معاون حقوق بشر و امور بین‌الملل وزیر دادگستری با بیان اینکه جنایت علیه محیط زیست باید به‌عنوان جرمی مستقل در حقوق بین‌الملل به رسمیت شناخته شود، گفت: چراکه این جنایت علاوه بر انسان‌ها، حیوانات، گیاهان و همه موجوداتی را که از محیط زیست بهره می‌برند، تحت تاثیر قرار می‌دهد.
عسکر جلالیان، معاون حقوق بشر و امور بین‌الملل وزیر دادگستری و دبیر مرجع ملی حقوق کودک، یکشنبه، ۱۹ مهر ۱۴۰۵ در همایش «اکوساید، جنایت جنگی خاموش» به موضوع جنایت علیه مدرسه میناب پرداخت و گفت: وزارت دادگستری به‌عنوان مرجع ملی حقوق کودک، از نخستین روز وقوع این حادثه، پیگیری‌های لازم را آغاز کرد و به دادگستری و دادستانی استان ماموریت داده شد که با تمام ظرفیت در صحنه حضور داشته باشند و وظایف قانونی خود را انجام دهند.
وی در ادامه با بیان اینکه رئیس‌جمهور نیز با توجه ویژه به این حادثه، دستور داد مرجع ملی حقوق کودک از همه ظرفیت‌های خود برای پیگیری موضوع استفاده کند، به اقدام‌های انجام‌شده در سطح بین‌المللی اشاره و اظهار کرد: گزارش‌های مفصل و مستندی درباره این حادثه به نمایندگان یونیسف در تهران و منطقه آسیا، دبیر کمیته حقوق کودک سازمان ملل، کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل و دبیرکل نهاد بین‌المللی مورد اشاره در اظهارات ارائه شده است؛ همچنین این گزارش‌ها در اختیار نماینده حقوق بشر سازمان ملل در تهران قرار گرفته است.
دبیر مرجع ملی حقوق کودک همچنین گفت: مجموعه این گزارش‌ها در شصت‌ویکمین نشست شورای حقوق بشر سازمان ملل مطرح و در این زمینه بیانیه‌ای صادر و این جنایت محکوم شد.
به گفته جلالیان، براساس گزارش‌های ارائه‌شده، کمیته حقیقت‌یاب سازمان ملل این جنایت را به آمریکا منتسب دانسته و آن را در چارچوب جنایت جنگی مورد بررسی قرار داده است.
معاون امور بین‌الملل وزیر دادگستری گفت: با دستور هیئت وزیران و تصمیم‌های اتخاذشده در شورای عالی قضایی، مستندسازی حقوقی این جنایت با استفاده از تمام ظرفیت‌های کشور در حال پیگیری است تا امکان دفاع از حقوق ایران در مجامع بین‌المللی فراهم شود؛ مسئولیت این موضوع نیز به‌طور مستقیم بر عهده معاونت حقوقی رئیس‌جمهور قرار گرفته است.
جلالیان در ادامه به ابعاد مختلف تجاوز و جنایت‌های جنگی رخ‌داده علیه ایران اشاره کرد و گفت: یکی از ابعاد این جنایت‌ها، آسیب‌های واردشده به محیط زیست است؛ موضوعی که از منظر حقوق بین‌الملل اهمیت فراوانی دارد؛ جنایت زیست‌محیطی به‌عنوان جرمی مستقل در اساسنامه دیوان کیفری بین‌المللی به رسمیت شناخته نشده است و این موضوع یکی از کاستی‌های جدی اساسنامه رُم است؛ امیدواریم در نشست پیش‌روی مرتبط با این موضوع، کشور‌های دارای صلاحیت و امکان طرح بحث، این مسئله را مطرح کنند؛ درخواست ما این است که جنایت علیه محیط زیست به‌عنوان جرمی مستقل مورد شناسایی قرار گیرد.
وی با اشاره به ماده ۸ اساسنامه دیوان بین‌المللی کیفری اظهار کرد: در این اساسنامه، چهار دسته از جنایت‌ها به رسمیت شناخته شده است، اما جنایت علیه محیط زیست در قالب جرمی مستقل در میان آن‌ها قرار ندارد؛ در نسل‌کشی، کشتار انسان‌ها محور اصلی جرم است، اما در مفهوم طبیعت‌کُشی یا اکوساید، طبیعت به‌عنوان بستر لازم برای زندگی و بقای بشر هدف قرار می‌گیرد.
معاون امور بین‌الملل وزیر دادگستری در ادامه تصریح کرد: در جنایت علیه محیط زیست، نه‌تنها طبیعت، بلکه همه موجوداتی که از آن بهره می‌برند، ازجمله انسان‌ها، حیوانات و گیاهان، آسیب می‌بینند؛از این رو، ضرورت دارد این موضوع در اساسنامه دیوان بین‌المللی کیفری مورد توجه قرار گیرد؛ طبیعت تاکنون در متون حقوقی از جایگاه یک شخصیت حقوقی مستقل برخوردار نشده است؛ انسان‌ها در جایگاه نمایندگان طبیعت، مسئولیت دارند از همه ابزار‌های موجود برای حمایت از آن استفاده کنند.
جلالیان گفت: یکی از مسئولیت‌های جدی نهاد‌های مسئول، تلاش برای دفاع حقوقی از طبیعت، شامل آب، خاک و سایر عناصر محیط زیست، در سطح ملی و بین‌المللی است؛ محیط زیست از موضوع‌های مرتبط با نسل سوم حقوق بشر به شمار می‌رود؛ این مفهوم بر حقوق همبستگی تاکید دارد؛ به این معنا که همه عناصر، دستگاه‌ها و نهاد‌های مسئول باید برای صیانت از محیط زیست و تحقق این دسته از حقوق بشر همکاری کنند.
وی با اشاره به جنگ اخیر و ضرورت تبیین ابعاد حقوقی و زیست‌محیطی آن در عرصه بین‌المللی گفت: این موضوع به روایت‌گری مؤثر در سطح بین‌المللی نیاز دارد.
معاون امور بین‌الملل وزیر دادگستری خطاب به نماینده مقیم سازمان ملل در ایران درخواست کرد با اتکا به اسناد حقوقی ارائه‌شده و مدارکی که در آینده در اختیار این نهاد قرار خواهد گرفت، برای تبیین ابعاد این جنایت در عرصه بین‌المللی همکاری کند.
وی تاکید کرد: نباید اجازه داد عاملان این جنایت هولناک بدون پاسخ‌گویی و مجازات باقی بمانند؛ تبعات زیست‌محیطی این اقدام‌ها به یک کشور محدود نمی‌شود و کشور‌های همسایه و مناطق دیگر را نیز تحت تأثیر قرار می‌دهد؛ امیدواریم با اتخاذ تدابیر بازدارنده، از تکرار چنین حادثه‌هایی در دیگر کشور‌ها جلوگیری شود.
- بیشتر بخوانید:
- گزارش اینترسپت از آسیب آمریکا و رژیم صهیونیستی به محیط زیست ایران
- عراقچی: حقوق بین‌الملل نباید در برابر تخریب محیط‌زیست و نقض حقوق اساسی انسان‌ها در شرایط جنگی بی‌تفاوت باشد