بجنورد- ایرنا- رییس اداره بیابان اداره‌کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی گفت: ۱۳ هزار و ۳۰۷ هکتار از اراضی بیابانی استان به دلیل قرار گرفتن در کانون‌های فرسایش بادی با شدت متوسط، در معرض بیابان‌زایی قرار دارد.
حسن امامی روز جمعه در گفت‌وگو با خبرنگار ایرنا اظهار کرد: مساحت بیابان‌های خراسان شمالی ۱۸۳ هزار و ۶۳۶ هکتار است که ۱۱۲ هزار و ۵۵۷ هکتار آن در جاجرم، ۲۹ هزار و ۳۳۱ هکتار در اسفراین، ۱۰ هزار هکتار در بام و صفی‌آباد و ۳۱ هزار و ۷۴۸ هکتار در شهرستان گرمه قرار دارد.
وی افزود: امسال طرح نهال‌کاری، مراقبت و آبیاری مشارکتی با همکاری شرکت آلومینای ایران در سطح ۵۰ هکتار اجرا شده است.
امامی ادامه داد: بهره‌برداران نیز در قالب طرح‌های مشارکتی، عملیات بذرپاشی و کنتورفارو را در سطح ۴۲۹ هکتار، اجرای سیستم‌های چرایی و قرق را در پنج هزار هکتار و مدیریت جنگل‌های دست‌کاشت را در ۵۰۰ هکتار انجام داده‌اند.
وی گفت: از محل اعتبارات دولتی نیز ۸۰ هکتار عملیات مراقبت و آبیاری سنواتی و ۳۰۰ هکتار عملیات مدیریت رواناب همراه با بذرپاشی اجرا شده است.
تخصیص ۳۵ میلیارد ریال برای مقابله با بیابان‌زایی
رییس اداره بیابان اداره‌کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی با اشاره به اعتبارات امسال اظهار کرد: ۵۳ میلیارد و ۵۹۱ میلیون ریال برای طرح‌های بیابان‌زدایی استان مصوب شده که تاکنون ۳۵ میلیارد ریال آن تخصیص یافته است.
امامی افزود: مساحت عملیات بیابان‌زدایی پیشنهادی استان در طرح‌های مطالعاتی ۱۰۹ هزار و ۷۹۸ هکتار است که عملیات اجرایی در ۲۷ هزار و ۶۲۲ هکتار از این عرصه‌ها انجام شده است.
وی درباره میزان بقای نهال‌های کاشته‌شده نیز گفت: براساس دستورالعمل‌های ابلاغی، نرخ ۸۵ درصد زنده‌مانی در طرح‌های اجرایی بیابان‌زدایی قابل قبول است که این میزان در طرح‌های استان محقق شده است.
امامی استقرار گیاهان در عرصه، سبز شدن بذرهای کاشته‌شده، مهار رواناب‌ها، افزایش نفوذپذیری خاک، کاهش گردوغبار و افزایش پوشش گیاهی را از شاخص‌های موفقیت طرح‌های بیابان‌زدایی برشمرد و اظهار کرد: این شاخص‌ها در عرصه‌های اجرای طرح‌های استان قابل مشاهده است و عملیات در طول اجرا و پس از آن به‌صورت مستمر از سوی ناظران ارزیابی می‌شود.
خشکسالی و برداشت بی‌رویه آب؛ موانع بیابان‌زدایی
رییس اداره بیابان اداره‌کل منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی خشکسالی‌های بلندمدت، رعایت نکردن روش‌های صحیح کشاورزی، بهره‌برداری بی‌رویه از آب‌های زیرزمینی، ناهماهنگی اعتبارات ابلاغی با سند برنامه توسعه و کمبود تخصیص منابع در سطح استانی و ملی را از مهم‌ترین موانع مقابله با بیابان‌زایی در استان عنوان کرد.
امامی همچنین محدودیت‌های اقلیمی و ویژگی‌های زمین‌شناسی حوضه کال‌شور را از عوامل طبیعی موثر در بیابان‌زایی دانست و گفت: این شرایط در شور شدن آب‌های سطحی و زیرزمینی و شور و قلیایی شدن خاک‌ها نقش دارد.
وی با تاکید بر نقش مردم و بهره‌برداران در حفاظت از عرصه‌های طبیعی خاطرنشان کرد: مشارکت جوامع محلی در اجرای طرح‌ها و مراقبت از منابع طبیعی، نقش مهمی در پایداری اقدامات بیابان‌زدایی دارد.
امامی درباره برنامه سال آینده نیز گفت: اجرای ۳۲۵ هکتار نهال‌کاری و ۳۰۴ هکتار عملیات مدیریت رواناب همراه با بذرپاشی در دستور کار قرار دارد که نتایج این اقدامات پس از سه سال قابل ارزیابی خواهد بود.
گستره منابع طبیعی و آبخیزداری خراسان شمالی ۲ میلیون و ۳۳ هزار و ۳۶ هکتار است که از این میزان، یک میلیون و ۴۰۰ هزار هکتار مرتع، بیش از ۱۸۳ هزار هکتار بیابان و ۴۳۴ هزار و ۵۵۰ هکتار جنگل است.