کردستان - مدیرکل کتابخانه‌های عمومی استان کردستان با اشاره به وجود عدم کتابخانه در 10 شهر و ۱۲ روستای بالای ۲ هزار و ۵۰۰ نفر جمعیت استان گفت: فرسودگی برخی ساختمان‌ها، کمبود اعتبار و پراکندگی جغرافیایی از مهم‌ترین موانع توسعه خدمات کتابخانه‌ای در استان است.
به گزارش خبرنگار خبرگزاری کتاب ایران (ایبنا) در سنندج، معصومه حسنی خونسار، صبح چهارشنبه در نشست خبری هفته کتاب، با تشریح وضعیت زیرساخت‌ها و عملکرد یک‌ساله کتابخانه‌های عمومی استان اظهار کرد: در حال حاضر ۵۶ باب کتابخانه تحت پوشش نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و ۲۵ باب کتابخانه مشارکتی در استان فعالیت دارند.
وی با بیان اینکه نزدیک به یک میلیون جلد کتاب در کتابخانه‌های عمومی استان وجود دارد، افزود: بیش از ۵۰ هزار نفر عضو کتابخانه‌های عمومی هستند و مجموع زیربنای این مراکز به ۲۶ هزار و ۵۵۶ مترمربع می‌رسد. همچنین ۱۵۱ نیروی انسانی در مجموعه کتابخانه‌های عمومی استان فعالیت می‌کنند.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی کردستان با اشاره به مشکلات دسترسی عادلانه به خدمات کتابخانه‌ای در مناطق مختلف استان گفت: با وجود پیگیری‌ها و برگزاری نشست‌هایی با نمایندگان و مسئولان، همچنان 10 شهر و ۱۲ روستای استان با جمعیت بالای ۲ هزار و ۵۰۰ نفر فاقد کتابخانه عمومی هستند. پراکندگی جغرافیایی و محدودیت اعتبارات از جمله موانع توسعه خدمات در این مناطق است.
دبیر سی و چهارمین هفته کتاب جمهوری اسلامی اسلان در کردستان کمبود اعتبارات را از مهم‌ترین موانع توسعه زیرساخت‌های کتابخانه‌ای عنوان کرد و گفت: با وجود پیگیری‌ها و برگزاری نشست‌هایی با نمایندگان و مسئولان، تاکنون امکان ایجاد کتابخانه در این شهرها فراهم نشده است.
حسنی خونسار در پاسخ به پرسشی درباره امکان ایجاد کتابخانه در روستاهای پرجمعیت اطراف سنندج از جمله اساوله، دوشان، قلیان و صلوات‌آباد، با اشاره به ظرفیت کتابخانه‌های مشارکتی اظهار کرد: نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور از مشارکت دستگاه‌ها و مجموعه‌های مختلف برای راه‌اندازی کتابخانه استقبال می‌کند و در این زمینه می‌توان با همکاری سایر ادارات و نهادها و از طریق تأمین فضای مناسب، زمینه ارائه خدمات کتابخانه‌ای به ساکنان این مناطق را فراهم کرد.
وی، همچنین فرسودگی و قدمت برخی ساختمان‌های کتابخانه‌ای را از دیگر مشکلات استان دانست و خواستار همراهی مسئولان برای تأمین اعتبار مورد نیاز به‌منظور مرمت، بازسازی و تجهیز این مراکز شد.
بازگشایی کتابخانه بیجار و تجهیز ۲۴ باب کتابخانه
وی در ادامه به اقدامات انجام‌شده در حوزه توسعه و بهسازی کتابخانه‌ها اشاره کرد و گفت: در یک سال گذشته، کتابخانه شهید نجات‌اللهی شهرستان بیجار پس از یک دوره تعطیلی بازگشایی و راه‌اندازی شد. همچنین ۲۴ باب کتابخانه عمومی استان به‌روزرسانی و از نظر تجهیزات و امکانات مورد نیاز تقویت شدند.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی کردستان با اشاره به خرید یک دستگاه کتابخانه سیار افزود: برای راه‌اندازی این واحد، فرایند تأمین نیروی انسانی نیز در حال پیگیری است.
وی از برنامه راه‌اندازی دومین واحد کتابخانه سیار استان در شهرستان مریوان خبر داد و گفت: این واحد با خرید و تجهیز از سوی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور آماده شده و مقدمات تأمین نیروی انسانی آن نیز انجام گرفته است. امیدواریم پس از هفته کتاب شاهد آغاز فعالیت این کتابخانه سیار باشیم.
حسنی خونسار، همچنین از بازگشایی کتابخانه روستای آرندان در هفته کتاب خبر داد و بیان کرد: ساختمان این کتابخانه با قدمتی بیش از ۲۰ سال، نیازمند بازسازی و نوسازی بود که با انجام بازطراحی و خرید تجهیزات جدید، برای ارائه خدمات مجدد آماده شده است.
جذب کمک‌های مردمی برای خرید منابع کتابخانه‌ای
وی با اشاره به نقش مشارکت‌های مردمی و خیرین در توسعه کتابخانه‌های عمومی اظهار کرد: در یک سال گذشته، ۲۰۳ میلیون تومان کمک مردمی برای خرید کتاب و تأمین منابع کتابخانه‌ای جذب شده است.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی کردستان با قدردانی از حمایت بنیاد قلم‌چی گفت: این بنیاد در تجهیز دو کتابخانه استان مشارکت داشته و برای تأمین میز و صندلی مورد نیاز کتابخانه‌ها نیز هزینه کرده است. همچنین حدود ۲ هزار و ۳۰۴ نسخه کتاب به کتابخانه‌های عمومی استان اهدا شده است.
وی افزود: در کنار تجهیز کتابخانه‌های تحت پوشش نهاد، تجهیزات قدیمی اما قابل استفاده این مراکز نیز به کتابخانه‌های مشارکتی اهدا شده تا این کتابخانه‌ها از نظر قفسه، میز و صندلی شرایط مناسب‌تری برای ارائه خدمات داشته باشند.
برگزاری بیش از ۸ هزار فعالیت فرهنگی در کتابخانه‌های کردستان
حسنی خونسار با اشاره به فعالیت‌های فرهنگی کتابخانه‌های عمومی در سال گذشته گفت: به همت کتابداران و کارکنان کتابخانه‌ها، بیش از ۸ هزار فعالیت فرهنگی در گروه‌های سنی و حوزه‌های مختلف برگزار شده است.
وی معرفی و نمایشگاه کتاب، نشست‌های کتاب‌خوان، جلسات مطالعاتی، مسابقات کتاب‌خوانی، کارگاه‌ها و دوره‌های آموزشی، نشست‌های تخصصی و جلسات نقد کتاب را از جمله این فعالیت‌ها برشمرد.
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی کردستان با اشاره به برنامه‌های مناسبتی و فرهنگی نیز اظهار کرد: برپایی غرفه در نمایشگاه بین‌المللی کتاب کردستان، حضور در تجمعات شبانه در سنندج و شهرستان‌ها، برپایی موکب اربعین در مرز باشماق و اجرای پویش‌های فرهنگی از جمله «ایستاده برای ایران» از دیگر برنامه‌های اجراشده بوده است.
وی با تأکید بر اینکه این دستاوردها حاصل تلاش جمعی کارکنان ستادی، رؤسای شهرستان‌ها و کتابداران است، از همراهی رسانه‌ها در انعکاس اخبار و فعالیت‌های کتابخانه‌های عمومی استان قدردانی کرد.
انجمن‌های کتابخانه‌های عمومی به اتاق فکر شهرستان‌ها تبدیل شده‌اند
حسنی خونسار در بخش دیگری از سخنان خود به نقش انجمن‌های کتابخانه‌های عمومی در توسعه خدمات اشاره کرد و گفت: جلسات انجمن استانی به ریاست استاندار و جلسات انجمن‌های شهرستانی به ریاست فرمانداران، هر دو ماه یک‌بار برگزار می‌شود.
وی با بیان اینکه حمایت فرمانداران از کتابخانه‌های عمومی زمینه‌ساز تصمیم‌گیری‌های مؤثر در شهرستان‌ها شده است، افزود: انجمن‌های کتابخانه‌های عمومی در بسیاری از شهرستان‌ها به اتاق فکر تبدیل شده‌اند و تصمیمات خوبی برای حمایت از کتابخانه‌ها در این جلسات اتخاذ می‌شود.
خدمات دیجیتال و امانت الکترونیکی کتاب در دستور کار
مدیرکل کتابخانه‌های عمومی کردستان در ادامه از توسعه خدمات دیجیتال به‌عنوان یکی از برنامه‌های جدید نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور یاد کرد و گفت: سامانه «همخوان» با هدف دسترسی آسان‌تر به منابع مطالعاتی و سیرهای مطالعاتی در اختیار علاقه‌مندان قرار گرفته است.
وی افزود: اعضا و علاقه‌مندان همچنین می‌توانند از طریق سامانه «سامان» اطلاعات کتابخانه‌ها را جست‌وجو کرده، ثبت‌نام کنند و برای درخواست یا رزرو کتاب اقدام کنند.
حسنی خونسار با اشاره به برنامه راه‌اندازی امانت دیجیتال کتاب‌ها بیان کرد: نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور در حال فراهم‌کردن زیرساخت‌های لازم برای دیجیتالی‌کردن منابع و ارائه آن‌ها به اعضای کتابخانه‌هاست. این خدمت هنوز رونمایی نشده، اما پیش‌بینی شده است طی یکی دو ماه آینده امکان استفاده از امانت دیجیتال نیز فراهم شود.
وی در پایان با اشاره به شعار امسال هفته کتاب با عنوان «با کتاب گفت‌وگو کنیم»، تأکید کرد: مأموریت کتابخانه‌های عمومی تنها رساندن کتاب به دست مخاطب نیست، بلکه این مجموعه‌ها در رشد فکری جامعه، تقویت هویت ملی، ارتقای آگاهی عمومی و فراهم‌کردن دسترسی عادلانه مردم به دانش و اطلاعات نقش دارند.