دوین «کیف دی» دیویس پس از نزدیک به سه دهه در پرونده قتل توپاک شکور مجرم شناخته شد، حکمی که سرانجام یکی از جنجالیترین پروندههای تاریخ هیپهاپ را به مرحلهای تازه رساند.
برای نزدیک به ۳۰ سال، پرونده قتل توپاک شکور، ستاره مشهور رپ، حلنشده باقی مانده بود. این هفته، دوین «کیف دی» دیویس، رئیس سابق یک باند تبهکار، به اتهام طراحی قتل توپاک در سال ۱۹۹۶ به ۴۰ سال زندان محکوم شد؛ اتفاقی که ظاهراً به یکی از بزرگترین معماهای دنیای موسیقی پایان میدهد. اما آیا واقعاً همینطور است؟
توپاک شکور در سال ۱۹۹۶ کشته شد، اما قتل او تا حدود ۳۰ سال در هالهای از ابهام باقی ماند. دوین «کیف دی» دیویس، ۶۳ ساله، نیز همین هفته در دادگاه مجرم شناخته شد. با این حال، گروهی از طرفداران سرسخت توپاک همچنان مرگ او را زیر سؤال میبرند. این افراد که به «باورمندان به زنده بودن توپاک» معروف شدهاند، اصرار دارند که او مرگ خود را صحنهسازی کرده است. برخی از این نظریهها مدعی هستند که توپاک در مکانهایی از کوبا تا سومالی زندگی میکند و میتوان نشانههایی از زنده بودن او را در ترانهها و آثار موسیقیاش پیدا کرد. گفته میشود رمزهای عددی مرتبط با این رپر نیز میتوانند کلید حل این معما باشند. حتی افرادی که مرگ توپاک را پذیرفتهاند، معتقدند ماجرای کشته شدن او ابعاد دیگری دارد که در روایت رسمی به آنها پرداخته نشده است.
ماجرای سوگ نایت
سوگ نایت، رئیس شرکت موسیقی Death Row Records، هنگام تیراندازی مرگبار به توپاک در لاسوگاس، راننده خودروی بیامو بود که این رپر در آن حضور داشت. توپاک در جریان تیراندازی از داخل یک خودروی عبوری، چهار گلوله خورد و شش روز بعد در بیمارستان جان باخت. او هنگام مرگ ۲۵ سال داشت. نایت نیز در این حادثه زخمی شد. سوگ نایت در مصاحبهای رادیویی در آوریل ۲۰۱۲، این احتمال را مطرح کرد که توپاک مرگ خود را صحنهسازی کرده است. او گفت:
شاید سؤال این باشد که… پک واقعاً نمرده است… پک جای دیگری است.
نایت ادعا کرد که پس از مرگ توپاک، هیچکس جسد او را ندیده. او همچنین مدعی شد که سه میلیون دلار به یکی از کارکنان یک مرکز سوزاندن اجساد پرداخت کرده تا جسد توپاک را از بین ببرد؛ فردی که به گفته او، پس از این ماجرا ناپدید شد.

سوگ نایت بعدها روایت متفاوتی ارائه کرد و مدعی شد مادر توپاک خواستار سوزاندن فوری جسد او بوده است. به گفته سوگ نایت، او مبلغ هنگفتی پرداخت کرده تا کارمندی را که تمایلی به انجام این کار نداشت، به این کار راضی کند. سوگ نایت در مصاحبهای در سال ۲۰۱۷ که از زندان انجام شد، بار دیگر بر نظریه خود تأکید کرد. او پس از آنکه در ژانویه ۲۰۱۵ با خودروی خود یک تاجر را زیر گرفت، به قتل غیرعمد محکوم شد. وقتی از او پرسیدند آیا ممکن است توپاک هنوز زنده باشد، پاسخ داد:
وقتی پای پک در میان باشد، هیچوقت نمیتوانی مطمئن باشی.
در اکتبر ۲۰۱۸، سوگ جیکوب نایت جونیور، پسر سوگ نایت، در اینستاگرام ادعا کرد که «توپاک زنده است» و «او واقعاً هیچوقت ما را ترک نکرده». او همچنین مدعی شد که این رپر در مالزی زندگی میکند.

سوگ جونیور تصاویری دستکاریشده با ابزارهای دیجیتال منتشر کرد که در آنها توپاک در کنار بیانسه و فیفتی سنت دیده میشد. او همچنین مدعی شده است که گروه ایلومیناتی بهدلیل افشای اطلاعات بیش از حد، توپاک را تعقیب میکند. او بعدها از این نظریهها عقبنشینی کرد.
سرنخها و رمزهای عددی
طرفداران نظریه زنده بودن توپاک شکور معتقدند که در ماجرای زندگی و مرگ او، نشانهها و سرنخهای متعددی وجود دارد که میتواند حاکی از زنده بودنش باشد. توپاک در ۷ سپتامبر هدف تیراندازی قرار گرفت و در ۱۳ سپتامبر، یعنی هفتمین روز با احتساب روز تیراندازی، جان باخت. آلبوم او که پس از مرگش با نام ماکیاولی منتشر شد، The Don Killuminati: The 7 Day Theory نام داشت.
روی جلد این آلبوم، توپاک به شکلی به تصویر کشیده شده که به مصلوب شدن عیسی مسیح شبیه است. در طرح جلد نیز عبارت مرموز Exit 2Pac, Enter Makaveli دیده میشد؛ عبارتی که میتوان آن را «خروج توپاک، ورود ماکیاولی» ترجمه کرد. نام ماکیاولی از نیکولو ماکیاولی، متفکر سیاسی ایتالیایی، گرفته شده بود؛ کسی که توپاک نوشتههایش را مطالعه میکرد. یکی از نظریههایی که به اندیشههای ماکیاولی نسبت داده میشود، صحنهسازی مرگ برای سردرگم کردن دشمنان است. طرفداران همچنین به زمان اعلامشده برای مرگ توپاک، یعنی ساعت ۴:۰۳ بعدازظهر، اشاره میکنند. به گفته آنها، حاصل جمع ارقام این ساعت عدد ۷ است. توپاک هنگام مرگ ۲۵ سال داشت و حاصل جمع دو رقم این عدد نیز به ۷ میرسد. طرفداران این شباهتها را نشانههایی عجیب میدانند. طرفداران همچنین معتقدند توپاک در یک قطعه به نام Hold Ya Head میگوید:
من زندهام.
توپاک در یکی از قطعات قدیمیتر خود به نام Ain’t Hard 2 Find نیز درباره شایعات مرگ، عکسهای جسد خود و مادری که برای او سوگواری میکند، رپ خوانده بود؛ موضوعاتی که به باور برخی طرفداران، سرنوشت او را پیشبینی میکردند.
در موزیکویدئوی I Ain’t Mad at Cha که پیش از مرگ توپاک فیلمبرداری شده بود، او هدف تیراندازی قرار گرفته، به بهشت میرود و سپس بازمیگردد. در مقابل، موزیکویدئوی Smile که پس از قتل او منتشر شد، فردی شبیه توپاک را نشان میدهد که مصلوب شده و دوباره زنده میشود.
ادعاهای مربوط به دیده شدن توپاک در نقاط مختلف جهان
اگر روایت افرادی را که مدعی دیدن توپاک هستند باور کنیم، به نظر میرسد او پس از مرگش در مکانهای مختلفی ظاهر شده است. پنج سال پس از قتل او، شایعاتی منتشر شد مبنی بر اینکه توپاک در نیویورک، زادگاهش، دیده شده. در سال ۲۰۰۴، ویدئویی منتشر شد که ادعا میشد توپاک را در کوبا نشان میدهد. طرفداران معتقد به زنده بودن او به این موضوع اشاره کردند که اساتا شکور، مادرخوانده توپاک و از فعالان سابق ارتش آزادیبخش سیاهپوستان، پس از محکوم شدن به قتل یک مأمور پلیس ایالت نیوجرسی به این جزیره گریخته بود. در سال ۲۰۰۹، وبسایت اخبار سلبریتیها، TMZ، تصاویری از فردی منتشر کرد که ادعا میشد توپاک است و در یک بار در نیواورلئان حضور دارد. این وبسایت مینویسد:
نتوانستیم هیچ مدرک دیانای خاصی به دست بیاوریم، اما همین عکس برای ما کافی است. زندگی گنگستری.
در همان سال، ویدئویی در یوتیوب منتشر شد که ظاهراً رپر درگذشته را در کنسرت لیل وین نشان میداد. یک سال بعد، واکا فلاکا فلیم، رپر آمریکایی، ادعا کرد که توپاک را در یک جشنواره هیپهاپ در نیوجرسی ملاقات کرده است. در سال ۲۰۱۱، بار دیگر ادعا شد که توپاک در نیویورک دیده شده است؛ این بار در جریان اعتراضات جنبش اشغال والاستریت و درحالیکه یک پانچوی زردرنگ روشن پوشیده بود.
در سال ۲۰۱۲، گزارشهایی از دیده شدن او در سوئد و لسآنجلس منتشر شد. کیم کارداشیان نیز در همان سال به این ماجرا واکنش نشان داد. او عکسی از مردی شبیه به توپاک در اینستاگرام منتشر کرد و پرسید:
هوم، توپاک زنده است و کار میکند؟!
در ششم مارس ۲۰۱۴، بار دیگر ادعا شد که توپاک در یک مسابقه بسکتبال تیم بوستون سلتیکس در سالن تیدی گاردن دیده شده است. شباهت این فرد به رپر آنقدر زیاد بود که هواداران شروع به سر دادن نام توپاک کردند و تصویر این اتفاق نیز روی نمایشگر بزرگ سالن پخش شد.
در همان سال، یکی از عجیبترین ادعاهای مربوط به دیده شدن توپاک در مراسم جوایز BET در سالن نوکیا تیهتر لسآنجلس بوجود آمد. اسنوپ داگ تصویری از این ماجرا را در اینستاگرام منتشر کرد و زیر آن نوشت:
این توپاکه؟
در سال ۲۰۱۸، مردی به نام سلطان مهدی در سومالی در فضای مجازی ادعا کرد که توپاک را داخل خودرویی در کنار یاکی کادافی، رپر دیگری که او نیز در سال ۱۹۹۶ کشته شد، دیده است. این نظریه در میان طرفداران توپاک بیشتر مورد توجه قرار گرفت؛ زیرا یک سال پیش از آن، فردی شبیه به این رپر در ویدئویی از گروه رپ Outlawz دیده شد، گروهی که توپاک در سال ۱۹۹۵ تأسیس کرده بود.
گفته میشد اعضای این گروه در روزهای بستری بودن توپاک در بیمارستان، پیش از مرگش، در کنار او حضور داشتند.
آیا توپاک دشمن حکومت آمریکا بود؟
توپاک دیدگاههای سیاسی قدرتمندی داشت و برخی افراد در ساختار قدرت او را فردی تحریککننده و خطرناک میدانستند. افنی شکور، مادر او، عضو حزب انقلابی پلنگهای سیاه بود؛ گروهی که با نژادپرستی و خشونت پلیس در آمریکا مبارزه میکرد. افنی شکور را در سال ۱۹۷۱، زمانی که توپاک را باردار بود، همراه با شماری دیگر از فعالان به اتهام برنامهریزی برای بمبگذاری در نیویورک محاکمه کردند. با این حال، او و دیگر متهمان از اتهامات تبرئه شدند.
توپاک در فضایی آکنده از فعالیتهای سیاسی رادیکال رشد کرد و بعدها به منتقد صریح مقامات و نهادهای حکومتی تبدیل گشت. برخی از طرفداران معتقد به زنده بودن او ادعا کردند که دولت آمریکا از این میترسید که توپاک به رهبری سیاسی قدرتمند تبدیل شود و به همین دلیل میخواست او را ساکت کند. گرگ کدینگ، کارآگاه سابق اداره پلیس لسآنجلس که درباره قتل توپاک تحقیق کرده بود، میگوید برخی نظریههای مربوط به مرگ این رپر مدعی هستند که سیا، سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، خواهان مرگ او بوده است؛ زیرا احتمال داشت توپاک جنبش جدیدی برای قدرتیابی سیاهپوستان به راه بیندازد.
ماجرای اخاذی و درخواست پول برای حفاظت
اسناد بررسی شده، نشان میدهند نام توپاک در پرونده تحقیقاتی افبیآی درباره اتهاماتی مرتبط با یک گروه شبهنظامی مطرح شده بود. این پرونده در ۱۷ اکتبر ۱۹۹۶، کمی بیش از یک ماه پس از مرگ توپاک، گشوده شد. در آن زمان، افبیآی تحقیق درباره ادعاهایی را آغاز کرد که بر اساس آنها، افرادی مرتبط با اتحادیه دفاع یهودی، گروهی شبهنظامی، در یک شبکه اخاذی از ستارههای موسیقی دست داشتند.
طبق اطلاعات ارائهشده از سوی یک منبع مخفی، این گروه از روشی استفاده میکرد که در آن ابتدا قربانیان را به مرگ تهدید و سپس در ازای دریافت مبالغ هنگفت، خدمات حفاظتی به آنها پیشنهاد میدادند. گفته میشد این پرداختها گاهی به ۵۰ هزار دلار میرسید. در اسناد ادعا شده که ایزی-ای، رپر آمریکایی، پیش از مرگش بر اثر بیماری ایدز در سال ۱۹۹۵ هدف این گروه قرار گرفت و اعضای آن با توپاک نیز تماس گرفته بودند. افبیآی تلاش کرد صحت این ادعاها را تأیید نماید، اما اسناد در دسترس ثابت نمیکنند که این شبکه اخاذی مسئول قتل توپاک بوده است.
آیا دیدی در قتل توپاک نقش داشت؟
یکی از اصلیترین نظریهها درباره مرگ توپاک، به رقابت شدید میان Death Row Records، شرکت موسیقی او، و شرکت Bad Boy Records متعلق به شان دیدی کامبز مربوط میشود.
دوین دیویس، که اخیراً به دلیل نقش داشتن در طراحی قتل توپاک محکوم شده است، در مصاحبههای ضبطشده پلیس در سال ۲۰۰۸، ادعاهایی را درباره کامبز و اریک «زیپ» مارتین، چهرهای مرتبط با دنیای زیرزمینی نیویورک، مطرح کرده بود. متن این مصاحبهها در اختیار روزنامه سان قرار گرفته است. دیویس در این مصاحبهها مدعی شد که زیپ اسلحه قتل را تأمین کرد. او همچنین مدعی شد که کامبز پس از اطلاع از قتل توپاک، با اشتیاق به این موضوع واکنش نشان داده بود. کامبز ۵۶ ساله هرگونه نقش در این ماجرا را رد میکند و تاکنون در ارتباط با قتل توپاک به هیچ اتهامی متهم نشده است.
در ژوئیه ۲۰۲۵، کامبز را در دو مورد انتقال افراد با هدف فحشا مجرم دانستند، اگرچه از اتهامات سنگینتر قاچاق جنسی و فعالیتهای سازمانیافته مجرمانه تبرئه شد. او در اکتبر ۲۰۲۵ حکم خود را دریافت کرد و در حال گذراندن دوران محکومیت ۵۰ ماهه خود در زندان فدرال است. در نهایت، دادستانها توانستند هیئت منصفه دادگاهی در لاسوگاس را متقاعد کنند که دیویس تیراندازی از داخل خودروی عبوری را با هدف انتقام از ضربوشتم اورلاندو اندرسون، برادرزادهاش طراحی کرده؛ اتفاقی که چند ساعت پیش از قتل توپاک و به دست همراهان این رپر رخ داده بود.
در همین حال، راسل پول، کارآگاه سابق پلیس لسآنجلس، نظریه جداگانهای مطرح کرد. او معتقد بود سوگ نایت قتل توپاک را طراحی کرده است؛ زیرا این رپر قصد داشت شرکت Death Row Records را ترک کند. راسل پول همچنین باور داشت قتل بعدی بیگی اسمالز، رپر آمریکایی، ممکن است با هدف ایجاد این تصور انجام شده باشد که هر دو قتل بخشی از درگیری میان رپرهای سواحل شرقی و غربی آمریکا بودهاند.
برخی از طرفداران نیز معتقدند توپاک در ابتدای قطعه Bomb First (My Second Reply) از آلبومی که پس از مرگش منتشر شد، به نظریه نقش سوگ نایت در قتل خود اشاره کرده است. در این بخش، صدایی آرام شنیده میشود که بعضی آن را عبارت «سوگ به من شلیک کرد» و برخی دیگر «باید به من شلیک میکردی» تفسیر میکنند.
در نهایت رای دادگاه چه بود؟
اما فارغ از این نظریهها، دادگاه دوین «کیف دی» دیویس را به اتهام قتل درجه یک با استفاده از سلاح مرگبار، مجرم اعلام کرد. این حکم در دادگاه منطقه کلارک در لاسوگاس صادر شد. دیویس را به اتهام قتل درجه یک با استفاده از سلاح مرگبار و با هدف ترویج یا کمک به یک باند تبهکار مجرم شناختند. دیویس پیشتر اتهامات مطرحشده علیه خود را نپذیرفته و هرگونه نقش در تیراندازی از داخل خودرو در سپتامبر ۱۹۹۶ را رد کرده بود.
او متهم شد که در سازماندهی حملهای برای گرفتن انتقام نقش داشته است، این حمله پس از آن صورت گرفت که توپاک شکور و همراهش یعنی اورلاندو «بیبی لین» اندرسون، خواهرزاده دیویس، را همان شب در هتل MGM Grand مورد ضربوشتم قرار دادند.

دادستانها هرگز مدعی نشدند که خود دیویس به سمت توپاک شلیک کرده. آنها در عوض استدلال کردند که دیویس، رهبر سابق گروه South Side Compton Crips، در به راه افتادن عملیات قتل نقش داشته و اسلحه مورد استفاده در این حمله را نیز فراهم کرده است. بر اساس قوانین ایالت نوادا، فردی که به انجام قتل کمک کند یا در سازماندهی آن نقش داشته باشد، حتی اگر شخصاً گلوله مرگبار را شلیک نکند، میتواند مسئول قتل شناخته شود.
توپاک شکور، ۲۵ ساله، در تاریخ ۷ سپتامبر ۱۹۹۶ سوار بر یک خودروی BMW مشکیرنگ بود که مارین «سوگ» نایت، رئیس کمپانی Death Row Records، آن را میراند. در نزدیکی نوار لاسوگاس، یک خودروی کادیلاک سفیدرنگ در کنار آنها قرار گرفت.
سپس تیراندازی آغاز شد و توپاک بهشدت مجروح گشت و سوگ نایت نیز آسیب دید. خواننده آهنگ California Love شش روز بعد، در ۱۳ سپتامبر، در بیمارستان جان باخت. قتل توپاک شوک بزرگی به دنیای موسیقی وارد کرد و به یکی از ماندگارترین معماهای تاریخ هیپهاپ تبدیل شد. برای نزدیک به ۲۷ سال، هیچکس در ارتباط با این قتل متهم نشده بود. در نهایت، بازرسان روی دیویس تمرکز کردند، زیرا او در مصاحبههای متعدد، گفتوگو با بازرسان و همچنین کتاب خاطرات خود با عنوان Compton Street Legend که در سال ۲۰۱۹ منتشر شد، بارها درباره تیراندازی صحبت کرده بود.

در جریان دادگاه، هیئت منصفه ساعتها به فایلهای ضبطشدهای گوش داد که در آنها دیویس درباره حضور خود در کادیلاک در شب تیراندازی با توپاک صحبت میکرد. دیویس در روایتهای قبلی خود گفت که همراه با سه مرد دیگر پس از ضربوشتم اندرسون، برای پیدا کردن توپاک و سوگ نایت به راه افتاده بودند. او مدعی شد که یک اسلحه تهیه کرده و آن را به سرنشینان عقب کادیلاک داده است، سپس گلولهها به سمت خودروی BMW توپاک شلیک شدند. دیویس پیشتر اندرسون، خواهرزاده خود، را بهعنوان فردی که تیراندازی را انجام داده معرفی کرده بود، با این حال، سایر روایتها، فرد دیگری به نام دیاندر اسمیت را بهعنوان عامل تیراندازی معرفی کردهاند.
دادستانها از هیئت منصفه نخواستند درباره هویت فردی که تیراندازی را انجام داده بود، تصمیمگیری کند. سه مرد دیگری که دیویس گفته بود در کادیلاک حضور داشتند، همگی از دنیا رفتهاند و به همین دلیل او تنها فرد زندهای است که گفته میشود در آن خودرو حضور داشته. دادستانها استدلال کردند که توضیحات دیویس درباره تیراندازی در نکات کلیدی با یکدیگر همخوانی دارد و با اطلاعاتی که بازرسان در جریان تحقیقات پرونده به دست آورده بودند نیز مطابقت داشته است. اما مایکل سانفت، وکیل مدافع دیویس، به هیئت منصفه گفت موکلش سالها برای جلب توجه و کسب درآمد، داستانها را جنجالی تعریف کرده است.
وکلای مدافع همچنین استدلال کردند که هیچ مدرک فیزیکی وجود ندارد که ثابت کند دیویس هنگام قتل توپاک در کادیلاک حضور داشته است. دیویس نیز در دفاع از خود در جایگاه شهود حاضر نشد. وکلای او در عوض از بازرسان سابق دعوت کردند تا نشان دهند بخشهای مهمی از روایتهای قبلی دیویس هرگز بهطور مستقل تأیید نشدهاند.
دن لانگ، کارآگاه بازنشسته بخش قتل لاسوگاس، به هیئت منصفه گفت که تلاش کرده جزئیاتی را که دیویس سالها پس از قتل در اختیار پلیس قرار داده بود، بررسی و تأیید کند. لانگ در دادگاه گفت:
نتوانستم هیچکدام از آنها را تأیید کنم.
او گفت نتوانسته بهطور مستقل ثابت کند که دیویس در کادیلاک حضور داشته و همچنین نتوانسته برای برخی دیگر از بخشهای روایت او، مدارکی بیابد. با این حال، دادستانها گفتند که دیویس همان چهار فردی را بهعنوان سرنشینان احتمالی خودرو معرفی کرد که بازرسان پیش از آن نیز روی آنها متمرکز شده بودند.
لانگ همچنین شهادت داد که به اعتقاد او، پس از مصاحبه با دیویس، مدارک و دلایل کافی برای درخواست حکم بازداشت وجود داشته است، هرچند دادستانها در آن زمان از بازرسان خواسته بودند تا زمان بررسی پرونده، صدور حکم بازداشت را به تعویق بیندازند. در جریان دادگاه، جیمز «ماب جیمز» مکدونالد، عضو سابق گروه Mob Piru، نیز یک شهادت جنجالی ارائه کرد. او آشکارا در دادگاه گفت که نمیخواهد پاسخهایش باعث شود دیویس به زندان بیفتد.
مکدونالد در جریان یکی از لحظات پرتنش دادگاه، خطاب به وکلای مدافع گفت:
شما درباره چیزی از من سؤال میکنید که برای [دیویس] خوب نخواهد بود.
هیئت منصفه در مجموع طی ۹ روز، شهادت ۲۴ شاهد از سوی دادستانی و سه شاهد از طرف دفاع را شنید و پس از آن پرونده وارد مرحله اظهارات پایانی شد. دادستانها از اعضای هیئت منصفه خواستند به اظهارات خود دیویس اعتماد کنند و استدلال کردند که اظهارات عمومی او در طول سالها، عملاً نقش او را در مرکز نقشه انتقامجویانه برای قتل توپاک قرار داده است. در مقابل، تیم دفاع تأکید کرد که این اظهارات نمیتوانند بهعنوان اعترافی قابل اعتماد در نظر گرفته شوند، زیرا بازرسان هیچ مدرک محکمی برای تأیید آنها در اختیار نداشتند.
دیویس در سپتامبر ۲۰۲۳ بازداشت و رسماً متهم شد، اقدامی که پروندهای را که نزدیک به سه دهه بدون محاکمه و متهم باقی مانده بود، دوباره به جریان انداخت. اعضای خانواده توپاک نیز در جلسات دادگاه حضور داشتند، دادگاهی که تنها چند هفته پیش از سیامین سالگرد مرگ این خواننده برگزار شد. توپاک شکور همچنان یکی از تأثیرگذارترین هنرمندان تاریخ هیپهاپ محسوب میشود و قتل او طی دهههای گذشته باعث شکلگیری پرسشها، تحقیقات و نظریههای مختلف شده است.
