با اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، شیوه انجام معاملات ملکی تغییر کرده است؛ مردم می‌توانند مستقیم به دفترخانه مراجعه کنند یا با استفاده از ظرفیت مشاوران املاک، معامله خود را از مسیرهای پیش‌بینی‌شده در سامانه ثبت کنند.

به گزارش فارس، اجرای قانون الزام به ثبت رسمی معاملات اموال غیرمنقول، مسیر انجام معاملات ملکی را وارد مرحله‌ای تازه کرده است؛ حالا دیگر خریدار و فروشنده برای انجام معامله، تنها به توافق عادی و تنظیم یک قولنامه دستی محدود نیستند و قانون، مسیرهای مشخصی را برای ثبت معاملات پیش‌بینی کرده است.در این میان، یکی از پرسش‌های مهم مردم این است که معاملات ملکی را پس از اجرای قانون الزام دقیقاً از چه مسیرهایی می‌توان انجام داد؟
 
اعظم قویدل، سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور، در توضیح این موضوع سه شیوه قانونی را تشریح کرده است.

مراجعه مستقیم به دفترخانه؛ تنظیم قولنامه رسمی

قویدل گفت یکی از روش‌های انجام معامله این است که طرفین مستقیماً به دفتر اسناد رسمی مراجعه کنند.به گفته وی، یکی از نوآوری‌های قانون الزام این است که دفاتر اسناد رسمی می‌توانند برای معاملات ملکی، قولنامه رسمی تنظیم کنند؛ قولنامه‌ای که با قولنامه‌های عادی متفاوت است و در سامانه ثبت الکترونیک اسناد ثبت می‌شود.همچنین در خصوص املاکی که سند آنها از ۳ تیرماه ۱۴۰۳ به بعد به رنگ سبز صادر شده یا حتی سند مالکیت آنها پیش از این تاریخ صادر شده است، مردم می‌توانند برای تنظیم قراردادهای خصوصی خود مستقیماً به دفترخانه اسناد رسمی مراجعه کنند.در این حالت، سردفتر می‌تواند مطابق ماده ۲ قانون الزام و بر اساس نمونه مبایعه‌نامه، تعهد به بیع و قولنامه‌ای که در سامانه بارگذاری شده است، قرارداد خصوصی طرفین را تنظیم و به صورت رسمی تحویل آنها دهد.

مسیر دوم؛ پیش‌نویس قرارداد توسط مشاور املاک
 
سخنگوی سازمان ثبت اسناد و املاک کشور درباره روش دوم گفت اگر طرفین معامله برای انجام معامله به مشاور املاک مراجعه کنند، مشاور املاک می‌تواند پیش‌نویس قرارداد را در سامانه درج کند.در این روش، طرفین باید ظرف پنج روز برای ادامه فرایند و انجام اقدامات لازم به دفتر اسناد رسمی مراجعه کنند.

مسیر سوم؛ قرارداد یکسان در سامانه

قویدل، سومین شیوه را استفاده از قرارداد یکسان عنوان کرد و توضیح داد: قرارداد یکسان، قراردادی لازم‌الاجراست که هم مشاور املاک می‌تواند آن را در سامانه ثبت کند و هم طرفین معامله می‌توانند به صورت خودکاربری، قرارداد موردنظر را در سامانه درج کنند.به گفته وی، این قرارداد دارای نمونه و شکل مشخصی است و طرفین باید نمونه مربوط را انتخاب و اطلاعات لازم را تکمیل کنند.قویدل تأکید کرد که پس از ثبت قرارداد یکسان، طرفین باید حداکثر ظرف سه ماه برای ادامه فرایند و رفع محدودیت‌های مربوط، به دفتر اسناد رسمی مراجعه کنند.استعلام برای جلوگیری از معامله با سند جعلیدر کنار این سه مسیر، یکی از نکات مهم در فرایند ثبت معاملات، انجام استعلام‌های لازم است.بر اساس توضیحات ارائه‌شده از سوی سازمان ثبت، در مراجعه مستقیم به دفترخانه و همچنین در فرایندهای پیش‌بینی‌شده برای ثبت معاملات، استعلام‌های لازم از طریق سامانه انجام می‌شود تا از تنظیم قرارداد بر مبنای اسناد جعلی جلوگیری و امنیت معامله برای مردم فراهم شود.به این ترتیب، مراجعه مستقیم به دفترخانه و تنظیم قولنامه رسمی، ثبت پیش‌نویس قرارداد توسط مشاور املاک و مراجعه پنج‌روزه به دفترخانه، یا استفاده از قرارداد یکسان و مراجعه حداکثر سه‌ماهه به دفترخانه، سه مسیر پیش‌بینی‌شده برای انجام معاملات ملکی در چارچوب قانون الزام است.