زمانی که یک پلتفرم به تخفیف بیشتر یا دریافت طلا به‌عنوان جایزه ترغیب می‌کند، باید با دقت بیشتری فعالیت آن مجموعه را بررسی کرد.
باشگاه خبرنگاران جوان - معاملات آنلاین طلا در سال‌های اخیر به یکی از شیوه‌های خریدوفروش این فلز گران‌بها تبدیل شده است؛ با این حال، نحوه عرضه طلا، اعتبار پلتفرم‌های فعال در این حوزه و تعهدات قانونی طرفین، از جمله موضوعاتی است که می‌تواند برای خریداران ابهاماتی ایجاد کند. از سوی دیگر، تبلیغات و پیشنهاد‌های مختلف برای جذب مشتری نیز ضرورت آگاهی از ابعاد حقوقی این معاملات را افزایش داده است. در همین راستا، برای بررسی الزامات قانونی خریدوفروش آنلاین طلا، نکاتی که خریداران باید پیش از انجام معامله به آن توجه کنند و مخاطرات احتمالی این بازار را در نظر گیرند.
در همین رابطه محمد مسعود یوسفی، وکیل دادگستری با هشدار نسبت به مخاطرات معاملات آنلاین طلا تأکید کرد که عرضه طلا در بستر‌های اینترنتی باید متناسب با میزان طلای متناظر موجود در خزانه و مطابق ضوابط مربوط باشد و خریداران نیز پیش از انجام معامله، مجوز پلتفرم، شناسه یکتای سامانه ناظر و مستندات خرید خود را بررسی کنند.
این وکیل دادگستری، با اشاره به ضرورت رعایت ضوابط و مقررات در معاملات آنلاین طلا اظهار کرد: نکته اصلی در فروش آنلاین طلا این است که برابر ضوابط و مقررات موجود، عرضه طلا باید متناسب با وجود طلای متناظر در خزانه بانک مرکزی باشد؛ به این معنا که هر میزان طلا، از یک گرم به بالا، که قرار است به فروش گذاشته شود، باید مبتنی بر وجود طلای متناظر و دارای شناسه یکتای سامانه ناظر باشد.
وی افزود: طلای مورد عرضه باید پیش از انتشار معرفی شده باشد و اصولاً اجازه عرضه نیز باید متناسب با میزان طلای معرفی‌شده صادر شود. بنابراین، زمانی که یک پلتفرم قصد دارد مقدار مشخصی طلا را برای فروش عرضه کند، باید وجود طلای متناظر و انطباق میزان عرضه با مقدار طلای معرفی‌شده احراز شود. صرف نمایش موجودی طلا در یک سایت یا درج اعداد و ارقام در حساب کاربری مشتری، به‌تنهایی نباید مبنای اطمینان خریدار قرار گیرد.
این وکیل دادگستری ادامه داد: افرادی که قصد معامله آنلاین طلا را دارند، باید شناسه‌های مربوط را بررسی کنند و اطمینان یابند که مجموعه موردنظر دارای شناسه یکتای ناظر در سامانه مربوط است و معامله بر همین مبنا انجام می‌شود. توجه به این موضوع می‌تواند به شفافیت بیشتر معامله و کاهش احتمال بروز اختلاف میان خریدار و فروشنده کمک کند.
یوسفی تأکید کرد: خریداران باید پیش از پرداخت وجه، از انطباق میزان طلای عرضه‌شده با طلای متناظر معرفی‌شده اطمینان حاصل کنند و تنها به اطلاعات تبلیغاتی یا موجودی نمایش‌داده‌شده در پلتفرم اکتفا نکنند.
یوسفی با اشاره به برخی نشانه‌های هشداردهنده در فعالیت پلتفرم‌های آنلاین طلا اظهار کرد: گاهی در ظاهر یک پلتفرم، سایت یا مجموعه، نشانه‌هایی مشاهده می‌شود که می‌تواند زنگ خطر و هشداری برای کاربران باشد. یکی از این موارد، ادعای تضمین سود یا تضمین قطعی میزان مشخصی از سود است؛ زیرا در معاملات اقتصادی، به‌ویژه در حوزه طلا، باید میان خریدوفروش واقعی دارایی و وعده‌های قطعی سود تفاوت قائل شد.
وی با بیان اینکه برخی شیوه‌های جذب مشتری نیز می‌توانند نشانه‌های هشداردهنده باشند، گفت: زمانی که یک پلتفرم برای معرفی افراد جدید جایزه تعیین می‌کند یا کاربران را به معرفی اشخاص دیگر در ازای قیمت کمتر، تخفیف بیشتر یا دریافت طلا به‌عنوان جایزه ترغیب می‌کند، باید با دقت بیشتری فعالیت آن مجموعه را بررسی کرد.
این وکیل دادگستری تصریح کرد: مشاهده مجموعه‌ای از این نشانه‌ها می‌تواند این نگرانی را ایجاد کند که سود ادعایی لزوماً از فعالیت اقتصادی مبتنی بر معاملات طلا حاصل نمی‌شود و ممکن است منشأ دیگری داشته باشد. در چنین شرایطی، لازم است کاربران درباره سازوکار درآمدزایی مجموعه، منبع پرداخت سود‌ها و ارتباط میان پرداخت‌های انجام‌شده و معاملات واقعی طلا بررسی بیشتری انجام دهند؛ چراکه بی‌توجهی به این موارد ممکن است مخاطرات مالی و قراردادی قابل‌توجهی برای اشخاص ایجاد کند.
یوسفی ادامه داد: اگر مجموعه‌ای ادعا کند که سود سرمایه‌گذاری از سوی نهادی مانند بانک مرکزی تضمین شده است، باید توجه داشت که بانک مرکزی در این حوزه نقش ناظر و مقرره‌گذار دارد و حتی وجود طلا نزد ناظر نیز به‌هیچ‌وجه به معنای ایجاد مسئولیت یا تعهد تضمینی برای بانک مرکزی نیست.
وی افزود: کاربران نباید صرفاً با اتکا به چنین ادعاهایی، اعتبار یک پلتفرم یا تضمین بازگشت سرمایه خود را مفروض بدانند. وجود سازوکار نظارتی یا ثبت اطلاعات طلا نیز به معنای تضمین سود اقتصادی معامله یا مصونیت کامل خریدار از تمامی مخاطرات احتمالی نیست.
این وکیل دادگستری با اشاره به ضرورت بررسی مجوز‌ها و نگهداری مستندات معاملات گفت: افراد پیش از انجام معامله باید از داشتن مجوز‌های لازم توسط پلتفرم اطمینان حاصل کنند و شناسه یکتای سامانه ناظر مربوط به طلای خریداری‌شده را بررسی کنند. همچنین باید به این نکته توجه داشته باشند که تبلیغات گسترده، تعداد بالای کاربران یا ظاهر حرفه‌ای یک سایت، به‌تنهایی دلیل کافی برای احراز اعتبار حقوقی و مالی آن مجموعه نیست.
یوسفی خاطرنشان کرد: لازم است تمام اسناد و مدارک مرتبط با معامله، از جمله فاکتورها، مکاتبات، پیام‌ها، شناسه ناظر، کد رهگیری و فیش پرداخت، نزد خریدار نگهداری شود. این مدارک در صورت بروز اختلاف درباره میزان طلای خریداری‌شده، تحویل طلا، استرداد وجه یا انجام تعهدات قراردادی، می‌تواند در پیگیری حقوقی و قضایی موضوع مؤثر باشد.
وی افزود: نگهداری مستندات باید از همان زمان انجام معامله مورد توجه قرار گیرد؛ زیرا دسترسی به اطلاعات دقیق خرید، مبلغ پرداختی، مشخصات فروشنده و شرایط توافق‌شده می‌تواند در بررسی موضوع و اثبات ادعا‌های طرفین اهمیت داشته باشد.
یوسفی همچنین درباره برداشت‌های غیرمتعارف از حساب‌های بانکی هشدار داد و گفت: اگر افراد با برداشت‌های ناگهانی، آنی یا مکرر و غیرمرتبط از حساب‌های خود مواجه شدند، باید موضوع را جدی بگیرند؛ زیرا ممکن است این اتفاق با اطلاعاتی که در پلتفرم یا بخش‌های دیگر وارد کرده‌اند، مرتبط باشد.
وی تأکید کرد: در چنین شرایطی، افراد باید موضوع را فوراً به بانک عامل خود اطلاع دهند، تراکنش‌های مشکوک را بررسی کنند و با دریافت گردش حساب، برداشت‌هایی را که بدون اطلاع یا اجازه آنان انجام شده است، شناسایی کنند. در صورت احراز برداشت غیرقانونی وجه، پیگیری از طریق مراجع ذی‌صلاح و انجام اقدامات قضایی لازم نیز باید در دستور کار قرار گیرد.
یوسفی در پایان با تأکید بر اینکه معامله آنلاین طلا نباید صرفاً بر پایه اعتماد به تبلیغات یا وعده‌های سودآور انجام شود، گفت: بررسی مجوز‌های لازم، احراز وجود طلای متناظر با میزان عرضه، کنترل شناسه یکتای سامانه ناظر، توجه به شیوه درآمدزایی پلتفرم و نگهداری کامل مستندات مالی و قراردادی، از جمله اقداماتی است که خریداران باید پیش از ورود به این معاملات مورد توجه قرار دهند.
وی خاطرنشان کرد: رعایت این موارد می‌تواند به کاهش مخاطرات معاملات آنلاین طلا و فراهم شدن زمینه پیگیری حقوقی در صورت بروز اختلاف کمک کند. کاربران باید پیش از هرگونه پرداخت، درباره اعتبار مجموعه، پشتوانه طلای عرضه‌شده و شرایط معامله بررسی کافی انجام دهند و در مواجهه با وعده‌های غیرمتعارف سود یا تخفیف، با احتیاط بیشتری تصمیم بگیرند.
منبع: میزان