تهران - ایرنا - معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی با تاکید بر نقش پدافند غیرعامل در تداوم تولید و تامین پایدار کالاهای اساسی گفت: تجربه مواجهه بخش کشاورزی با بحران‌ها و مخاطرات متعدد نشان داد که پیش‌بینی ذخایر راهبردی، تنوع‌بخشی به مبادی تامین، استمرار فعالیت واحدهای تولیدی و هماهنگی بین دستگاه‌ها، از الزامات اساسی حفظ امنیت غذایی کشور است.
به گزارش ایرنا از وزارت جهاد کشاورزی، اکبر فتحی با اشاره به اهمیت راهبردی پدافند غیرعامل در حفظ امنیت غذایی کشور افزود: الزامات پدافند غیرعامل باید در تمامی فعالیت‌های بخش کشاورزی، از تولید و تامین نهاده‌ها تا ذخیره‌سازی، حمل‌ونقل، توزیع و عرضه محصولات، مورد توجه قرار گیرد زیرا تداوم فعالیت این بخش مستقیم با تامین سفره مردم و ثبات اجتماعی ارتباط دارد.
معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی اظهارداشت: بهره‌برداران بخش کشاورزی، از کشاورزان و دامداران روستایی تا تولیدکنندگان عشایری و فعالان زیربخش های مختلف در جریان فعالیت‌های روزمره خود با الزامات پدافند غیرعامل اند ازاین‌رو ضروری است این الزامات به‌صورت نظام‌مند در سیاست‌گذاری‌ها، برنامه‌ریزی‌ها و عملیات اجرایی بخش کشاورزی نهادینه شود.
وی با اشاره به مخاطرات و چالش‌های متعدد سال‌های اخیر تصریح کرد: بخش کشاورزی در مواجهه با تحریم‌ها، محدودیت‌های تجاری، تنش‌های ارزی، جنگ، خشکسالی، اختلال در حمل‌ونقل و محدودیت‌های واردات و صادرات، با فشارهای متعددی روبه‌رو بوده است.
به گفته فتحی، بااین‌حال با اتکا به ظرفیت‌های داخلی، ذخایر پیش‌بینی‌شده، تلاش بهره‌برداران و اقدامات مدیریتی، روند تأمین و توزیع کالاهای اساسی با استمرار همراه بوده است.
مدیریت ذخایر و تامین آرد، نمونه‌ای از آمادگی در شرایط اضطراری
معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به تجربه مدیریت تامین کالاهای اساسی در شرایط بحرانی گفت: در دوره‌های اضطراری، افزایش ناگهانی جمعیت در برخی استان‌ها و رشد تقاضا برای کالاهای اساسی، ضرورت برخورداری از نظام اطلاعاتی دقیق و سازوکارهای انعطاف‌پذیر برای توزیع منابع را بیش از پیش آشکار کرد.
وی افزود: در یکی از این موارد، با برآورد جمعیت ورودی به استان‌های مسافرپذیر و محاسبه نیازهای مرتبط، سهمیه آرد نانوایی‌ها متناسب با شرایط تنظیم و سهمیه مورد نیاز برای دوره دوماهه شارژ شد تا فعالیت نانوایی‌ها بدون وقفه ادامه یابد.
فتحی تصریح کرد: این تجربه نشان داد که دسترسی به اطلاعات به‌روز، پیش‌بینی نیازها، مدیریت هوشمند ذخایر و هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول، نقش تعیین‌کننده‌ای در جلوگیری از اختلال در تأمین کالاهای اساسی دارد.
وی خاطرنشان کرد: استفاده به‌موقع از ذخایر استان‌ها و تأمین نهاده‌ها و مواد اولیه مورد نیاز واحدهای تولیدی، به‌ویژه در زنجیره تولید محصولات پروتئینی و لبنی، از جمله اقداماتی بود که به استمرار فعالیت تولیدکنندگان و کاهش آثار بحران بر زندگی مردم کمک کرد.
حفظ امنیت غذایی نیازمند مشارکت همه دستگاه‌هاست
معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی با تأکید بر اینکه امنیت غذایی مسئولیتی فرابخشی است، اظهار داشت: تحقق پایدار امنیت غذایی صرفاً با اقدامات وزارت جهاد کشاورزی امکان‌پذیر نیست و دستگاه‌های مسئول در حوزه‌های انرژی، حمل‌ونقل، تجارت، زیرساخت‌ها و پشتیبانی باید وظایف خود را در شرایط عادی و اضطراری به‌صورت هماهنگ انجام دهند.
وی با اشاره به ضرورت تنوع‌بخشی به مسیرهای واردات و مبادی تأمین کالاهای اساسی بیان کرد: توسعه ظرفیت بنادر شمالی، استفاده از مسیرهای زمینی و گسترش همکاری‌های تجاری با کشورهای همسایه، از جمله اقداماتی است که می‌تواند وابستگی به مسیرهای محدود را کاهش دهد و تاب‌آوری زنجیره تأمین کالاهای اساسی را افزایش دهد.
فتحی افزود: در شرایط بروز اختلال در مسیرهای متعارف تجارت، برخورداری از گزینه‌های جایگزین برای واردات نهاده‌ها و کالاهای اساسی، یک ضرورت راهبردی است و باید با برنامه‌ریزی پیشینی و همکاری همه دستگاه‌های ذی‌ربط دنبال شود.
تداوم تامین انرژی، شرط استمرار تولید کشاورزی
معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به وابستگی فعالیت‌های کشاورزی به حامل‌های انرژی گفت: استمرار تولید در بخش کشاورزی به تأمین پایدار سوخت، گاز و سایر حامل‌های انرژی وابسته است و هرگونه اختلال در این زمینه می‌تواند زنجیره تولید و عرضه مواد غذایی را تحت تأثیر قرار دهد.
وی با اشاره به اهمیت تأمین گاز واحدهای دام و طیور، به‌ویژه در فصل سرد سال، تصریح کرد: محدودیت در تأمین انرژی مرغداری‌ها و سایر واحدهای تولیدی، علاوه بر ایجاد اختلال در تولید، می‌تواند پیامدهایی در بازار و تأمین نیازهای مصرف‌کنندگان به دنبال داشته باشد؛ بنابراین، لازم است الزامات استمرار فعالیت بخش کشاورزی در برنامه‌های مدیریت بحران و پدافند غیرعامل دستگاه‌های مسئول لحاظ شود.
فتحی همچنین با اشاره به نیاز سالانه بخش کشاورزی به حدود ۲ میلیارد و ۷۰۰ میلیون لیتر سوخت مایع برای ماشین‌آلات و فعالیت‌های تولیدی، خواستار سامان‌دهی سازوکار تخصیص سوخت متناسب با نیاز واقعی استان‌ها و شهرستان‌ها شد.
وی تصریح کرد: ضروری است سهمیه‌های سوخت بخش کشاورزی بر مبنای سطح فعالیت، ظرفیت تولیدی و نیازهای منطقه‌ای مدیریت شود تا تولیدکنندگان در شرایط بحرانی با محدودیت‌های غیرضروری مواجه نشوند. در این زمینه، هماهنگی سازمان پدافند غیرعامل کشور با وزارت نفت و سایر دستگاه‌های مسئول می‌تواند به رفع موانع موجود کمک کند.
لزوم ایجاد ساختار سازمانی پدافند غیرعامل در وزارت جهاد کشاورزی
معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی یکی از مسائل مهم این حوزه را نبود ساختار سازمانی متناسب با گستردگی مأموریت‌های پدافند غیرعامل در وزارت جهاد کشاورزی و برخی واحدهای استانی عنوان کرد.
فتحی گفت: با وجود آنکه بخش کشاورزی در عمل همواره با الزامات پدافند غیرعامل مواجه است و همکاران این حوزه در شرایط دشوار تلاش‌های گسترده‌ای انجام می‌دهند، متناسب‌سازی ساختار تشکیلاتی با مسئولیت‌های موجود، ضرورتی انکارناپذیر است.
وی افزود: انتظار می‌رود با حمایت وزیر جهاد کشاورزی و همکاری سازمان پدافند غیرعامل کشور، زمینه ایجاد ساختار سازمانی مناسب برای انجام مأموریت‌های پدافند غیرعامل در وزارتخانه، سازمان‌های وابسته و تابع و سازمان‌های جهاد کشاورزی استان‌ها فراهم شود.
فتحی همچنین خواستار تدوین دستورالعمل‌های روشن برای تعیین مسئولیت دستگاه‌های اجرایی در پشتیبانی از امنیت غذایی، تأمین زیرساخت‌ها، استفاده از ظرفیت انبارها و ذخایر و تأمین نیازهای بخش کشاورزی در شرایط اضطراری شد.
وی با اشاره به مسائل مربوط به تأمین فضای مناسب برای نگهداری ذخایر راهبردی و هزینه‌کرد اعتبارات مرتبط با پدافند غیرعامل خاطرنشان کرد: تدوین ضوابط اجرایی شفاف و تسهیل هماهنگی میان دستگاه‌های مسئول، می‌تواند روند برنامه‌ریزی و اجرای اقدامات پیشگیرانه در استان‌ها را تسریع کند.
حمایت از تولیدکنندگان و مدیریت پیامدهای اختلال در صادرات
معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به آثار اختلال در صادرات بر فعالیت تولیدکنندگان بخش کشاورزی اظهار داشت: در شرایطی که امکان صادرات محصولات با محدودیت مواجه می‌شود، بخشی از تولید در اختیار کشاورزان باقی می‌ماند و تولیدکنندگان برای مدیریت هزینه‌ها و ادامه فعالیت به حمایت‌های مالی و تسهیلاتی نیاز پیدا می‌کنند.
وی افزود: هماهنگی با نظام بانکی و طراحی سازوکارهای حمایتی برای تأمین سرمایه در گردش تولیدکنندگان، می‌تواند به مدیریت این شرایط، جلوگیری از انباشت محصولات و حفظ ظرفیت تولید کمک کند.
فتحی تصریح کرد: پدافند غیرعامل در بخش کشاورزی باید علاوه بر اقدامات پیشگیرانه و حفاظتی، موضوع استمرار تولید، پشتیبانی مالی، مدیریت ذخایر و حفظ پایداری زنجیره تأمین غذا را نیز دربر گیرد.
تاکید بر استمرار همکاری‌ها برای صیانت از امنیت غذایی
در بخش دیگری از این گردهمایی، نمایندگان و مسئولان حوزه پدافند غیرعامل سازمان‌های جهاد کشاورزی استان‌های سیستان و بلوچستان، قم، همدان، آذربایجان غربی و فارس، گزارشی از مسائل، مشکلات و نیازهای استانی در حوزه پدافند غیرعامل ارائه کردند.
همچنین مدیر دفتر بحران و پدافند غیرعامل بخش کشاورزی و منابع طبیعی، ضمن تشریح مأموریت‌ها و مسئولیت‌های این حوزه، بر ضرورت توجه به جایگاه پدافند غیرعامل در حفظ امنیت غذایی، استمرار فعالیت‌های تولیدی و آمادگی در برابر تهدیدات و شرایط اضطراری تأکید کرد. موضوع وظایف وزارت جهاد کشاورزی در طرح‌های شهید سلامی و شهید آبشناسان و نیز تداوم فعالیت نانوایی‌ها در شرایط اضطراری، از دیگر محورهای مطرح‌شده در این نشست بود.
فتحی ضمن قدردانی از تلاش‌های سازمان‌های جهاد کشاورزی استان‌ها و همکاران حوزه مدیریت بحران و پدافند غیرعامل بخش کشاورزی و منابع طبیعی، بر ضرورت تقویت هماهنگی‌های بین‌بخشی، رفع موانع ساختاری و فراهم‌سازی الزامات اجرایی برای افزایش تاب‌آوری بخش کشاورزی تأکید کرد.
سردار سرتیپ پاسدار غلامرضا جلالی رئیس سازمان پدافند غیرعامل کشور نیز با اشاره به آغاز هفته پدافند غیرعامل، ضمن تسلیت ایام فاطمیه و تبریک این هفته، بر اهمیت نهادینه‌سازی الزامات پدافند غیرعامل در دستگاه‌های اجرایی و تقویت آمادگی برای مواجهه با تهدیدات و شرایط اضطراری تأکید کرد.