اوباما؛ چهره محبوب دموکرات‌ها با کارنامه‌ای بحث‌برانگیز
باراک اوباما با حضور در کارزار انتخاباتی دموکرات‌ها، سیاست‌های دولت ترامپ را محکوم کرده است؛ اما کارنامه ریاست‌جمهوری او در حوزه مهاجرت، جنگ‌های خارجی و حمایت نظامی از اسرائیل با انتقادهای گسترده‌ای روبه‌روست. حمایت چهره‌هایی مانند عبد السید از اوباما، با وجود مخالفت آنان با جنگ غزه، شکاف میان مطالبات رأی‌دهندگان جوان و سیاست‌های رهبران باسابقه حزب دموکرات را برجسته کرده است.
فرارو- جوزف مسعد، استاد سیاست مدرن عرب و تاریخ اندیشه در دانشگاه کلمبیا در نیویورک
به گزارش فرارو به نقل از میدل ایست ای، باراک اوباما، رئیس‌جمهور پیشین آمریکا بار دیگر به صحنه رقابت‌های انتخاباتی بازگشته و با حضور در برنامه‌های تبلیغاتی در ایالت‌های اوهایو و میشیگان، از نامزدهای حزب دموکرات حمایت کرده است. او در سخنرانی‌های خود سیاست‌های دولت دونالد ترامپ را به باد انتقاد گرفته و عملکرد این دولت را با عباراتی مانند «آشوب، بی‌رحمی، فساد و بی‌کفایتی» توصیف کرده است. با این حال، حضور اوباما در کارزار انتخاباتی دموکرات‌ها در شرایطی صورت می‌گیرد که بخشی از رأی‌دهندگان جوان این حزب از عملکرد نمایندگان دموکرات در کنگره و مواضع حزب درباره حمایت نظامی از اسرائیل ناراضی هستند.
نظرسنجی جوانان دانشگاه هاروارد که هفته گذشته منتشر شد، نشان می‌دهد حدود دو سوم رأی‌دهندگان جوان ثبت‌نام‌شده از عملکرد حزب دموکرات در کنگره رضایت ندارند. همچنین نزدیک به دو سوم جوانان دموکرات خواستار پایان دادن به کمک‌های نظامی آمریکا به اسرائیل هستند. با وجود این نارضایتی‌ها، رهبران و چهره‌های موسوم به جریان پیشرو در حزب دموکرات همچنان از اوباما برای جلب حمایت رأی‌دهندگان استفاده می‌کنند؛ شخصیتی که دوران ریاست‌جمهوری‌اش با سیاست‌های سخت‌گیرانه مهاجرتی، عملیات نظامی خارجی و حمایت گسترده از اسرائیل همراه بود.
سیاست‌های مهاجرتی و بازداشت خانواده‌ها در دوران اوباما
یکی از مهم‌ترین محورهای انتقاد از کارنامه اوباما، سیاست‌های مهاجرتی دولت او است. در دوران ریاست‌جمهوری وی، بیش از سه میلیون مهاجر اخراج شدند؛ آماری که موجب شد او در محافل منتقدان به عنوان رئیس‌جمهوری با رویکرد سخت‌گیرانه در اخراج مهاجران شناخته شود.
دولت او همچنین هزاران مادر و کودک پناهجو را در بازداشتگاه‌ها نگهداری کرد. در سال ۲۰۱۴، سیاست بازداشت گسترده خانواده‌های مهاجر دوباره اجرا شد و ظرفیت مراکز نگهداری از کمتر از ۱۰۰ تخت به حدود سه‌هزار و ۷۰۰ تخت در سال ۲۰۱۵ افزایش یافت. دولت اوباما از این اقدام با هدف بازدارندگی در برابر ورود مهاجران دفاع می‌کرد، اما یک قاضی فدرال در نهایت مانع ادامه اجرای این سیاست شد. اکنون اوباما در سخنرانی‌های انتخاباتی خود دولت ترامپ را به بی‌رحمی و ایجاد آشوب متهم می‌کند؛ موضوعی که به دلیل سابقه سیاست‌های مهاجرتی دولت پیشین، بحث‌هایی درباره کارنامه خود او به راه انداخته است.
جنگ‌های خارجی و حملات پهپادی
بخش دیگری از انتقادها به دوران ریاست‌جمهوری اوباما به عملیات نظامی آمریکا در خاورمیانه و شمال آفریقا مربوط می‌شود. جنگ‌های افغانستان و عراق در دو دوره ریاست‌جمهوری او ادامه یافت و بنا بر آمار مطرح‌شده بیش از ۱۰۰ هزار افغان و عراقی و حدود دو هزار و ۵۰۰ آمریکایی در این جنگ‌ها جان باختند.
با این حال، اوباما در انتقاد از جنگ دولت ترامپ علیه ایران، به کشته شدن ۲۱ نظامی آمریکایی اشاره کرده است. این مقایسه در شرایطی مطرح می‌شود که سیاست نظامی دولت خود او نیز با تلفات گسترده غیرنظامیان و نظامیان همراه بود.
دولت اوباما همچنین از فهرست هفتگی اهداف حملات نظامی استفاده می‌کرد و حملات پهپادی آمریکا در یمن به کشته شدن عبدالرحمن العولقی، نوجوان ۱۶ ساله و شهروند آمریکایی در سال ۲۰۱۱ منجر شد. حملات هوایی در یمن و افغانستان، بمباران مراسم عروسی، حمله به مراسم تشییع جنازه در پاکستان و بمباران بیمارستانی در قندوز افغانستان نیز از جمله مواردی هستند که در بررسی کارنامه نظامی دولت او مطرح شده‌اند.
در سال ۲۰۱۵، اوباما همچنین پشتیبانی اطلاعاتی و لجستیکی از جمله سوخت‌رسانی هوایی به جنگ ائتلاف تحت رهبری عربستان علیه یمن را تأیید کرد. یک سال پیش از آن نیز دولت او از عملیات نظامی در لیبی حمایت کرده بود؛ مداخله‌ای که پس از سال ۲۰۱۱ به دوره‌ای طولانی از درگیری و فروپاشی سیاسی در این کشور انجامید.
سخنرانی قاهره و موضع اوباما درباره فلسطین
سخنرانی اوباما در دانشگاه قاهره در سال ۲۰۰۹، یکی دیگر از محورهای مناقشه درباره سیاست خارجی اوست. او در این سخنرانی خطاب به جهان اسلام از ضرورت تغییر روابط آمریکا با کشورهای مسلمان سخن گفت، اما به تلفات گسترده جنگ‌های آمریکا در عراق و افغانستان اشاره‌ای نکرد. همچنین موضع او درباره مناقشه فلسطین و اسرائیل با انتقادهایی روبه‌رو شد. او بر پیوند مستحکم آمریکا و اسرائیل تأکید کرد و از فلسطینیان خواست خشونت را کنار بگذارند. اوباما در سخنان خود درباره هولوکاست نیز بر کشته شدن شش میلیون یهودی تأکید کرد و انکار این واقعیت تاریخی را نادرست و نفرت‌پراکنانه دانست.
در عین حال، در سخنرانی خود از فلسطینیان خواست موجودیت اسرائیل را به رسمیت بشناسند و تأکید کرد که وجود اسرائیل نباید موضوع بحث قرار گیرد. منتقدان این رویکرد می‌گویند اوباما در سخنرانی‌های خود به رنج فلسطینیان و پیامدهای جنگ‌ها و آوارگی آنان به اندازه کافی نپرداخت و مسئولیت اصلی پایان خشونت را متوجه فلسطینیان کرد.
حمایت‌های سیاسی و نظامی از اسرائیل
دولت اوباما در عرصه بین‌المللی نیز اقداماتی انجام داد که به تقویت موضع اسرائیل منجر شد. در فوریه ۲۰۱۱، او آمریکا را به استفاده از حق وتو در شورای امنیت سازمان ملل واداشت تا قطعنامه محکومیت شهرک‌سازی اسرائیل تصویب نشود؛ قطعنامه‌ای که ۱۴ عضو دیگر شورا از آن حمایت کرده بودند.
دولت او همچنین با عضویت فلسطین در سازمان ملل مخالفت کرد و پس از پذیرش فلسطین در یونسکو، کمک مالی آمریکا به این نهاد را قطع کرد. در جریان جنگ سال ۲۰۱۴ اسرائیل علیه غزه که به کشته شدن دو هزار و ۲۵۱ فلسطینی انجامید، پنتاگون مهمات و تجهیزات نظامی از جمله گلوله‌های خمپاره، نارنجک و موشک‌های هلفایر در اختیار ارتش اسرائیل قرار داد. در سال‌های پایانی ریاست‌جمهوری اوباما نیز توافقی برای اختصاص ۳۸ میلیارد دلار کمک نظامی آمریکا به اسرائیل طی ۱۰ سال مالی از ۲۰۱۹ تا ۲۰۲۸ امضا شد. این بسته در زمان خود بزرگ‌ترین تعهد کمک نظامی آمریکا به اسرائیل محسوب می‌شد.
تناقض در حمایت دموکرات‌ها از اوباما
حضور اوباما در کارزار انتخاباتی میشیگان به‌ویژه در کنار عبدالرحمن «عبد» السید، نامزد دموکرات‌ها برای مجلس سنای آمریکا، توجه‌ها را به اختلاف میان مواضع بخشی از رأی‌دهندگان جوان و سیاستمداران حزب جلب کرده است. السید از مخالفان نسل‌کشی جاری در غزه و سیاستی است که آن را «سوسیالیسم شرکتی» در آمریکا می‌نامد، اما با وجود انتقادهایش از حمایت نظامی آمریکا از اسرائیل، از اوباما در کارزار انتخاباتی استقبال کرده است.
این در حالی است که دولت اوباما با کمک مالی گسترده به نظام بانکی آمریکا پس از بحران اقتصادی، یکی از بزرگ‌ترین برنامه‌های حمایت دولتی از مؤسسات مالی را اجرا کرد؛ اقدامی که هزینه آن به صدها میلیارد دلار از منابع عمومی رسید. السید یک ماه پیش نیز در برنامه‌های انتخاباتی در دیترویت در کنار کامالا هریس، نامزد پیشین ریاست‌جمهوری حضور یافته بود. هریس در دوران معاونت ریاست‌جمهوری جو بایدن، از سیاست حمایت آمریکا از اسرائیل پیروی کرد.
حمایت دوباره دموکرات‌ها از اوباما، یادآور کارزارهای انتخاباتی سال‌های ۲۰۱۶ و ۲۰۲۰ است؛ زمانی که او و دیگر چهره‌های لیبرال حزب برای حمایت از هیلاری کلینتون و جو بایدن وارد میدان شدند. در آن دوره نیز این نامزدها در مقایسه با رقیبان جمهوری‌خواه خود به‌عنوان گزینه‌هایی با پیامدهای کمتر منفی معرفی می‌شدند.
اکنون بازگشت اوباما به کارزار انتخاباتی، در شرایطی انجام می‌شود که بخشی از نسل جوان دموکرات خواهان تغییر در سیاست‌های مهاجرتی، نظامی و حمایت از اسرائیل است. اختلاف میان مطالبات این گروه و مواضع رهبران باسابقه حزب، پرسش‌هایی درباره مسیر آینده دموکرات‌ها و توانایی آنها برای حفظ حمایت نسل جوان ایجاد کرده است.