شهرکرد - ایرنا - در دره نمک رضی‌آباد شهرستان کوهرنگ، آب شور چشمه‌ای که نسل‌ها وسیله امرار معاش اهالی است، زیرآفتاب و گرمای هوا به نمک تبدیل می‌شود؛ میراثی حدود ۳۰۰ ساله که خانواده خسروی همچنان با روش‌های سنتی از آن برداشت می‌کنند و حالا با کاهش فعالیت معدن و مهاجرت نسل جوان ادامه حیات آن با دشواری‌هایی روبه رو است.

به گزارش ایرنا، یکی از مالکان معدن نمک رضی‌آباد کوهرنگ می‌گوید: این معدن حدود ۳۰۰ سال پیش از سوی نیاکان خانواده، جهانگیرخان و فرامرزخان، خریداری شده و از آن زمان نسل به نسل در خانواده خسروی باقی مانده است.

ملک‌حسین خسروی با اشاره به ویژگی‌های طبیعی دره نمک رضی‌آباد می‌گوید: در این منطقه سه چشمه با آب‌های شور، شیرین و تلخ در فاصله‌ای نزدیک به هم قرار دارند؛ چشمه‌هایی که به گفته او، جلوه‌ای از شگفتی‌های طبیعت هستند و زمینه برداشت نمک را فراهم کرده‌اند.

نمک ۳۰۰ ساله رضی‌آباد؛ میراثی که هنوز با دست برداشت می‌شود

او درباره شیوه سنتی تولید نمک توضیح می‌دهد که آب چشمه شور به کرت‌هایی هدایت می‌شود و با تابش آفتاب و گرمای هوا، آب آن تبخیر و نمک در کف کرت‌ها باقی می‌ماند.

خسروی درباره شیوه سنتی برداشت نمک توضیح می‌دهد: که آب چشمه شور را به کرت‌های کم‌عمق هدایت می‌کنند تا با تابش آفتاب و گرمای هوا، آب تبخیر شود و نمک در کف کرت‌ها باقی بماند.

به گفته خسروی ،در این شیوه، زنان در جمع‌آوری و برداشت نمک مشارکت دارند و مردان آماده‌سازی، ساخت و لایروبی کرت‌ها را بر عهده می‌گیرند؛ کاری که برای ادامه فرایند تولید و آماده نگه داشتن بسترهای تبخیر ضروری است.

نمک ۳۰۰ ساله رضی‌آباد؛ میراثی که هنوز با دست برداشت می‌شود

او یادآور می‌شود: نمک پس از ته‌نشین شدن، به‌صورت دستی جمع‌آوری می‌شود و برداشت آن در شرایط مناسب به طور معمول هفته‌ای یک‌بار انجام می‌گیرد.

عباس خسروی یکی دیگر از اهالی آن منطقه نیز می‌گوید: نمک تولیدی در گذشته بخش مهمی از نیاز مردم منطقه را تأمین می‌کرد؛ لایه رویی نمک برای مصرف انسان جدا می‌شود و بخش‌های زیرین نیز برای دام‌ها کاربرد دارد.

او ادامه می‌دهد: این نمک در تهیه غذاهایی مانند کباب و پنیر نیز استفاده می‌شود و به غذا طعم خیلی خوبی می‌دهد. با این حال، کاهش درآمد حاصل از برداشت نمک، فعالیت این معدن را کم‌رنگ کرده است.

خسروی می‌گوید: بسیاری از فرزندان خانواده به دلیل درآمد پایین این کار مهاجرت کرده‌اند و بخشی از کرت‌ها نیز تخریب شده است؛ با وجود این، هنوز عده‌ای به برداشت نمک ادامه می‌دهند.

نمک ۳۰۰ ساله رضی‌آباد؛ میراثی که هنوز با دست برداشت می‌شود

علی خسروی فروشنده نمک در حاشیه جاده نزدیک معدن، می‌گوید: برداشت نمک به طور معمول از ۳۰ اردیبهشت آغاز می‌شود و تا ۱۵ مهر ادامه دارد؛ البته در صورت بارندگی، شرایط برداشت تغییر می‌کند.

او یادآور می‌شود: محصول این معدن به‌صورت بسته‌بندی‌شده در کنار جاده به مسافران عرضه می‌شود.

به گفته خسروی، بسیاری از بختیاری‌هایی که به کوهرنگ سفر می‌کنند، این نمک طبیعی را برای مصرف یا به‌عنوان سوغات می‌خرند.

او معتقد است توسعه فعالیت معدن و دریافت مجوزهای بهداشتی و ثبت محصول می‌تواند فروش آن را آسان‌تر کند.

دره نمک رضی‌آباد با قدمتی حدود سه قرن، همچنان به روش سنتی نمک تولید می‌کند؛ ظرفیتی محلی که به گفته بهره‌برداران، با حمایت و برنامه‌ریزی برای توسعه و عرضه محصول می‌تواند فرصت‌های بیشتری برای اشتغال و رونق اقتصادی منطقه فراهم کند.

به گزارش ایرنا، کوهرنگ در 90 کیلومتری مرکز چهارمحال و بختیاری قرار دارد.