غفلت از نوشیدن آب در ساعات اولیه صبح و مصرف صبحانه‌های شور می‌تواند غلظت ادرار را افزایش داده و خطر تشکیل سنگ کلیه را به‌شدت بالا ببرد.
فرارو- عادات به ظاهر ساده صبحگاهی نقشی اساسی در سلامت کلیه‌ها ایفا می‌کنند؛ به‌طوری‌که متخصصان معتقدند نوشیدن آب پس از بیداری مهم‌ترین سپر در برابر رسوب سنگ‌های ادراری است.
به گزارش فرارو به نقل از ایتینگ ول، اگر برنامه روزانه شما با نوشیدن آب آغاز نمی‌شود، ممکن است فرصتی طلایی را برای مهار و کاهش خطر ابتلا به سنگ کلیه از دست بدهید. دکتر آرتور برنت، استاد برجسته اورولوژی، در این زمینه یادآور می‌شود: «یکی از ساده‌ترین و کم‌هزینه‌ترین راه‌ها برای پیشگیری از سنگ کلیه، مصرف منظم آب است؛ عادتی که نقطه شروع آن باید دقیقاً از همان دقایق ابتدایی صبح باشد.»
تأمین کافی آب در بدن به رقیق ماندن ادرار کمک می‌کند؛ عاملی که مانع از غلیظ شدن بیش از حد املاح و رسوب مواد شیمیایی و تشکیل سنگ‌های دردناک کلیه می‌شود. البته صرفاً نوشیدن یک لیوان آب در ساعات ابتدایی روز تمام ماجرا نیست. حفظ هیدراتاسیون و نوشیدن مایعات در طول روز در کنار پایبندی به الگوهای غذایی سالم، اهمیتی یکسان دارد.
متخصصان مجاری ادراری با تشریح سازوکارهای بدن توضیح می‌دهند که چگونه نوشیدن آب در صبحگاه می‌تواند سلامت کلیه‌ها را تضمین کند.
سازوکار افزایش خطر سنگ کلیه در اثر کمبود آب
هنگامی که مایعات کافی دریافت نمی‌کنید، بدن برای حفظ ذخایر حیاتی، حجم تولید ادرار را کاهش می‌دهد. در پی این روند، ادرار بسیار غلیظ‌تر شده و تراکم ترکیبات سنگ‌ساز در مجاری ادراری بالا می‌رود. با اشباع این ذرات معدنی، کریستال‌هایی شکل می‌گیرند که می‌توانند به مرور زمان به سنگ‌های بزرگ‌تر تبدیل شوند.
پروفسور پراسانا سوریاکوماران، جراح و اورولوژیست نامدار، تصریح می‌کند: «بدن پس از خواب شبانه دچار کم‌آبی می‌شود. اگر فرد پس از بیداری به سرعت آب کافی ننوشد، ادرار او از موادی مانند کلسیم، اگزالات و اسید اوریک اشباع خواهد شد.» این غلظت بالا، شرایط را برای اتصال ترکیبات به یکدیگر و کریستالیزه شدن آن‌ها فراهم می‌سازد.
از همین رو، نوشیدن آب در ابتدای صبح ساده‌ترین گام برای بازسازی ذخایر مایعات بدن پس از چند ساعت دوری از آب است؛ هرچند این اقدام تنها نقطه آغاز آبرسانی روزانه به شمار می‌رود.
عادات سالم صبحگاهی برای مراقبت از کلیه‌ها
شروع روز با آب تنها بخشی از یک راهبرد برای حفاظت از کلیه‌هاست. انتخاب‌های غذایی در وعده صبحانه نیز فرصت‌هایی عالی برای کاهش خطر سنگ کلیه فراهم می‌آورند:
کاهش مصرف نمک در صبحانه: بسیاری از غذاهای پرطرفدار صبحگاهی، نظیر سوسیس، کالباس، بیکن و ساندویچ‌های آماده، سرشار از سدیم هستند. پروفسور سوریاکوماران هشدار می‌دهد رژیم‌های پرنمک موجب افزایش دفع کلسیم از طریق ادرار شده و خطر تشکیل سنگ‌های کلیوی کلسیمی را تشدید می‌کند.
گنجاندن میوه‌ها و سبزیجات آبدار: محصولاتی نظیر هندوانه، خیار، پرتقال و توت‌فرنگی حاوی مقادیر فراوانی آب طبیعی هستند که به دریافت مایعات کمک می‌کنند. می‌توان از میوه‌ها در کنار صبحانه بهره برد یا سبزیجات را به املت افزود. با این حال، همان‌طور که دکتر برنت خاطرنشان می‌سازد، غذاهای آبدار جایگزین کامل آب شرب نیستند و میزان نیاز به مایعات در هر فرد، به‌ویژه در افراد دارای سابقه سنگ کلیه، متفاوت است و باید با مشاوره پزشکی تنظیم شود.
مصرف غذاهای غنی از کلسیم خوراکی: دریافت کلسیم کافی از منابع غذایی خطر سنگ کلیه را کاهش می‌دهد. کلسیم در روده به اگزالات متصل شده و مانع از جذب آن و ورودش به ادرار می‌شود. شروع روز با ماست، پنیر، شیر یا جایگزین‌های گیاهی غنی‌شده روشی کارآمد است؛ چرا که بزرگسالان روزانه به هزار تا هزار و دویست میلی‌گرم کلسیم نیاز دارند.
در نهایت، مراقبت از کلیه‌ها با اقدام ساده‌ای مانند نوشیدن آب در آغاز روز آغاز می‌شود. تداوم آبرسانی در کنار کنترل مصرف سدیم و تأمین کلسیم لازم، کلیه‌ها را از بیماری‌های مزمن و سنگ‌های دردناک مصون نگه می‌دارد.