مراسم رونمایی از مجموعه هشتجلدی « # بی ـ اجازه ـ درـ مدرسه» و رمان «مرا در قصهات نکش» به مناسبت هفته کتاب و کتابخوانی با حضور نویسندگان، کارشناسان ادبیات کودک و نوجوان و جمعی از نوجوانان علاقهمند به کتاب، در مجتمع فرهنگی بنفشه برگزار شد.
به گزارش خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا)، در این مراسم، حاضران ضمن بررسی روند شکلگیری مجموعه «بیاجازه در مدرسه»، درباره ویژگیهای ادبی آثار، بازنمایی دغدغههای نوجوانان و ضرورت پرداختن به موضوعات کمتر گفتهشده در این دوره سنی به گفتوگو پرداختند.
در آغاز مراسم، معصومه یزدانی، دبیر مجموعه و یکی از نویسندگان آن، درباره چگونگی شکلگیری این پروژه توضیح داد. به گفته او، این مسیر در هفتهنامه چهلچراغ و زیر نظر فریدون عموزاده خلیلی آغاز شد و در ابتدا ۱۶ نویسنده در این تجربه حضور داشتند که اما در نهایت به خلق نه رمان انجامید.
فریدون عموزاده خلیلی، نویسنده و منتقد ادبی، در پاسخ به پرسشی درباره مهمترین ویژگی داستانها و چگونگی شکلگیری یک جهان داستانی مشترک میان نویسندگان، این تجربه را اتفاقی مهم در ادبیات کودک و نوجوان دانست.
عموزاده خلیلی با اشاره به دشواری کار گروهی در عرصه نویسندگی گفت: اینکه گروهی از نویسندگان کنار هم جمع شوند و کار تیمی را سامان بدهند و در عین حال، جهان داستانی مشترکی بسازند که فردیت و تمایز هر نویسنده در آن حفظ شود، کار سادهای نیست.
عموزاده خلیلی تأکید کرد که جهان مشترک داستانی باید برآمده از ذهن خلاق تکتک نویسندگان باشد.
به گفته او، نویسندگان هرکدام جهان زیسته، تجربهها و نگاه متفاوتی به نوجوانی دارند و اهمیت این تجربه در آن است که توانستهاند با وجود این تفاوتها، به مؤلفههای مشترکی برسند و سپس هرکدام داستان خود را با لحن و نگاه مستقلشان روایت کنند. او این تجربه را در ادبیات کودک و نوجوان ایران اتفاقی مهم دانست و گفت: مجموعه را دو بار خوانده و در خوانش دوم نیز به کشفیات تازهای رسیده است. وی بر ضرورت دیده شدن، تحلیل و بررسی این داستانها تأکید کرد.
عموزاده خلیلی همچنین درباره رمان «مرا در قصهات نکش» گفت: این رمان توانسته است روحیه و جهان نوجوان را بدون سانسور و تعارف وارد داستان کند. او استفاده دراماتیک از تلفن همراه، فضای معمایی و رازآلود، هیجان، سرگشتگی و قوس شخصیتی را از نقاط قوت این اثر برشمرد.
مرجان ریحانیان، نویسنده و پژوهشگر ادبی، با تبریک به نویسندگان مجموعه، شناخت دقیق آنان از زبان و حالوهوای نوجوان امروز را از ویژگیهای برجسته این آثار دانست.
او با اشاره به پرداخت صادقانه دغدغههای نوجوانان، از جمله علاقهمندیها و چالشهای ارتباطی آنان با والدین، گفت: زبان داستانها به زبان نوجوان امروزی نزدیک است اما در عین حال کیفیت و ظرافت ادبی خود را حفظ کرده است.
ریحانیان انتخاب خلاقانه ابزارهای روایت، از جمله موسیقی، شعر، نمایش خلاق و حتی کنکور و تستزنی را از دیگر ویژگیهای مجموعه دانست و افزود: این کتابها پیچیدگیها و فراز و فرودهای دوران نوجوانی را بهخوبی بازتاب دادهاند.
او درباره رمان «مرا در قصهات نکش» نیز به رفتوبرگشتهای داستانی جذاب و غافلگیریهای پیدرپی آن اشاره کرد و بینامتنیت، حضور کتابها و ترانهها در متن داستانها و شناخت دقیق نیازها و دغدغههای نوجوان را از ویژگیهای قابل توجه مجموعه برشمرد.
ریحانیان همچنین این مجموعه را منبعی مناسب برای شناخت دنیای نوجوان دانست و پیشنهاد کرد از این کتابها در مدارس، کارگاههای کتابخوانی و نشستهای مرتبط با والدین استفاده شود.
حسین فتاحی، نویسنده و کارشناس باسابقه نشر، از منظر کارشناسی و انتخاب آثار برای انتشار به بررسی مجموعه پرداخت و با اشاره به اینکه انتشار کتابها در قالب یک مجموعه، هم به آثار هویت جمعی میدهد و هم امکان حفظ ویژگیهای مستقل هر اثر را فراهم میکند، گفت: نشر قدیانی همه آثار ارسالی را برای انتشار نمیپذیرد و این مجموعه به دلیل برخورداری از ویژگیهای مطلوب، برای انتشار انتخاب شده است.
فتاحی با اشاره به مسئولیت خود در انتخاب و کارشناسی کتاب تأکید کرد: همواره تلاش میشود آثاری برای انتشار انتخاب شوند که برای مخاطب کودک و نوجوان مفید و اثرگذار باشند. او همچنین توضیح داد: در فرایند کارشناسی، تلاش میکنیم ایرادهای آثار شناسایی و به نویسندگان منتقل شود تا امکان بازنویسی و ارتقای کیفیت کتاب فراهم شود.
فتاحی در ادامه به شرایط دشوار اقتصادی نشر اشاره کرد و گفت: این مجموعه اگر پنج سال پیش منتشر میشد، میتوانست بازتاب گستردهتری داشته باشد، اما شرایط فعلی اقتصاد نشر و کاهش توان خرید مخاطبان، فرصت دیده شدن آثار خوب را محدود کرده است.
او ابراز امیدواری کرد، شرایطی فراهم شود که مخاطبان بیش از گذشته از کتاب و صنعت نشر حمایت کنند.
معصومه یزدانی در پاسخ به پرسشی درباره محدودیتها و ملاحظات انتخاب سوژه برای مخاطب نوجوان گفت: نویسندگان مجموعه علاقهمند بودند درباره موضوعات متنوعی که بخشی از واقعیت زندگی نوجوانان است بنویسند، اما برخی ملاحظات و محدودیتها باعث شد که در پرداختن به بعضی موضوعات با احتیاط بیشتری عمل کنند.
او موضوعاتی مانند اعتیاد نوجوانان، خودکشی و برخی هیجانها و تجربههای دوران نوجوانی را از جمله موضوعاتی دانست که پرداختن به آنها در ادبیات نوجوان ضروری است تا مخاطب بتواند با این مسائل و پیامدهای آنها آشنا شود.
در بخش دیگری از مراسم، نویسندگان مجموعه معرفی و مورد تشویق حاضران قرار گرفتند.
آثار معرفیشده عبارت بودند از آخرین نامه به سبک شوپن نوشته فاطمه سرمشقی،کافه بام نوشته سمیرا قیومی، من مادر مادرم بودم نوشته سمیه سیدیان، راز عروسک یکچشم نوشته مهسا تکاپومنش بقایی، مچ پوینت نوشته زهرا جلائیفر، رادیو ترانه نوشته شهرزاد شهرجردی، تا کردن یک گوساله نوشته معصومه یزدانی، عروسکساز نوشته زهرا شاهی همچنین رمان «مرا در قصهات نکش» اثر غزل محمدی معرفی شد.
یکی از بخشهای قابل توجه مراسم، گفتوگوی میان حاضران و نوجوانانی بود که کتابها را خوانده بودند. در این بخش، نوجوانان فرصت یافتند درباره تجربه خواندن آثار و برداشتهای خود از داستانها صحبت کنند. در پایان، مجموعه «بیاجازه در مدرسه» و رمان «مرا در قصهات نکش» با حضور کارشناسان، نویسندگان و جمعی از نوجوانان رونمایی شد.
