این مطلب کشورهای عضو سازمان OECD را بر اساس میزان بودجه تحقیق و توسعه (R&D) دفاعی نسبت به تولید ناخالص داخلی رتبه‌بندی می‌کند.
نکات کلیدی:
- آمریکا در میان کشورهای عضو OECD، با اختصاص ۳.۶۴ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی، بیشترین هزینه تحقیق و توسعه دفاعی را در سال ۲۰۲۴ داشته است.
- کره جنوبی با اختصاص ۲.۰۶ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی به تحقیق و توسعه دفاعی، در رتبه دوم قرار گرفت.
- پس از دو کشور نخست، هزینه‌ها به‌شدت کاهش می‌یابد؛ به‌طوری که یونان در رتبه بیستم تنها ۰.۰۹ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی اختصاص داده است.
تحقیق و توسعه دفاعی یکی از روش‌هایی است که کشورها از طریق آن در توانمندی‌های نظامی آینده، از سامانه‌های تسلیحاتی پیشرفته گرفته تا فناوری‌های نوظهور، سرمایه‌گذاری می‌کنند.
این نمودار، کشورهای منتخب عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) را بر اساس میزان بودجه تحقیق و توسعه (R&D) دفاعی به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی رتبه‌بندی می‌کند. داده‌ها از گزارش OECD Economic Outlook، جلد ۲۰۲۶، شماره ۱ گرفته شده‌اند و ارقام مربوط به سال ۲۰۲۴ یا جدیدترین سال در دسترس تا اوت ۲۰۲۶ هستند.
تحقیق و توسعه دفاعی از گذشته نیز نقش مهمی در شکل‌گیری فناوری‌های غیرنظامی داشته است. پژوهش‌های مرتبط با امنیت ملی به پیشرفت‌هایی در حوزه‌هایی مانند رایانش، هوافضا، ماهواره‌ها، پزشکی و مواد پیشرفته کمک کرده‌اند. بااین‌حال، ارتباط میان هزینه‌های نظامی و نوآوری همیشه مستقیم نیست؛ برای مثال، محرمانه‌بودن برخی تحقیقات می‌تواند مانع انتشار و انتقال دانش شود.
آمریکا با فاصله زیادی در صدر قرار دارد
آمریکا با اختصاص ۳.۶۴ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی به تحقیق و توسعه دفاعی، در رتبه نخست قرار گرفت. این کشور از نظر میزان مطلق هزینه‌های نظامی نیز با فاصله زیادی بزرگ‌ترین هزینه‌کننده نظامی جهان است. هزینه نظامی آمریکا در سال ۲۰۲۵ به ۹۵۴ میلیارد دلار رسید که معادل یک‌سوم کل هزینه‌های نظامی جهان در همان سال بود.
سهم آمریکا در تحقیق و توسعه دفاعی تقریباً ۱.۸ برابر کره جنوبی و بیش از ۳.۷ برابر بریتانیا بود که به‌ترتیب در رتبه‌های دوم و سوم قرار گرفتند.
جدول زیر میزان اختصاص بودجه تحقیق و توسعه دفاعی به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی را در کشورهای منتخب عضو OECD نشان می‌دهد:
| رتبه | کشور | بودجه تحقیق و توسعه دفاعی به ازای هر هزار دلار GDP |
| ۱ | 🇺🇸 آمریکا | ۳.۶۴ دلار |
| ۲ | 🇰🇷 کره جنوبی | ۲.۰۶ دلار |
| ۳ | 🇬🇧 بریتانیا | ۰.۹۷ دلار |
| ۴ | 🇩🇪 آلمان | ۰.۷۹ دلار |
| ۵ | 🇫🇷 فرانسه | ۰.۵۰ دلار |
| ۶ | 🇵🇱 لهستان | ۰.۴۹ دلار |
| ۷ | 🇯🇵 ژاپن | ۰.۴۲ دلار |
| ۸ | 🇸🇮 اسلوونی | ۰.۳۵ دلار |
| ۹ | 🇳🇴 نروژ | ۰.۳۰ دلار |
| ۱۰ | 🇳🇱 هلند | ۰.۲۸ دلار |
| ۱۱ | 🇦🇺 استرالیا | ۰.۲۶ دلار |
| ۱۲ | 🇸🇪 سوئد | ۰.۲۶ دلار |
| ۱۳ | 🇪🇸 اسپانیا | ۰.۲۳ دلار |
| ۱۴ | 🇪🇪 استونی | ۰.۱۹ دلار |
| ۱۵ | 🇹🇷 ترکیه | ۰.۱۹ دلار |
| ۱۶ | 🇫🇮 فنلاند | ۰.۱۸ دلار |
| ۱۷ | 🇱🇻 لتونی | ۰.۱۵ دلار |
| ۱۸ | 🇧🇪 بلژیک | ۰.۱۰ دلار |
| ۱۹ | 🇭🇺 مجارستان | ۰.۱۰ دلار |
| ۲۰ | 🇬🇷 یونان | ۰.۰۹ دلار |
اگرچه هزینه‌های نظامی آمریکا به‌عنوان سهمی از تولید ناخالص داخلی در سال ۲۰۲۵ نسبت به میانگین سالانه آن در فاصله ۲۰۱۵ تا ۲۰۲۲ کاهش یافت، وزارت جنگ آمریکا در دولت دونالد ترامپ در آوریل ۲۰۲۶ اعلام کرد که در بودجه سال مالی ۲۰۲۷ درخواست بی‌سابقه ۱.۵ تریلیون دلار بودجه دفاعی را ارائه خواهد کرد؛ رقمی که نسبت به بودجه سال ۲۰۲۶، ۴۲ درصد افزایش دارد.
در این بودجه، افزایش هزینه تحقیق و توسعه دفاعی از ۱۶.۶ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۶ به ۱۸.۷ میلیارد دلار در سال ۲۰۲۷ نیز پیش‌بینی شده است. طبق اعلام وزارت جنگ، تمرکز این افزایش بودجه بر یک صندوق عمومی علوم و فناوری خواهد بود.
کره جنوبی و اروپا پنج رتبه نخست را تکمیل می‌کنند
کره جنوبی با اختصاص ۲.۰۶ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی به تحقیق و توسعه دفاعی، در رتبه دوم قرار گرفت و تنها کشور دیگر عضو OECD بود که این رقم در آن از ۲ دلار بیشتر است.
کره جنوبی به یکی از سریع‌الرشدترین تولیدکنندگان و صادرکنندگان تسلیحات در جهان تبدیل شده است؛ روندی که با سرمایه‌گذاری مستمر دولت در صنعت دفاعی این کشور پشتیبانی شده است.
در راستای همین رشد، چهار شرکت کره جنوبی در فهرست ۱۰۰ شرکت بزرگ تولیدکننده تسلیحات جهان از نظر درآمد حاصل از فروش تسلیحات در سال ۲۰۲۴ قرار گرفته‌اند. مجموع درآمد این چهار شرکت بین سال‌های ۲۰۲۳ و ۲۰۲۴ حدود ۳۰ درصد افزایش یافته است.
پس از کره جنوبی، هزینه کشورها به‌سرعت کاهش پیدا می‌کند. بریتانیا با ۰.۹۷ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی در جایگاه سوم قرار گرفت. بین سال‌های ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۴، هزینه خالص وزارت دفاع بریتانیا برای تحقیق و توسعه سه برابر شد و از ۱.۰۲ میلیارد پوند به ۳.۰۷ میلیارد پوند رسید.
آلمان با ۰.۷۹ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی در رتبه چهارم قرار گرفت و فرانسه با ۰.۵۰ دلار پنجم شد. فرانسه و آلمان به‌ترتیب بزرگ‌ترین و دومین هزینه‌کننده تحقیق و توسعه دفاعی در اتحادیه اروپا هستند.
بیشتر کشورها هزینه بسیار کمتری برای تحقیق و توسعه دفاعی دارند
در میان ۲۰ کشور عضو OECD که در این نمودار بررسی شده‌اند، میانگین اختصاص بودجه تحقیق و توسعه دفاعی ۰.۵۸ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی بود.
میانه این رقم بسیار پایین‌تر و برابر با ۰.۲۷ دلار به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی بود؛ موضوعی که نشان می‌دهد چند کشور با هزینه‌های بسیار بالا، میانگین کلی را افزایش داده‌اند.
حتی در میان ۲۰ کشور نخست نیز فاصله قابل‌توجهی دیده می‌شود. رقم ۳.۶۴ دلاری آمریکا به ازای هر هزار دلار تولید ناخالص داخلی، بیش از هفت برابر رقم ۰.۵۰ دلاری فرانسه در رتبه پنجم و بیش از ۴۰ برابر رقم ۰.۰۹ دلاری یونان در رتبه بیستم است.
شدت سرمایه‌گذاری در تحقیق و توسعه دفاعی میان اقتصادهای ثروتمند تفاوت زیادی دارد؛ زیرا کشورها ممکن است منابع خود را به شکل متفاوتی میان خرید تجهیزات، نیروهای نظامی فعال، عملیات یا پژوهش و توسعه تقسیم کنند.