از بهترینهای تاریخ فوتبال بوسنی و هرزگوین، سافت سوشیچ است که چه به عنوان بازیکن و چه به عنوان مربی، عملکرد بسیار موفقی در عرصه فوتبال داشته است. او یکی از بهترین بازیکنان تاریخ باشگاه پاری سن ژرمن است که در طول ۹ سال حضور در این باشگاه، قهرمانی لیگ و جام حذفی فرانسه را تجربه کرد.
طرفداری | سافت سوشیچ (Safet Sušić) زاده ۱۳ آوریل ۱۹۵۵ در شهر زاویدوویچی بوسنی و هرزگوین امروزی و یوگسلاوی سابق است. او در پستهای هافبک نفوذی و مهاجم دوم بازی میکرد. پدر سافت یعنی رامو سوشیچ، راننده یک کامیون بود و خانوادهاش را در محلهای با نام «چسمه» ساکن کرد. سوشیچ در خیابانها به فوتبال علاقهمند شد و در ۱۳ سالگی راهی تیمهای پایه باشگاه کریوایا در شهر زادگاهش شد. برادر سافت یعنی سعاد نیز فوتبالیست شد تا خانواده سوشیچ به یک خانواده کاملاً فوتبالی تبدیل شود. سافت در سال ۱۹۷۲، پس از بازی در برابر سارایوو، جذب این باشگاه شد و پس از یک سال بازی در تیم جوانان آن، با تیم اصلی قرارداد بست.
پیش از این قرارداد، سافت به امضای قرارداد با باشگاه مطرح یوگسلاوی یعنی ستاره سرخ نزدیک شده بود زیرا برادرش، سعاد نیز عضویت این باشگاه را داشت اما مدیر باشگاه سارایووی بوسنی یعنی ساکیب جولابیچ، دوست نداشت تا استعداد بومی را در باشگاه صربها ببیند؛ از همین رو بود که جولابیچ شبانه به خانه سافت رفت. دیدن مادر سافت که در حال خواندن نماز بود، باعث شد تا جولابیچ کتاب قرآن را از مادر گرفته و با استناد به آیه «کسی که فرزندش را به راه راست هدایت نکند، هرگز از جهنم بیرون نمیرود»، مادر را از فرستادن پسرش به بلگراد نهی کرد. به همین دلیل بود که با اصرار مادر، سافت با سارایوو قرارداد بست تا در محیط اسلامی به فوتبالش ادامه دهد. او پس از رسیدن به تیم اصلی سارایوو، ستاره این باشگاه شد و آمارهای ۱۲ بازی و دو گل در فصل ۷۴-۱۹۷۳، ۳۴ بازی و ۱۱ گل در فصل ۷۵-۱۹۷۴، ۱۶ بازی و دو گل در فصل ۷۶-۱۹۷۵، ۳۱ بازی و ۱۲ گل در فصل ۷۷-۱۹۷۶، ۳۵ بازی و هشت گل در فصل ۷۸-۱۹۷۷، ۳۱ بازی و ۱۵ گل در فصل ۷۹-۱۹۷۸، ۳۸ بازی و ۱۸ گل در فصل ۸۰-۱۹۷۹، ۹ بازی و چهار گل در فصل ۸۱-۱۹۸۰، ۱۷ بازی و ۱۱ گل در فصل ۸۲-۱۹۸۱ و ۲۱ بازی و ۱۳ گل در فصل ۸۳-۱۹۸۲ را ثبت کرد. آقای گلی یوگسلاوی در سال ۱۹۸۰، مهمترین اتفاق کارنامه ورزشی سوشیچ در سارایوو بود.
سوشیچ که از بهترین بازیکنان بوسنی و حتی یوگسلاوی محسوب میشد و جایزه شش آوریل شهر سارایوو را به نام خود کرده بود، در سال ۱۹۸۲ و پس از رسیدن به حداقل سن برای انتقال به تیمی خارجی (۲۸ سال)، بر اساس قوانین یوگسلاوی سابق، پیشنهادات جذاب و رنگارنگی را از تیمهای مطرح اروپایی دریافت کرد. امضای پیش قرارداد با باشگاه اینتر و در ادامه مذاکره با تورینو، عاملی بود که باعث محرومیت سوشیچ از حضور در ایتالیا شد تا در نهایت، پس از انتقالی بسیار کوتاه به اسپورتینگ خیخون اسپانیا، سوشیچ راهی پاری سن ژرمن شود. از هفته ۲۰ لیگ برتر فرانسه یا دیویژن وان بود که سوشیچ به ترکیب تیم جدیدش اضافه شد. خیلی زود، این فوتبالیست اهل بوسنی، جای خود را در ترکیب پاریسیها تثبیت کرد و توانست تا دروازه تیمهایی مثل نانسی، سن اتین، لانس، برست، استراسبورگ، لیل، اوسر و تورز را باز کند. مهمترین اتفاق نخستین فصل حضور سوشیچ در فرانسه، قهرمانی پاری سن ژرمن در جام حذفی این کشور با درخششاش بود؛ سوشیچ پس از سه گل در دو بازی رفت و برگشت نیمه نهایی برابر تورز، با یک گل و دو پاس گلی که شامل پاس بینقصش به نامباتینگه توکو میشد، دیدار فینال برابر نانت را به صحنهای برای دلبری از هواداران پاریسی تبدیل کرد و تیمش را به قهرمانی جام حذفی رساند. ۳۰ بازی، ۱۲ گل و چهار پاس گل در این فصل سوشیچ ثبت شد.
این بازیکن در دو فصل بعدی نیز عملکردی ستارهگونه داشت و آمارهای ۴۳ بازی، ۹ گل و یک پاس گل در فصل ۸۴-۱۹۸۳ و ۴۸ بازی، ۱۶ گل و دو پاس گل در فصل ۸۵-۱۹۸۴ را ثبت کرد. در فصل ۸۶-۱۹۸۵، پاری سن ژرمن با آمار کلی ۴۶ بازی و ۱۴ گل از سوشیچ، قهرمانی لیگ فرانسه را به دست آورد تا این بوسنیایی در تجربه بینالمللی خود، موفقتر از پیشبینیها شود. سوشیچ که جایگاه مهمی در ترکیب تیمش پیدا کرده بود، در فصول بعدی به آمارهای ۳۴ بازی و سه گل در فصل ۸۷-۱۹۸۶، ۲۶ بازی و سه گل در فصل ۸۸-۱۹۸۷، ۳۷ بازی و ۹ گل در فصل ۸۹-۱۹۸۸، ۴۱ بازی، هشت گل و یک پاس گل در فصل ۹۰-۱۹۸۹ و ۴۰ بازی و ۱۱ گل در فصل ۹۱-۱۹۹۰ رسید. سوشیچ که از برترین بازیکنان تاریخ پاری سن ژرمن محسوب میشود، در دوران همکاری با این باشگاه، هیچ مصدومیتی را متحمل نشد و به قدری حضور موثری در ترکیب پاریسیها داشت که در نبودش، حداقل شانس دو قهرمانی برای آنها از بین رفت. او در سال ۱۹۹۱، پس از ۹ سال از پاری سن ژرمن جدا شد و راهی ستاره سرخ فرانسه شد تا در یک فصل به آمار ۲۰ بازی و سه گل دست یابد. این بازیکن در سال ۱۹۹۲ بازنشسته شد و به دوران فوتبالش خاتمه داد.
نخستین بازی ملی سوشیچ برای تیم ملی یوگسلاوی، دیدار این کشور برابر مجارستان در سال ۱۹۷۷ بود که با بریساش همراه شد. او در دومین بازی ملی برابر رومانی هتتریک کرد تا بدین ترتیب، آوازه خود را از مرزهای یوگسلاوی، فراتر ببرد. پس از رسیدن به ثبات در ترکیب اصلی یوگسلاوها، سوشیچ مسافر جام جهانی ۱۹۸۲ شد و در سه بازی این تورنمنت بازی کرد. پس از سه بازی در یورو ۱۹۸۴ و ثبت یک پاس گل، سوشیچ مدتی از تیم ملی یوگسلاوی دور شد اما پس از چهار سال، دوباره پیراهن این کشور را برتن کرد. بازگشت سوشیچ به ترکیب یوگسلاوی، این کشور را به جام جهانی ۱۹۹۰ رساند؛ یک گل برابر امارات و یک پاس گل برابر کلمبیا در مرحله گروهی و رسیدن به مرحله یکچهارم نهایی، دستاورد سوشیچ از این دوره جامهای جهانی بود. پس از این تورنمنت، سوشیچ برابر اتریش و دانمارک بازی کرد و سپس به فوتبال ملی خاتمه داد تا آمار ملی خود را در ۵۴ بازی، ۲۱ گل و سه پاس گل، متوقف کند.
سوشیچ که از مشاهیر بوسنی و هرزگوین است، به دلیل آن که در زمان بازی خود، این کشور بخشی از یوگسلاوی سابق بود، نتوانست تا در رده ملی، پیراهن بوسنی را برتن کند. او خیلی زود به دنیای مربیگری ورود پیدا کرد و توانست تا در سال ۲۰۱۴، بوسنی و هرزگوین را در قامت سرمربی به نخستین جام جهانی تاریخش برساند و دین خود به زادگاهش را ادا کند. نام مستعار او، «پاپه» بود که توسط برادرش در زمان بچگی، انتخاب شده بود. این لقب حتی در رمان مشهور بوسنیاییها که توسط زلاتکو توپچیچ، با نام «سافت سوشیچ پاپه» نگارش شده نیز برجسته بوده است.
از سری خاطرات فوتبالی
- آنوک هوخندیک، روماریوی بلوند فوتبال بانوان هلند؛ از آرزو در برنامه تلویزیونی تا پنالتی طلایی یورو و حضور کوتاهمدت در آرسنال
- باب وایتینگ، «پوم پوم» چلسی و برایتون؛ از خط دروازه تا فرار از جبهه، اعمال شاقه و کشتهشدن در جنگ جهانی
- ساندر وسترفلد؛ بمب گران خط دروازه لیورپول، از سهگانه ۲۰۰۱ تا دراپهای بلند به سوی دروازه حریف
- آرشیو
