواهد، نتواند علیه کشور اقدام کند. این همان معنای تضمین عینی است؛ نه اینکه توافقی روی کاغذ نوشته شود و طرف مقابل پس از مدتی اعلام کند که آن توافق ارزشی ندارد. کشور باید به سطحی از آمادگی برسد که امنیت، اقتصاد و سرنوشت آن به اراده و تصمیم یک فرد یا دولت خارجی وابسته نباشد.
وی ادامه داد: برای رسیدن به این نقطه باید همه ظرفیت‌های قدرت کشور، متحدان و طرف‌هایی را که می‌توانند در عرصه جهانی در کنار ایران قرار بگیرند، شناخت و به میدان آورد. مسئله وحدت نیز در همین چارچوب اهمیت دارد. امروز نوعی جبهه‌آرایی میان حق و باطل شکل گرفته و باید همه ظرفیت‌ها برای دفاع از حقوق ملت بسیج شود. این آمادگی باید دائمی باشد و به یک مقطع یا یک جنگ محدود نماند.
مناسبات ناعادلانه جهانی باید در سطح بین‌المللی اصلاح شود
جلیلی با اشاره به ضرورت اصلاح مناسبات ناعادلانه جهانی گفت: یکی از اهداف بلندمدت باید اصلاح روندهای غلطی باشد که به نظام سلطه اجازه می‌دهد چنین رفتارهایی را ادامه دهد. چگونه می‌توان پذیرفت که در غزه ده‌ها هزار زن، کودک و غیرنظامی کشته شوند، اما نهادهای بین‌المللی سکوت کنند؟ یا به تأسیسات هسته‌ای که فعالیت‌های آن‌ها در چارچوب نظارت آژانس و برای مقاصد صلح‌آمیز بوده، حمله شود و آژانس و شورای حکام واکنش مؤثری نشان ندهند؟ اصلاح این مناسبات به اقدام و ابتکار در سطح جهانی نیاز دارد.
وی با تأکید بر ضرورت پیگیری حقوق ایران در نهادهای بین‌المللی اظهار کرد: ایران عضو آژانس بین‌المللی انرژی اتمی و پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای است و این عضویت‌ها باید در کنار انجام تعهدات، امکان بهره‌مندی از حقوق را نیز فراهم کنند. نمی‌توان از یک کشور خواست همه تکالیف خود را انجام دهد، اما در مقابل از هیچ حقی برخوردار نباشد و حتی به دلیل انجام همان تعهدات، با تهدید و حمله نظامی مواجه شود.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی افزود: ایران بخش بزرگی از بازرسی‌های آژانس را پذیرفته است؛ به‌گونه‌ای که بیش از ۷۰ درصد بازرسی‌های مربوط به کشورهای دارای موافقت‌نامه پادمان با آژانس در ایران انجام شده، در حالی که سهم ایران از تأسیسات هسته‌ای جهان حدود ۳ درصد است. با وجود این همکاری‌ها، هنگامی که تأسیسات هسته‌ای کشور هدف حمله نظامی قرار گرفت، آژانس حتی یک بیانیه در محکومیت این اقدام صادر نکرد و مدیرکل آن نیز واکنش متناسبی نشان نداد.
پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای برای اعضا حقوقی در نظر گرفته است
جلیلی با اشاره به حقوق پیش‌بینی‌شده در پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای تصریح کرد: در این پیمان حدود ۲۲ حق برای اعضا تعریف شده که یکی از آن‌ها حق برخورداری از فعالیت‌های غنی‌سازی است. اگر کشوری همه تعهدات خود را انجام دهد، اما در مقابل از حقوقش محروم شود و حتی تأسیسات آن مورد حمله قرار بگیرد، باید درباره ادامه این وضعیت تصمیم‌گیری کند.
وی با اشاره به ماده ۱۰ پیمان منع گسترش سلاح‌های هسته‌ای گفت: این ماده پیش‌بینی کرده است که اگر رویدادهای فوق‌العاده‌ای رخ دهد و منافع عالی کشور را در معرض خطر قرار دهد، آن کشور می‌تواند با اعلام قبلی از پیمان خارج شود و دلایل خود را نیز اعلام کند. پرسش این است که آیا حملات نظامی مکرر به تأسیسات اصلی کشور و هدف قرار دادن رهبر یک نظام، از مصادیق رویدادهای فوق‌العاده و تهدید منافع عالی کشور نیست؟
جلیلی ادامه داد: اگر قرار است مناسبات جدید جهانی بر پایه عدالت و حقوق ملت‌ها شکل بگیرد، باید این حقوق در عمل نیز رعایت شود. نمی‌توان از خلع سلاح و منع اشاعه سخن گفت، اما در برابر برخورداری برخی رژیم‌ها از سلاح هسته‌ای سکوت کرد و در مقابل، کشوری را که تعهدات خود را انجام داده است، تحت فشار قرار داد. این تناقض‌ها باید در سطح جهانی به چالش کشیده شود.
ایران با ۱۵ همسایه می‌تواند در اصلاح مناسبات جهانی نقش‌آفرینی کند
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی با اشاره به ضرورت ابتکار عمل دیپلماتیک و بین‌المللی اظهار کرد: در این مسیر باید ابتکارهای جدیدی برای مقابله با مناسبات نادرست شکل بگیرد. این مسئله فقط به آمریکا و متحدان نزدیک آن محدود نیست؛ حتی برخی متحدان آمریکا، از جمله آلمان، فرانسه و کانادا نیز درباره پیامدهای این رویکردها سخن می‌گویند. ایران با برخورداری از ۱۵ همسایه و ظرفیت‌های گسترده منطقه‌ای می‌تواند در این زمینه نقش‌آفرینی کند.
وی با اشاره به روابط ملت ایران با مردم کشورهای منطقه افزود: نمونه روشن این ظرفیت را می‌توان در عراق مشاهده کرد؛ کشوری که با وجود مداخلات آمریکا در امور آن، مردمش پیوند عمیقی با ملت ایران دارند. حضور گسترده مردم عراق در مراسم تشییع رهبر شهید انقلاب و ابراز ارادت آنان، نشان‌دهنده عمق این پیوندها و ظرفیتی است که باید در سیاست‌گذاری و تعاملات منطقه‌ای مورد توجه قرار گیرد.
سیاست خصمانه آمریکا با تغییر دولت‌ها و احزاب تغییر نمی‌کند
جلیلی با تأکید بر اینکه رهنمودهای رهبر معظم انقلاب مبتنی بر مطالعه و شواهد عینی است، اظهار کرد: تجربه رفتار آمریکا در کشورهای مختلف، از جمله ژاپن و عراق، نشان می‌دهد که رویکرد خصمانه این کشور با تغییر دولت‌ها و جابه‌جایی احزاب تغییر نمی‌کند.
وی با اشاره به تداوم حضور نظامی آمریکا در ژاپن طی حدود ۸۰ سال گذشته افزود: در عراق نیز با وجود تغییر دولت‌ها و گذشت سال‌ها از اشغال این کشور، آمریکا همچنان در امور و منابع مالی آن مداخله می‌کند. این رفتارها نشان می‌دهد که مسئله صرفاً به یک دولت یا رئیس‌جمهور خاص در آمریکا محدود نیست.
جلیلی با اشاره به تداوم سیاست‌های تحریمی آمریکا در دولت‌های مختلف تصریح کرد: زمانی که ترامپ در دور نخست انتخابات را به بایدن واگذار کرد، بایدن نیز با وجود اعلام مخالفت با برخی رویکردهای دولت پیشین، نه‌تنها تحریم‌های ایران را لغو نکرد، بلکه بر تعداد آن‌ها افزود. در موضوع تنگه هرمز نیز اوباما رسماً این منطقه را جزو منافع حیاتی آمریکا معرفی کرده بود؛ در حالی که چنین ادعایی در واقع بیانگر زیاده‌خواهی و تعریف منافع نامشروع برای خود در منطقه است.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی ادامه داد: دو تا سه ماه پیش از شهادت رهبر شهید انقلاب و آغاز جنگ اخیر نیز در مقالات تخصصی و مواضع احزاب مختلف آمریکا، بحث اقدام علیه ایران و ضرورت پایان دادن به این وضعیت مطرح بود. بنابراین، نمی‌توان تصور کرد که این رویکرد صرفاً به شخص ترامپ مربوط است. البته شیوه رفتار و عملکرد رؤسای‌جمهور آمریکا با یکدیگر تفاوت دارد؛ برای مثال، رفتار ترامپ را می‌توان به رفتار یک قمارباز تشبیه کرد، اما این تفاوت در شیوه، اصل دشمنی با ملت ایران را تغییر نمی‌دهد.
وی با اشاره به تداوم فشارهای اقتصادی و سیاسی آمریکا علیه ایران خاطرنشان کرد: تحریم‌هایی که در دوره ترامپ با عنوان فشار حداکثری اعمال شد، در دوره بایدن نیز کاهش پیدا نکرد و حتی تحریم‌های دیگری به آن اضافه شد. همان دموکرات‌هایی که در چارچوب برجام وعده‌هایی داده بودند، پس از پایان دولت ترامپ نیز آن وعده‌ها را عملی نکردند. بنابراین، باید صحنه را بر اساس تجربه واقعی رفتار آمریکا شناخت، نه بر مبنای تصوراتی که از تغییر دولت‌ها ایجاد می‌شود.
القای توافق مالی دو هزار میلیارد دلاری با آمریکا نادرست است
جلیلی با انتقاد از برخی ادعاهای مطرح‌شده درباره امکان دستیابی به توافق‌های مالی با آمریکا گفت: گاهی در برخی رسانه‌ها ارقامی مانند دو هزار میلیارد دلار مطرح می‌شود، در حالی که اساساً چنین موضوعی در مذاکرات مطرح نشده است. القای این تصورات نادرست، یکی از مسائلی است که باید نسبت به آن هوشیار بود. امروز یکی از نکات مثبت این است که هشدار رهبر معظم انقلاب درباره اشتباه بودن چنین محاسباتی، باید به یک فهم مشترک در جامعه تبدیل شود.
وی افزود: ملت ایران در تجربه‌های اخیر خود دیده است که ایستادگی و دفاع قدرتمندانه از حقوق کشور ضروری است. وقتی طرف مقابل پس از امضای تفاهمی اعلام می‌کند که آن تفاهم حتی ارزش کاغذ را هم ندارد، نمی‌توان امنیت و پیشرفت یک کشور را بر چنین تعهداتی بنا کرد. بنابراین، حرکت کشور باید بر قدرت و ظرفیت‌های واقعی خود استوار باشد.
ضعف‌های کشور را باید با تکیه بر نقاط قوت برطرف کرد
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی با اشاره به فرمایش امام خمینی(ره) مبنی بر اینکه «پشتیبان ولایت فقیه باشید تا مملکت آسیب نبیند»، اظهار کرد: امروز کشور از رهبری برخوردار است که به صحنه، جزئیات و ظرایف مسائل اشراف دارد، افق روشنی را ترسیم می‌کند و ظرفیت‌های کشور را به‌خوبی می‌شناسد. البته هیچ‌کس منکر وجود ضعف‌هایی در کشور نیست، اما پرسش این است که ضعف‌ها چگونه برطرف می‌شوند؟ ضعف را نمی‌توان با ضعف برطرف کرد، بلکه باید با تکیه بر نقاط قوت به سراغ حل مشکلات رفت.
جلیلی با تأکید بر ضرورت شناخت ظرفیت‌های ملی تصریح کرد: یکی از مهم‌ترین نقاط قوت امروز کشور، وحدت ملی و انسجامی است که شکل گرفته است. این وحدت بر پایه شناخت و تحلیل مشترک مردم از شرایط و ماهیت دشمن به وجود آمده است؛ به‌گونه‌ای که امروز ملت ایران دشمنی آمریکا، فریب‌کاری‌های آن و تلاش‌هایی را که در گذشته برای بزک کردن چهره خود انجام می‌داد، بهتر از گذشته شناخته است.
وی ادامه داد: برای رسیدن به قله‌هایی که رهبر معظم انقلاب ترسیم کرده‌اند، باید بازدارندگی مطلق را دنبال کنیم و با همدلی و وحدت به سمت اهداف بلند حرکت کنیم. ملت ایران در ماه‌های گذشته با پیروی از ولایت، انسجام، نگاه بلند و ایستادگی خود این ظرفیت را نشان داده است. این هم‌عهدی و وحدت باید حفظ شود و نباید اهداف بلند کشور را به‌خاطر وعده‌ها یا امتیازهای مقطعی فراموش کرد.
ثبات قدم در میدان و مقابله با تردیدها ضروری است
جلیلی با اشاره به تجربه تفاهم‌های اخیر با آمریکا خاطرنشان کرد: گاهی تصور می‌شود اگر امتیازی داده شود یا اقدامی انجام بگیرد، طرف مقابل به تعهداتش پایبند خواهد ماند؛ اما تجربه نشان داده است که حتی تفاهمی که از سوی بالاترین مقام آمریکا امضا شده، ممکن است در فاصله کوتاهی از سوی همان فرد بی‌ارزش خوانده شود. بنابراین، کشور باید بر قدرت و ظرفیت‌های خود تکیه کند و در این مسیر ثبات قدم داشته باشد.
وی با اشاره به جایگاه ثبات قدم در معارف دینی گفت: در اندیشه دینی، قرآن کریم و معارف اهل‌بیت(ع)، بر ثبات قدم تأکید شده است. این ثبات قدم دو جنبه دارد؛ نخست، جنبه سخت‌افزاری و آمادگی در میدان است. باید همواره آماده باشیم؛ زیرا ممکن است دشمنی که شکست خورده است، به دلیل رفتار غیرعقلانی و روحیه قمارگونه خود، بار دیگر دست به اقدام بزند.
نماینده مقام معظم رهبری در شورای عالی امنیت ملی افزود: جنبه دوم ثبات قدم، وجه نرم‌افزاری آن است؛ یعنی نباید دچار تردید شویم و در برابر وسوسه‌ها و فریب‌ها، شناخت خود را از صحنه از دست بدهیم. پیام رهبر معظم انقلاب نیز با ترسیم افقی روشن، به دنبال برطرف کردن همین تردیدها و تقویت اراده ملت برای حرکت به سمت اهداف بلند است.
تحقق اهداف بلند کشور به نقش‌آفرینی مردم نیاز دارد
جلیلی با تأکید بر نقش مردم در تحقق این اهداف اظهار کرد: با هم‌عهدی و همراهی ملت می‌توان به اهداف بلندی که پیش روی ایران قرار دارد، دست یافت. تحقق این اهداف نیز به نقش‌آفرینی مردم در عرصه‌های مختلف نیاز دارد. همان‌گونه که امروز مردم در خیابان‌ها، میدان‌ها و صحنه‌های مختلف حضور پیدا می‌کنند و آمادگی خود را برای دفاع از کشور نشان می‌دهند، هر یک از آنان ظرفیت‌ها و توانمندی‌هایی دارند که با فراهم شدن بستر مناسب می‌توانند آن‌ها را در مسیر پیشرفت و تقویت مقاومت کشور به کار بگیرند.