دامنه، اصلی‌ترین دارایی دیجیتال ماست
علی آجودانیان، مدیرعامل ویرگول، می‌گوید دامنه این پلتفرم بدون اطلاع قبلی از پنل شرکت GoDaddy حذف شده و با وجود پیگیری‌های مکرر، هنوز توضیح مشخصی درباره علت این تصمیم دریافت نکرده‌اند. او احتمال می‌دهد این اتفاق با محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها ارتباط داشته باشد؛ هرچند تأکید می‌کند تا زمان دریافت پاسخ رسمی نمی‌توان درباره علت آن با قطعیت اظهارنظر کرد.
از روز گذشته، دامنه چند وب‌سایت ایرانی از جمله ورزش۳، تترلند، هوشا و ویرگول از دسترس خارج شده است. در پی این اتفاق، برخی از این کسب‌وکارها دامنه‌های جایگزین با پسوندهای .ir و .ai معرفی کردند. گزارش‌های اولیه نیز احتمال ارتباط این اختلال‌ها با محدودیت‌های ناشی از تحریم‌ها و اقدامات شرکت‌های خارجی ارائه‌دهنده خدمات دامنه را مطرح کردند.
این اتفاق در شرایطی رخ داده که مرکز مدیریت راهبردی افتا حدود یک هفته پیش از آن، با صدور هشداری عملیاتی از مدیران فناوری اطلاعات سازمان‌ها خواسته بود وب‌سایت‌های خود را به دامنه .ir منتقل کنند. دلیل این هشدار، احتمال قطع ناگهانی دسترسی سازمان‌های ایرانی به دامنه‌های بین‌المللی به‌دلیل تحریم‌ها عنوان شده بود. نکته قابل‌توجه اینکه اختلال دامنه ویرگول با پسوند .io نیز نشان داد مشکل لزوماً به دامنه‌های .com محدود نیست.
حذف دامنه ویرگول از پنل GoDaddy
به گفته علی آجودانیان، سایت ویرگول از اوایل صبح روز شنبه از دسترس خارج شد. تیم فنی این پلتفرم در ابتدا احتمال می‌داد اختلال از سایر بخش‌های زیرساخت باشد؛ چراکه بروز مشکل از سمت دامنه اتفاق چندان رایجی نیست. بررسی‌ها اما نشان داد دامنه ویرگول در نقاط مختلف دنیا به‌درستی Resolve نمی‌شود. در ادامه مشخص شد اطلاعات و تنظیمات دامنه نیز از پنل GoDaddy حذف شده است.
آجودانیان می‌گوید: «پیگیری این اتفاق به‌دلیل هم‌زمانی آن با ساعات پایانی هفته کاری آمریکا با کندی پیش رفته است. تیم ویرگول از همان دقایق ابتدایی با پشتیبانی تلفنی GoDaddy تماس گرفته تا علت حذف دامنه از پنل را جویا شود؛ اما با وجود پیگیری‌های مکرر، تیم پشتیبانی این شرکت توضیح مشخصی درباره دلیل اتفاق ارائه نکرده است.»
به گفته مدیرعامل ویرگول، پشتیبانی GoDaddy اعلام نتیجه را به بررسی‌های بعدی در روزهای آتی موکول کرده است.
آیا تحریم‌ها عامل مسدودسازی دامنه ویرگول است؟
آجودانیان با اشاره به گزارش‌های منتشرشده درباره بروز مشکلات مشابه برای چند دامنه پرترافیک ایرانی دیگر، احتمال ارتباط این اتفاق با تحریم‌ها را جدی می‌داند. او همچنین می‌گوید: «ارجاع پرونده ویرگول از سوی GoDaddy به تیم Compliance این احتمال را تقویت کرده است.»
بااین‌حال، مدیرعامل ویرگول تأکید می‌کند که این شرکت هنوز هیچ توضیح رسمی درباره علت تصمیم GoDaddy دریافت نکرده و نمی‌تواند تحریم‌ها را عامل قطعی از دسترس خارج شدن دامنه معرفی کند.
دامنه؛ دارایی حیاتی کسب‌وکارهای اینترنتی
از دسترس خارج شدن دامنه برای ویرگول صرفاً به معنای قطع دسترسی کاربران به یک وب‌سایت نیست. مدیرعامل ویرگول می‌گوید: «دامنه، اصلی‌ترین دارایی دیجیتال این پلتفرم است و اختلال در آن به‌طور هم‌زمان دسترسی کاربران به وب‌سایت، سرویس‌های وابسته، ایمیل‌های سازمانی و بخش عمده‌ای از فعالیت‌های عملیاتی و تجاری ویرگول را مختل کرده است.»
او معتقد است آنچه در این اتفاق بیش از هر چیز نگران‌کننده است، امکان اتخاذ تصمیم یک‌طرفه از سوی یک سرویس‌دهنده خارجی و محدود کردن دسترسی یک کسب‌وکار به مهم‌ترین دارایی دیجیتال آن، بدون اطلاع‌رسانی قبلی و فرصت واکنش است.
مدیرعامل ویرگول البته تأکید می‌کند: «هنوز نمی‌توان نتیجه گرفت تمام دامنه‌های ایرانی با چنین خطری مواجه خواهند شد. کسب‌وکارهای ایرانی سال‌هاست در کنار محدودیت‌ها و چالش‌های داخلی و خارجی برای توسعه محصولات و ارائه خدمات بهتر تلاش می‌کنند، اما همچنان بخش مهمی از زیرساخت فعالیت آن‌ها به سرویس‌دهندگان خارجی وابسته است. سرویس‌دهندگانی که ممکن است بدون هشدار قبلی و با استناد به دلایلی که برای کسب‌وکارها روشن نیست، دسترسی آن‌ها را محدود کنند.»
آجودانیان تلخ‌ترین بخش ماجرا را این می‌داند که یک کسب‌وکار ممکن است سال‌ها برای توسعه محصول، جلب اعتماد کاربران و گسترش خدماتش تلاش کند، اما در نهایت با تصمیمی ناگهانی که حتی دلیل آن را نمی‌داند و فرصتی برای دفاع در برابر آن ندارد، یک‌شبه از دسترس خارج شود.