تهران- ایرنا- یک پیشکسوت حج و زیارت معتقد است مشارکت بخش خصوصی در اعزام بخشی از زائران، یکی از راهکارهای کاهش هزینه‌های حج تمتع و عمره است.
امیر بوربور شیرازی در گفت‌وگو با خبرنگار فرهنگی ایرنا با بیان اینکه واگذاری بخشی از اعزام‌ها به بخش خصوصی، یکی از راهکارهای کاهش هزینه‌هاست، اظهار کرد: باید این واقعیت را بپذیریم که هزینه اعزام هر زائر بیش از پنج هزار دلار است و با توجه به نرخ فعلی دلار، این مبلغ به بیش از یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان می‌رسد؛ البته این رقم، هزینه‌های ریالی را شامل نمی‌شود. اگر بخش خصوصی وارد میدان شود و خدمات متنوعی ارائه دهد، می‌توان هزینه‌های جاری را کاهش داد.
وی افزود: غفلت و بی‌تدبیری در انجام این مسئولیت می‌تواند حوادث جبران‌ناپذیری به دنبال داشته باشد. امنیت زائران در طول سفر باید همواره در اولویت اول قرار گیرد. بهره‌گیری از نظرات و کمک فکری دیگران می‌تواند به افزایش هوشیاری و اتخاذ تصمیم‌های دقیق‌تر به ما کمک کند. فرصت ارزشمندی که برای خدمت به ضیوف‌الرحمان در اختیار ما قرار گرفته است، به‌سرعت سپری خواهد شد. بنابراین، باید از این فرصت به بهترین شکل استفاده کنیم؛ چراکه مردم شریف ایران شایسته دریافت بهترین خدمات هستند.
وی اضافه کرد: نمی‌دانم در گذشته با چه ضرورتی ثبت‌نام حج به‌صورت نامحدود انجام شد که امروز مردم باید سال‌های طولانی در انتظار تشرف بمانند و دولت نیز با چالش جدی روبه‌رو باشد. معتقدم این موضوع نیازمند بررسی جدی است. بر همین اساس روا نیست تمام بار این مسئولیت بر دوش دولت گذاشته شود و هر سال، با وجود همه مشکلات و ضرورت‌های کشور، انتظار داشته باشیم تسهیلات و منابع بیشتری برای سفر حج اختصاص یابد، در حالی که با اصلاح برخی سیاست‌های جاری و استفاده از راهکارهای اجرایی مناسب‌تر، می‌توان بخش قابل‌توجهی از این فشار را کاهش داد.
بوربور ادامه داد: قصد ندارم درباره اختصاص ارز برای سفرهای حج و عمره از نظر شرعی یا توجیه ضرورت‌های اقتصادی قضاوت کنم، اما معتقدم اگر محدودیت‌های غیرضروری و ملاحظات قابل‌تغییر در شیوه اجرا کنار گذاشته شوند، به طور قطع راهکارهای عملی‌تر و کم‌هزینه‌تری وجود دارد. می‌توان به‌جای تحمیل بار مالی سنگین‌تر بر دولت و مردم در هر سال، با اصلاح روش‌ها و استفاده از ظرفیت‌های موجود، راهکاری منطقی‌تر و مقرون‌به‌صرفه‌تر انتخاب کرد.
وی اضافه کرد: در دهه ۸۰، با اعلام ثبت‌نام حج تمتع و دریافت مبلغی اندک به‌عنوان ودیعه علی‌الحساب، این تعهد در برابر مردم ایجاد شد که در چند سال برای انجام مناسک حج به عربستان اعزام می‌شوند اما با تغییرات قیمت حج ناشی از تورم و افزایش نرخ دلار، اکنون هزینه اعزام، چندین برابر شده و فاصله زیادی با مبالغی دارد که در ابتدا از مردم دریافت شده است. این وضعیت، سازمان حج را با چالشی مواجه کرده که جبران آن آسان نیست؛ هرچند مدیران سازمان برای سامان‌دهی این وضعیت تلاش می‌کنند.
این پیشکسوت حج و زیارت معتقد است که شیوه اجرایی حج باید به‌روز شود و هزینه‌های سربار، بدون گرفتار شدن در ملاحظات غیرضروری، کاهش یابد. همچنین ارتقای کیفیت خدمات و کاهش قابل‌توجه هزینه‌ها باید همواره در اولویت قرار داشته باشد.
وی با اشاره به دغدغه مسئولان برای یافتن راهکاری جهت کاهش هزینه‌های حج گفت: برخی تصور می‌کنند تنها راه کاهش این هزینه‌ها، وارد کردن فشار به دولت برای اختصاص دلار با نرخ پایین‌تر است، این راهکار شاید ساده‌ترین گزینه به نظر برسد، اما به طور قطع و لزوماً بهترین راه‌حل نیست.
بوربور به راهکارهایی همچون تغییر شیوه آموزش زائران و استفاده از روش‌های آموزشی جدید، جامع و کاربردی برای آموزش مناسک و مسائل اجرایی حج اشاره کرد و گفت: لازم است در ساختار اجرایی سازمان بازنگری شود تا زائران حدود ۹۰ درصد از آموزش‌های موردنیاز درباره مناسک و امور اجرایی را در داخل کشور فرا بگیرند که این اقدام می‌تواند زمینه کاهش قابل‌توجه عوامل و هزینه‌های مرتبط با آموزش را فراهم کند.
وی افزود: بازنگری در سیاست‌های اسکان، اصلاح شیوه‌های تغذیه، فراهم کردن گزینه‌های متنوع و مناسب‌تر برای زائران، ارائه خدمات متناسب با نیازها و توان مالی آنان و ایجاد تنوع در انتخاب شرکت‌های هواپیمایی و شیوه‌های پروازی، از دیگر راهکارهای کاهش هزینه‌ها و ارتقای کیفیت خدمات است. اگر این پیشنهادها به‌درستی بررسی و اجرا شوند و همچنین از ظرفیت بخش خصوصی و فناوری‌های جدید استفاده شود، می‌توان به‌تدریج ساختار اجرایی سازمان را چابک‌تر کرد و هزینه‌های اضافی را کاهش داد.
بوربور تاکید کرد: طبیعی است که با اصلاح فرایندها، بخشی از فعالیت‌ها و عوامل اجرایی که در شرایط فعلی ضروری به نظر می‌رسند، دیگر ضرورت نداشته باشند و این موضوع بدون آنکه کیفیت خدمات ارائه‌شده به زائران کاهش یابد، می‌تواند به کاهش هزینه‌ها و استفاده بهینه‌تر از منابع منجر شود،
وی افزود: حدود چهار ماه است تلاش می‌کنم نظرات و پیشنهادهای اصلاحی خود را به رئیس سازمان حج و زیارت منتقل کنم، اما تاکنون این فرصت فراهم نشده است، البته می‌دانم که دوستان در سازمان برای تسهیل امور و ارائه خدمات بهتر تلاش می‌کنند اما معتقدم با تغییر رویکرد و بهره‌گیری بیشتر از تجربه و تخصص افراد، می‌توان گام‌های موثرتری برداشت و هزینه‌ها را نیز کاهش داد.