حوزه/ حجت‌الاسلام هاشمیان با تأکید بر ضرورت شناخت ابعاد عملی زندگی اهل‌بیت(ع) گفت: پیامبران و امامان معصوم(ع) تنها برای بیان فضائل و جایگاه معنوی خود معرفی نشده‌اند، بلکه خداوند آنان را به‌عنوان الگوهایی فرستاده است تا انسان‌ها شیوه درست زندگی، رفتار با مردم و رعایت حقوق دیگران را از سیره آنان بیاموزند.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری حوزه از سمنان، حجت‌الاسلام سید ابراهیم هاشمیان، استاد حوزه و دانشگاه، در مراسم عزاداری ایام شهادت حضرت فاطمه زهرا(سلام‌الله‌علیها) در مسجد دروازه شهمیرزاد، با اشاره به جایگاه برگزیدگان الهی اظهار کرد: خداوند پیامبران و اولیای خود را از میان بندگان برگزیده و آنان را برای هدایت انسان‌ها فرستاده است؛ چنان‌که در دعای ندبه نیز به موضوع گزینش پیامبران و جایگاه برگزیدگان الهی اشاره شده است.
اهل‌بیت(ع)؛ الگوهایی برای زندگی زمینی انسان‌ها
وی با بیان اینکه معصومان(ع) دارای دو بُعد وجودی عرشی و فرشی هستند، افزود: ما معمولاً بیشتر از فضائل و جایگاه عرشی پیامبر(ص) و اهل‌بیت(ع) سخن می‌گوییم؛ درحالی‌که یکی از اهداف مهم بعثت پیامبران این بوده است که انسان‌ها بتوانند در زندگی روزمره از رفتار و منش آنان الگو بگیرند.
حجت الاسلام هاشمیان ادامه داد: جایگاه معنوی حضرت فاطمه زهرا(س) چنان والاست که پیامبر اکرم(ص) درباره عظمت شناخت ایشان سخن گفته‌اند؛ اما در کنار این مقام بلند، باید به سیره عملی و رفتارهای روزمره آن حضرت نیز توجه کنیم؛ زیرا این بخش از زندگی اهل‌بیت(ع) برای ما قابل الگوبرداری و راهگشاست.
استاد حوزه و دانشگاه با معرفی کتاب «سنن‌النبی» اثر علامه طباطبایی به‌عنوان یکی از منابع شناخت رفتارهای روزمره پیامبر اکرم(ص)، خاطرنشان کرد: در این کتاب، شیوه زندگی پیامبر(ص)، از لباس پوشیدن و نماز خواندن تا معاشرت، سفر و حضور در جمع مردم، بررسی شده است. پیامبر(ص) چنان بی‌تکلف و صمیمی در میان مردم حضور می‌یافتند که افراد تازه‌وارد گاهی نمی‌توانستند ایشان را از دیگران تشخیص دهند.
وی با اشاره به اهتمام پیامبر(ص) به احوال‌پرسی و توجه به اطرافیان گفت: پیامبر اکرم(ص) در مسجد سراغ افراد را می‌گرفتند، از غایبان پرس‌وجو می‌کردند و جویای احوال مردم می‌شدند. این رفتارها نشان می‌دهد که سیره اهل‌بیت(ع) تنها در عبادات و مناسک خلاصه نمی‌شود، بلکه توجه به انسان‌ها و ارتباط صمیمانه با جامعه نیز بخش مهمی از سبک زندگی آنان است.
فقر واقعی جامعه، فقر دانش و فهم است
حجت الاسلام هاشمیان با انتقاد از کم‌رنگ‌شدن جایگاه کتاب و مطالعه در جامعه تصریح کرد: امروز نباید فقر را فقط در مسائل معیشتی و اقتصادی جست‌وجو کرد؛ گاهی فقر اصلی، فقر فکر، فهم، دانش و عقلانیت است. جامعه‌ای که از مطالعه و کتاب فاصله بگیرد، در حقیقت بخشی از سرمایه فکری و فرهنگی خود را از دست می‌دهد.
وی با اشاره به خاطرات دوران تحصیل و تأثیر معلمان اهل مطالعه و ادیب بر شکل‌گیری شخصیت دانش‌آموزان افزود: گاهی یک معلم با خواندن یک غزل از حافظ، چنان تأثیری بر شاگردان می‌گذاشت که آنان را با دنیای ادبیات و معرفت پیوند می‌داد. باید دوباره کتاب و مطالعه را به متن زندگی خانواده‌ها، مدارس و دانشگاه‌ها بازگردانیم.
استاد حوزه و دانشگاه با بیان اینکه اصلاح زندگی دنیوی، زمینه‌ساز سعادت اخروی است، اظهار کرد: قرآن کریم در دعای «رَبَّنَا آتِنَا فِی الدُّنْیَا حَسَنَةً وَفِی الْآخِرَةِ حَسَنَةً» ابتدا از خیر دنیا و سپس از خیر آخرت سخن می‌گوید. زندگی انسان در دنیا مقدمه‌ای برای آخرت است و کیفیت رفتار و انتخاب‌های امروز ما در سرنوشت فردایمان اثر دارد.
وی با اشاره به روایتی درباره پیوند کیفیت زندگی و مرگ انسان گفت: انسان همان‌گونه که زندگی می‌کند، می‌میرد و همان‌گونه که می‌میرد، با همان وضعیت وارد مرحله بعدی حیات می‌شود؛ بنابراین نباید تصور کنیم مرگ به معنای آغاز جهانی کاملاً جدا از رفتارهای این دنیاست.
از وصیت حضرت زهرا(س) تا سفارش امام حسین(ع) به نماز شب
حجت الاسلام هاشمیان در ادامه با اشاره به وصیت حضرت فاطمه زهرا(س) به امیرالمؤمنین(ع) درباره پس از شهادت ایشان بیان کرد: در وصیت حضرت زهرا(س)، سفارش‌هایی درباره غسل، دفن و حضور امیرالمؤمنین(ع) بر سر مزار ایشان نقل شده است. آن حضرت از امیرالمؤمنین(ع) خواستند پس از دفن، کنار قبرشان بنشیند و برای ایشان قرآن بخواند و دعا کند؛ چراکه میت در آن ساعات به دعای زندگان نیازمند است.
وی با پیوند دادن این وصیت به سفارش امام حسین(ع) به حضرت زینب(س) افزود: در نقل وصیت امام حسین(ع) نیز آمده است که آن حضرت از خواهرشان خواستند ایشان را در نماز شب و دعا فراموش نکنند. این سفارش‌ها نشان‌دهنده اهمیت دعا و عبادت و جایگاه آن در زندگی اولیای الهی است.
استاد حوزه و دانشگاه با تأکید بر اینکه دعا و نماز شب نباید در زندگی مؤمنان به امری حاشیه‌ای تبدیل شود، خاطرنشان کرد: گاهی جامعه با رفتن یک انسان اهل دعا و مناجات، سرمایه‌ای ارزشمند را از دست می‌دهد؛ چراکه دعای یک انسان مؤمن می‌تواند منشأ خیر و برکت برای اطرافیان و جامعه باشد.
سبک زندگی اهل‌بیت(ع)؛ از رعایت حقوق حیوانات تا حفظ حیات روستاها
حجت الاسلام هاشمیان با اشاره به روایت‌های مربوط به رفتار اهل‌بیت(ع) در امور روزمره گفت: در سیره حضرت زهرا(س) و دیگر معصومان(ع)، برای غذا خوردن، لباس پوشیدن، سخن گفتن، عبادت، سفر و معاشرت، آداب و دستورهای روشنی وجود دارد که نشان می‌دهد دین برای همه ابعاد زندگی انسان برنامه دارد.
وی با اشاره به روایتی درباره رفتار امام رضا(ع) هنگام غذا خوردن اظهار کرد: در نقل‌های مربوط به سیره آن حضرت آمده است که حتی نسبت به یک برگ سبزی که روی زمین می‌افتاد نیز بی‌توجه نبودند و آن را برمی‌داشتند؛ زیرا برای نعمت‌ها ارزش قائل بودند. این نگاه، درس توجه به نعمت‌های الهی و پرهیز از اسراف و بی‌اعتنایی به داشته‌هاست.
استاد حوزه و دانشگاه همچنین با اشاره به سفارش‌های روایی درباره رعایت حقوق حیوانات در سفر و هنگام ذبح گفت: در روایات تأکید شده است که اگر انسان در مسیر سفر جایی توقف می‌کند، ابتدا باید به نیازهای مرکب و حیوان همراه خود رسیدگی کند و سپس به فکر آسایش خودش باشد. همچنین نباید حیوانی را در برابر حیوان دیگر ذبح کرد یا به صورت آن ضربه زد؛ چراکه حیوانات نیز آفریده‌های خداوند هستند و به تسبیح او مشغول‌اند.
وی با انتقاد از گسترش اختلاف و خشونت در روابط اجتماعی افزود: چگونه ممکن است در جامعه‌ای که آموزه‌های دینی آن بر مهربانی، گذشت و رعایت حقوق دیگران تأکید دارد، گاهی بر سر مسائل کوچک اختلاف و درگیری شکل بگیرد؟ فاصله‌گرفتن از سیره اهل‌بیت(ع) در رفتارهای روزمره، آثار خود را در روابط خانوادگی و اجتماعی نشان می‌دهد.
حجت الاسلام هاشمیان با اشاره به فرمان امیرالمؤمنین(ع) به مالک اشتر درباره آبادانی و حفظ حیات شهرها و مناطق مسکونی گفت: در نگاه علوی، مسئولیت حاکم و مدیر تنها اداره امور نیست، بلکه باید زمینه زندگی و آبادانی جامعه را فراهم کند و اجازه ندهد مردم به‌دلیل دشواری شرایط، ناچار به ترک محل زندگی خود شوند. حفظ حیات روستاها و فراهم‌کردن امکان زندگی برای مردم نیز از مصادیق همین نگاه است.
حضرت زهرا(س)، الگوی کامل انسانیت و سبک زندگی اسلامی
وی در جمع‌بندی سخنان خود با تأکید بر ضرورت بازخوانی سیره حضرت فاطمه زهرا(س) اظهار کرد: ادب، تحمل، تربیت فرزند، همسرداری، ولایت‌مداری و رفتار اجتماعی حضرت زهرا(س)، همگی بخش‌هایی از سبک زندگی آن بانوی بزرگوار است که باید در زندگی خود به آن‌ها توجه کنیم.
استاد حوزه و دانشگاه افزود: پیامبران و اهل‌بیت(ع) با وجود جایگاه بلند معنوی، در متن زندگی انسان‌ها حضور داشته‌اند تا آداب درست زیستن را به ما بیاموزند. اگر سبک زندگی خاندان پیامبر(ص) را بشناسیم و در رفتار خود به آن نزدیک شویم، فاصله میان آموزه‌های دینی و زندگی روزمره‌مان کمتر خواهد شد.