یک رسانه عربی با اشاره به تحرکات دیپلماتیک اخیر از سوی برخی کشورها از جمله کشورهای حوزه خلیج فارس نوشت که پیام این کشورها به واشنگتن این است که انتخاب آنها دیپلماسی بوده و دیگر جنگ بس است.
جوان آنلاین: روزنامه الدستور اردن در یادداشتی با اشاره به جملهای از بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان مبنی بر اینکه «هر سیستم امنیتی در خلیج فارس که ایران را مستثنی کند، ناپایدار است» نوشت: در چند هفته گذشته شاهد موجی از فعالیتهای دیپلماتیک در خلیج فارس بودهایم از جمله دیدارهایی بین رئیس جمهور ایران، امیر قطر و رئیس جمهور روسیه که در موازات آن مذاکراتی در تهران با حضور مقامات عالی رتبه عربستان، ترکیه و ایران انجام شد. این اقدامات نشان دهنده درک فزایندهای در میان کشورهای خلیج فارس است که حفاظت از منافع آنها مستلزم نقش مستقلتری در مدیریت امنیت و روابط منطقه است.
این روزنامه نوشت: کشورهای خلیج فارس به این نتیجه رسیدهاند که آمریکا نمیتواند از آنها محافظت کافی را بکند و باید خود مسئولیت حفاظت از تأسیسات و زیرساختهای نفتی، تضمین امنیت دریایی و تقویت ثبات لازم برای موفقیت پروژههای متنوع اقتصادی را بر عهده بگیرند. این رویکرد از این واقعیت جغرافیایی و سیاسی غیرقابل انکار ناشی میشود که کشورهای خلیج فارس و ایران اینجا هستند تا بمانند و همزیستی اجتنابناپذیر است و مدیریت اختلافات میان آنها برای ملت هایشان مفیدتر از رویارویی مستقیم است. از این رو، این دیدارها به عنوان حرکتی در جهت تقویت استقلال تصمیمگیری کشورهای خلیج فارس، تنوع بخشیدن به اتحادها و کاهش وابستگی به تصمیمات قدرتهای بزرگ، امری مهم است.
نویسنده این یادداشت آورده است: وزیر امور خارجه عمان این رویکرد را هنگام مطرح کردن پیشنهاد یک توافق امنیتی بین کشورهای خلیج فارس، ایران و عراق بیان کرد و گفت که چنین توافقی از به تصویر کشیدن ایران به عنوان تهدید اصلی توسط قدرتهای خارجی بهتر است و منافع منطقه را تأمین میکند. با این حال، اختلافات در مورد یمن، لبنان و مسیرهای دریایی همچنان ادامه دارد؛ آنچه تغییر کرده است، وجود این اختلافات نیست، بلکه درک این مساله است که دیپلماسی، به دور از دخالت خارجی، راه حل اختلافات است.
کشورهای منطقه به دنبال استقلال تصمیمگیری هستند
کشورهای خلیج فارس و متحدان ایران، هر کدام بر اساس منافع و محاسبات خود، تهران را متفاوت میبینند؛ مسکو، آن را شریکی در مقابله با تحریمها و نیرویی متعادلکننده در خاورمیانه میداند، در حالی که قطر نقش خود را به عنوان میانجی و همزمان صادرکننده گاز متعادل میکند. چین به دنبال تضمین ثبات منابع انرژی و امنیت مسیرهای تجاری خود است و روندی را ترجیح میدهد که از رویارویی نظامی مستقیم در منطقه جلوگیری کند، از این رو، اقدامات نظامی آمریکا را محکوم و تحریمهای یکجانبه را رد میکند. پاکستان مشتاق است روابط خود را با عربستان و ایران متعادل کند، در حالی که عربستان ثبات منطقه را پیشنیاز و مقدمه ای برای پیشبرد برنامههای اقتصادی و پروژههای بزرگ خود میداند. با وجود این تفاوتها، منافع مشترک مبتنی بر مهار خطرات و جلوگیری از تشدید اختلافات است.
نویسنده در ادامه نوشت: من با تحلیلگرانی که معتقدند کنار گذاشتن آمریکا از این تلاشهای دیپلماتیک به معنای انزوای این کشور است، اختلاف نظر دارم. این ارزیابی تا حدودی اغراقآمیز است، زیرا آمریکا هنوز حضور نظامی قابل توجهی دارد و با کشورهای منطقه قراردادهای تسلیحاتی منعقد میکند. با این وجود، بدون شک نقش آن رو به کاهش است زیرا کشورهای منطقه به دنبال استقلال در تصمیم گیری های خود و ارسال پیام واضح به واشنگتن هستند مبنی بر اینکه «جنگ بس است».
