اقتصادنیوز: نگرانی از پیامدهای جنگ ایران به آلمان محدود نیست. امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، جنگ آمریکا علیه ایران و بسته شدن تنگه هرمز را از عوامل افزایش قیمت‌ها و برانگیخته‌ شدن اعتراضات فرانسوی‌ها در نقاط مختلف این کشور دانسته است. به این ‌ترتیب بحران خاورمیانه به مسئله‌ای داخلی برای دولت‌های اروپایی نیز تبدیل شده است؛ جایی ‌که افزایش هزینه زندگی می‌تواند، نارضایتی اجتماعی را تشدید کند.

به گزارش اقتصادنیوز به نقل از روزنامه سازندگی، جنگ ایران و آمریکا شاید در جغرافیای خاورمیانه آغاز شده باشد اما صورت‌حساب آن به کشورهای بسیاری در سراسر جهان رسیده است. فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، یکی از روشن‌ترین تصاویر از هزینه‌های بین‌المللی جنگ را ارائه کرده است. او اعلام کرد که در ۸ ماه گذشته، جنگ ایران بیش از ۱۰۰‌ میلیارد یورو هزینه اضافی انرژی به شرکت‌ها و مصرف‌کنندگان اروپایی تحمیل کرده است. این رقم نشان می‌دهد که چگونه یک درگیری نظامی در خاورمیانه می‌تواند هزینه تولید، قدرت رقابت صنایع و توان خرید خانوارها در اروپا را تحت‌تأثیر قرار دهد.

مرتس تأکید کرده که آلمان از نظر اقتصادی خواهان پایان هرچه سریع‌تر درگیری است و راه‌حل بحران را نه در اقدامات نظامی بلکه در گفت‌وگو و دیپلماسی می‌داند. او همچنین از ارتباط برلین با کشورهای خلیج فارس و اسرائیل برای تقویت تلاش‌های دیپلماتیک خبر داده است.

واکنش سیدعباس عراقچی به اظهارات صدراعظم آلمان نشان داد که تهران نگاه متفاوتی به هزینه‌های جنگ دارد. وزیر امور خارجه ایران در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که ۱۰۰‌ میلیارد یورو در مقایسه با پاسخ ویرانگری که نیروهای مسلح ایران به معترضان احتمالی وارد خواهند کرد، ناچیز است. او در پایان هشدار داد: «دیگر خط قرمزی وجود نخواهد داشت».

نگرانی از سرایت بحران

نگرانی از پیامدهای جنگ به آلمان محدود نیست. امانوئل مکرون، رئیس‌جمهور فرانسه، جنگ آمریکا علیه ایران و بسته شدن تنگه هرمز را از عوامل افزایش قیمت‌ها و برانگیخته‌ شدن اعتراضات فرانسوی‌ها در نقاط مختلف این کشور دانسته است. به این ‌ترتیب بحران خاورمیانه به مسئله‌ای داخلی برای دولت‌های اروپایی نیز تبدیل شده است؛ جایی ‌که افزایش هزینه زندگی می‌تواند، نارضایتی اجتماعی را تشدید کند.

رجب طیب اردوغان، رئیس‌جمهور ترکیه نیز هشدار داده که جنگ با ایران، بازار انرژی را نابود خواهد کرد. کشورهای عربی منطقه هم پیش‌تر نگرانی خود را از وقوع جنگی تازه ابراز کرده بودند. برای این کشورها، خطر تنها به درگیری نظامی محدود نیست بلکه امنیت زیرساخت‌های انرژی و مسیرهای صادرات نفت و گاز نیز در معرض تهدید قرار می‌گیرد.

ذخیره آب و غذا

شاید ملموس‌ترین نشانه گسترش نگرانی‌ها را بتوان در توصیه‌های دولت‌ها به شهروندان مشاهده کرد. انگلیس در قالب کارزار ملی «آماده باشید» از مردم خواسته است آب، مواد غذایی و داروهای ضروری را برای دست‌کم سه روز ذخیره کنند. در آلمان نیز اداره فدرال حفاظت مدنی توصیه کرده، خانواده‌ها برای ۱۰ روز مایحتاج ضروری در اختیار داشته باشند. سوئد و استونی ذخیره مایحتاج برای یک هفته را توصیه کرده‌اند و کانادا از خانواده‌ها خواسته برای دست‌کم ۷۲ ساعت آمادگی داشته باشند. نیوزیلند نیز ذخیره ۹ لیتر آب برای هر فرد، معادل نیاز سه ‌روزه، را پیشنهاد کرده است. در ژاپن هم توصیه شده شهروندان برای مقابله با زلزله، سیل و اختلال در راه‌های ارتباطی، آب و مواد غذایی سه تا هفت روز را فراهم کنند.

البته همه این توصیه‌ها مستقیماً ناشی از جنگ ایران نیست و عواملی مانند بلایای طبیعی و احتمال قطع برق نیز در آنها نقش دارد. با این ‌حال تشدید تنش‌های بین‌المللی به نگرانی‌ها درباره آمادگی جوامع برای شرایط اضطراری افزوده است.

اقدام تازه پنتاگون

در سوی دیگر، وزارت دفاع آمریکا نیز برای افزایش آمادگی نظامی، اقداماتی در دستورکار قرار داده است. براساس گزارش رأی‌الیوم، پنتاگون ابتکاری با عنوان «فورتِرس» (FORTRESS) راه‌اندازی کرده که هدف آن فراهم کردن امکان فعالیت مستقل پایگاه‌های بزرگ نظامی آمریکا به مدت ۹۰ روز بدون دریافت پشتیبانی خارجی است. این برنامه در شرایط افزایش نگرانی‌ها درباره اختلال در زنجیره تأمین و مسیرهای پشتیبانی نظامی مطرح شده است. این اقدام درحالی صورت می‌گیرد که شهروندان آمریکایی از بحران افزایش قیمت سوخت نیز رنج می‌برند.

بحرانی فراتر از خاورمیانه

مجموع این تحولات نشان می‌دهد که پیامدهای جنگ ایران به میدان نبرد محدود نمانده است. افزایش هزینه انرژی در اروپا نگرانی از اعتراضات اجتماعی، هشدار درباره بازارهای جهانی و تلاش کشورها برای آمادگی در برابر شرایط اضطراری همگی از ابعاد بین‌المللی این بحران حکایت دارند. ضمن آنکه پایان جنگ نیز لزوماً به‌معنای پایان پیامدهای آن نخواهد بود؛ زیرا اقتصادها، بازارهای انرژی و محاسبات امنیتی کشورها ممکن است، مدت‌ها با آثار این درگیری دست‌وپنجه نرم کنند.