حوزه/ حجت‌الاسلام والمسلمین عماد در آیین تجلیل از استعدادهای برتر حوزه علمیه خواهران استان کرمان، با تأکید بر اینکه حوزه‌های علمیه در مواجهه با مسائل اجتماعی باید به روش‌های علمی، روندپژوهی و شناخت تیپولوژی جامعه تکیه کنند، تصریح کرد: فناوری‌ها و هوش مصنوعی هرگز نمی‌توانند جایگزین زیست مؤمنانه و عالمان دین شوند.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از کرمان، عصر روز گذشته حجت‌الاسلام والمسلمین مشاور رئیس‌جمهور در امور روحانیت عماد در آیین تجلیل از استعدادهای برتر حوزه علمیه خواهران استان کرمان با تسلیت ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا (سلام‌الله‌علیها)، به تبیین هویت صنفی حوزه علمیه و رسالت نخبگان دینی پرداخت.
وی با تبیین شاخصه‌های هویت صنفی روحانیت اظهار کرد: مهم‌ترین شاخصه حوزه‌های علمیه، علم‌داری، علم‌باوری و اقدام و برنامه‌ریزی عالمانه است. زندگی عالمانه صرفاً انباشتن خروارها گزاره در ذهن نیست، بلکه تصمیم‌گیری، رفتار، سخن گفتن و مواجهه عالمانه با مسائل است. اگر انسان هزار کتاب را خوانده باشد اما هنگام روبه‌رو شدن با پدیده‌ها عامیانه عمل کند، زندگی او عالمانه نیست. عالم کسی است که اصل، ابعاد، چیستی و چرایی پدیده‌ها را بشناسد و سپس بر آن مبنا عمل کند.
مشاور رئیس‌جمهور در امور روحانیت افزود: خداباوری، کرامت انسانی، باور به حق انتخاب انسان طبق قانون اساسی، عدالت‌مداری، ظلم‌ستیزی، دفاع از حقوق مردم و تلاش برای سعادت و رفاه شهروندان، اخلاص و مسئولیت‌پذیری از دیگر مؤلفه‌های بنیادین هویت صنفی روحانیت است. همچنین مسئولیت نخبگان سنگین‌تر است؛ زیرا خداوند به اندازه استعدادی که داده از انسان مطالبه و تکلیف می‌کند.
حجت‌الاسلام والمسلمین عماد با دعوت طلاب به پرهیز از ساده‌انگاری در مسائل اجتماعی گفت: در مواجهه با موضوعاتی چون حجاب و عفاف، ساده‌ترین راه این است که دیگران را متهم به کم‌توجهی کنیم؛ اما جامعه از طلبه برخورد علمی مطالبه می‌کند. ما باید برای تحلیل پدیده حجاب، گزارش‌های روندپژوهانه مستند، ناظر به تحولات فرهنگی دهه‌های گذشته و تأثیرات نظام حکمرانی و تعاملات جهانی داشته باشیم.
وی افزود: پدیده حجاب در جامعه ایران روندی چندضلعی و متغیر را پشت سر گذاشته است؛ از سال ۱۳۵۸ تا ۱۳۶۲ سیر صعودی داشت، از ۶۲ تا اواخر دهه شصت یکنواخت شد و سپس دستخوش تغییرات گردید تا به سال‌های اخیر رسید. پدیده‌های اجتماعی معجزه‌وار و بدون مدیریت حل نمی‌شوند؛ همان‌طور که مسئله ریاضی با علوم اجتماعی یا مسئله اجتماعی با فیزیک حل نمی‌شود، مسائل جامعه نیز ذات خود را دارند و روش در دانش از خود دانش مهم‌تر است.
وی ادامه داد: برای حل این دست مسائل باید تیپولوژی، انگیزه‌ها و استدلال‌های گوناگون پدیده بی‌حجابی در جامعه شناخته شود؛ چراکه اگر مبانی فکری مخاطب با ما تفاوت داشته باشد، بدون درک فهم او و بدون زبان متناسب با ذهنیت وی، هدایت او به نقطه مطلوب ممکن نیست.
حجت‌الاسلام والمسلمین عماد با اشاره به گسترش روزافزون فناوری‌های نوین و پاسخ‌دهی هوش مصنوعی به پرسش‌های دینی، پزشکی و علوم انسانی خاطرنشان کرد: امروز بخش بزرگی از مراجعات و پرسش‌ها از ماشین‌ها صورت می‌گیرد و ماشین ممکن است نسخه بپیچد یا پاسخ ارائه دهد. ذات این ابزارها حتی می‌تواند در خدمت ظلم و انحراف قرار گیرد، در حالی که یک عالم حقیقی هرگز تن به ظلم نمی‌دهد.
وی تأکید کرد: کارکرد وجودی انسان با هوش مصنوعی جبران نمی‌شود و ماشین جای سلمان، ابوذر، حضرت زینب(س) و حضرت زهرا(س) را نخواهد گرفت. اما حوزه‌های علمیه و طلاب استعداد برتر باید خود را برای آینده آماده کنند؛ جهان در دهه‌های آینده بیش از همیشه به «ارزیابان علم» و عالمان فرهیخته‌ای نیازمند است که خطاها و گزاره‌های ماشین را بسنجند و با «رفتار و شیوه زیستن» خود — نه فقط با زبان — مروج دین باشند؛ همان‌گونه که شخصیت‌هایی چون مرحوم آیت‌الله بهجت با بودن و رفتارشان انسان‌ساز بودند.
مشاور رئیس‌جمهور در امور روحانیت در پایان با بزرگداشت یاد و خاطره شهدای انقلاب اسلامی، دفاع مقدس، شهدای جبهه مقاومت و امام راحل(ره)، تأکید کرد: بیان این واقعیت‌ها نباید مایه یأس شود، بلکه باید مسئولیت‌آفرین باشد؛ حوزه علمیه از سرمایه علمی و معنوی ارزنده‌ای برخوردار است و می‌تواند با ارتقای نگاه علمی و برنامه‌ریزی روزآمد، در حل چالش‌های بزرگ جامعه نقش‌آفرینی مؤثر داشته باشد.
