تبریز- ایرنا- در میان قفسه‌ها و گنجینه‌های ارزشمند مخزن نسخ خطی کتابخانه ملی تبریز، سندی نگهداری می‌شود که روایتگر یکی از سرنوشت‌سازترین روزهای تاریخ معاصر ایران است؛ نسخه‌ای از دستور مظفرالدین‌شاه برای تأسیس مجلس شورای ملی که از آن با عنوان «عدل مظفری» یاد می‌شود.
به گزارش خبرنگار ایرنا، این نسخه تاریخی، یکی از پنج نسخه موجود از دستور تأسیس مجلس شورای ملی است؛ سندی که صدور آن در واپسین سال‌های حکومت مظفرالدین‌شاه، سرآغاز فصل تازه‌ای در تاریخ سیاسی ایران شد و خواست عمومی مردم برای قانون، عدالت و مشارکت در اداره امور کشور را به رسمیت شناخت.
«عدل مظفری» تنها یک نسخه خطی قدیمی نیست، بلکه این سند، بخشی از حافظه تاریخی ملتی است که در آغاز سده گذشته، مسیر تازه‌ای را برای عبور از حکومت استبدادی و حرکت به سوی قانون‌گرایی آغاز کرد.
اهمیت نگهداری این نسخه در تبریز، با جایگاه این شهر در تاریخ مشروطه پیوندی ناگسستنی دارد. تبریز یکی از مهم‌ترین کانون‌های جنبش مشروطه بود و مردم آذربایجان در روزهای پرالتهاب استبداد صغیر، نقشی ماندگار در دفاع از دستاوردهای این نهضت ایفا کردند.
نام‌هایی چون ستارخان و باقرخان و ایستادگی مردم تبریز در برابر نیروهای استبداد، بخشی از حافظه جمعی ایرانیان از جنبش مشروطه است؛ جنبشی که مطالبه اصلی آن، ایجاد عدالتخانه و حاکمیت قانون بود و سرانجام به تشکیل مجلس شورای ملی انجامید.
نسخه «عدل مظفری» که در مخزن نسخ خطی کتابخانه ملی تبریز نگهداری می‌شود، از این منظر فقط یک اثر ارزشمند مکتوب نیست، بلکه حلقه‌ای از زنجیره تاریخی مشروطه و یادآور آرمان‌هایی است که مردم ایران برای تحقق آن هزینه‌های بسیاری پرداختند.
فرمان تأسیس مجلس شورای ملی، زمینه شکل‌گیری نخستین نهاد قانون‌گذاری ایران را فراهم کرد و نقطه عطفی در تاریخ سیاسی کشور شد؛ رخدادی که آثار آن را می‌توان در تحولات اجتماعی و سیاسی بیش از یک قرن گذشته ایران دنبال کرد.
امروز، حفاظت از «عدل مظفری» و دیگر اسناد تاریخی، تنها پاسداشت یک اثر کهن نیست؛ این اسناد می‌توانند پلی میان نسل امروز و تجربه‌های تاریخی گذشتگان باشند و روایتگر مسیری شوند که ایرانیان برای دستیابی به عدالت، قانون و مشارکت در سرنوشت خود پیموده‌اند.
در دل گنجینه کتابخانه ملی تبریز، «عدل مظفری» همچنان از روزی سخن می‌گوید که یک فرمان، امید به تغییر را در دل جامعه‌ای خسته از استبداد زنده کرد؛ سندی که اکنون پس از بیش از یک قرن، همچنان بخشی از روایت بزرگ مشروطه ایران را در خود حفظ کرده است.