مصرف سوخت‌هایی فسیلی در سال ۲۰۲۵ به بالاترین سطح تاریخی خود رسید، اما کشورهای متفاوتی در مصرف هر یک از این سوخت‌ها پیشتاز هستند.

نکات کلیدی:

  • چین در سال ۲۰۲۵ معادل ۳ هزار و ۱۴۷ میلیون تن زغال‌سنگ مصرف کرده که ۵۶ درصد از مصرف جهانی زغال‌سنگ را تشکیل می‌دهد.
  • آمریکا در مصرف نفت و گاز طبیعی رتبه نخست جهان را دارد و میزان مصرف گاز طبیعی این کشور تقریباً دو برابر روسیه، دومین مصرف‌کننده بزرگ جهان، است.
  • هند در مصرف زغال‌سنگ رتبه دوم و در مصرف نفت جایگاه سوم جهان را دارد، اما از نظر مصرف گاز طبیعی تنها در رتبه یازدهم قرار گرفته است.

مصرف زغال‌سنگ، نفت و گاز طبیعی در سال ۲۰۲۵ به بالاترین سطح تاریخی خود رسید، اما کشورهای متفاوتی در مصرف هر یک از این سوخت‌ها پیشتاز هستند. این رتبه‌بندی‌ها تا حدی نشان‌دهنده نوع منابع انرژی است که کشورها در داخل مرزهای خود تولید می‌کنند.

مصرف سوخت فسیلی

این گزارش با استفاده از داده‌های گزارش آماری انرژی جهان در سال ۲۰۲۶ مؤسسه انرژی، بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان هر یک از سوخت‌های فسیلی در سال ۲۰۲۵ را رتبه‌بندی می‌کند.

مصرف زغال‌سنگ برحسب میلیون تن معادل زغال‌سنگ (Mtce) اندازه‌گیری شده است. این واحد نشان‌دهنده محتوای انرژی است، نه وزن واقعی زغال‌سنگ مصرف‌شده.

چین بزرگ‌ترین مصرف‌کننده زغال‌سنگ و آمریکا پیشتاز مصرف نفت و گاز طبیعی است

چین به‌تنهایی بیشتر از مجموع سایر کشورهای جهان زغال‌سنگ مصرف می‌کند. میزان مصرف این کشور در سال ۲۰۲۵ به ۳ هزار و ۱۴۷ میلیون تن معادل زغال‌سنگ رسید که چهار برابر مصرف هند، دومین کشور این رتبه‌بندی با ۷۸۷ میلیون تن، بود.

چین همچنین بزرگ‌ترین تولیدکننده زغال‌سنگ جهان است و در سال ۲۰۲۵ حدود ۵۴ درصد برق این کشور از زغال‌سنگ تولید شد.

در مقابل، آمریکا در مصرف دو سوخت فسیلی دیگر، یعنی نفت و گاز طبیعی، پیشتاز است.

مصرف روزانه نفت آمریکا به ۱۹.۴ میلیون بشکه رسید و از مصرف ۱۷.۴ میلیون بشکه‌ای چین فراتر رفت. همچنین مصرف گاز طبیعی آمریکا با رسیدن به ۳۲.۳ تریلیون فوت مکعب، تقریباً دو برابر مصرف ۱۷ تریلیون فوت مکعبی روسیه بود.

آمریکا بزرگ‌ترین تولیدکننده نفت و گاز طبیعی در جهان نیز محسوب می‌شود و گاز طبیعی مهم‌ترین منبع تولید برق این کشور است.

جدول زیر میزان مصرف زغال‌سنگ، نفت و گاز طبیعی در سال ۲۰۲۵ را برای ۷۹ اقتصاد جهان که مؤسسه انرژی آمار آن‌ها را به‌صورت جداگانه منتشر می‌کند، نشان می‌دهد. کشورها براساس میزان مصرف زغال‌سنگ مرتب شده‌اند.

جدول مصرف سوخت‌های فسیلی کشورهای جهان در سال ۲۰۲۵

کشور زغال‌سنگ (میلیون تن) نفت (میلیون بشکه در روز) گاز طبیعی (تریلیون فوت مکعب)
🇨🇳 چین ۳٬۱۴۷.۳ ۱۷.۳۶ ۱۵.۶۱
🇮🇳 هند ۷۸۷.۲ ۵.۶۴ ۲.۳۵
🇺🇸 آمریکا ۲۹۷.۹ ۱۹.۴۰ ۳۲.۲۶
🇮🇩 اندونزی ۱۷۵.۹ ۱.۷۰ ۱.۷۱
🇯🇵 ژاپن ۱۴۸.۷ ۳.۳۱ ۳.۱۹
🇿🇦 آفریقای جنوبی ۱۲۴.۴ ۰.۴۷ ۰.۱۷
🇷🇺 روسیه ۱۲۱.۴ ۳.۶۴ ۱۶.۹۵
🇰🇷 کره جنوبی ۹۷.۴ ۲.۸۳ ۲.۲۲
🇻🇳 ویتنام ۸۷.۷ ۰.۷۰ ۰.۲۰
🇹🇷 ترکیه ۶۱.۰ ۱.۲۲ ۱.۹۹
🇰🇿 قزاقستان ۵۳.۶ ۰.۳۹ ۰.۸۴
🇩🇪 آلمان ۵۱.۰ ۲.۰۴ ۲.۷۷
🇦🇺 استرالیا ۴۹.۸ ۱.۰۹ ۱.۳۷
🇵🇱 لهستان ۴۵.۸ ۰.۷۲ ۰.۷۸
🇹🇼 تایوان ۴۳.۷ ۰.۸۶ ۱.۱۱
🇲🇾 مالزی ۳۷.۶ ۰.۹۷ ۱.۶۳
🇵🇭 فیلیپین ۳۱.۹ ۰.۵۱ ۰.۱۴
🇹🇭 تایلند ۲۰.۳ ۱.۲۳ ۱.۶۷
🇧🇷 برزیل ۲۰.۲ ۲.۶۱ ۱.۱۷
🇵🇰 پاکستان ۱۶.۳ ۰.۴۵ ۱.۲۰
🇧🇩 بنگلادش ۱۴.۵ ۰.۲۸ ۰.۹۷
🇨🇿 جمهوری چک ۱۳.۰ ۰.۲۱ ۰.۲۵
🇺🇦 اوکراین ۱۲.۱ ۰.۲۸ ۰.۸۰
🇲🇦 مراکش ۹.۶ ۰.۳۳ ۰.۰۳
🇨🇦 کانادا ۸.۴ ۲.۳۹ ۴.۶۷
🇲🇽 مکزیک ۷.۴ ۱.۷۹ ۳.۵۲
🇺🇿 ازبکستان ۶.۹ ۰.۱۵ ۱.۵۷
🇳🇱 هلند ۶.۵ ۰.۸۴ ۰.۹۲
🇨🇱 شیلی ۵.۵ ۰.۴۰ ۰.۲۸
🇫🇷 فرانسه ۵.۴ ۱.۳۵ ۱.۰۸
🇨🇴 کلمبیا ۴.۸ ۰.۴۴ ۰.۴۱
🇧🇬 بلغارستان ۴.۸ ۰.۱۱ ۰.۰۹
🇧🇪 بلژیک ۴.۱ ۰.۵۸ ۰.۴۸
🇭🇰 هنگ‌کنگ ۳.۶ ۰.۳۲ ۰.۱۹
🇦🇪 امارات متحده عربی ۳.۶ ۱.۰۹ ۲.۴۹
🇦🇹 اتریش ۳.۳ ۰.۲۲ ۰.۲۶
🇪🇪 استونی ۳.۱ ۰.۰۳ ۰.۰۱
🇷🇴 رومانی ۳.۰ ۰.۲۴ ۰.۳۴
🇪🇸 اسپانیا ۳.۰ ۱.۲۷ ۱.۱۱
🇮🇹 ایتالیا ۲.۹ ۱.۲۰ ۲.۱۲
🇫🇮 فنلاند ۲.۶ ۰.۱۷ ۰.۰۴
🇮🇱 اسرائیل ۲.۶ ۰.۲۱ ۰.۴۸
🇸🇰 اسلواکی ۲.۵ ۰.۰۸ ۰.۱۶
🇮🇷 ایران ۲.۳ ۲.۰۱ ۹.۰۵
🇸🇪 سوئد ۲.۱ ۰.۲۶ ۰.۰۳
🇪🇬 مصر ۲.۰ ۰.۷۸ ۲.۱۷
🇱🇰 سریلانکا ۱.۹ ۰.۱۳ —
🇬🇧 بریتانیا ۱.۷ ۱.۳۴ ۲.۱۶
🇳🇿 نیوزیلند ۱.۵ ۰.۱۶ ۰.۱۰
🇧🇾 بلاروس ۱.۳ ۰.۱۶ ۰.۵۶
🇳🇴 نروژ ۱.۱ ۰.۲۱ ۰.۱۲
🇦🇷 آرژانتین ۱.۱ ۰.۶۰ ۱.۵۴
🇬🇷 یونان ۱.۰ ۰.۳۰ ۰.۲۵
🇲🇰 مقدونیه شمالی ۰.۹ ۰.۰۲ ۰.۰۱
🇵🇪 پرو ۰.۹ ۰.۳۰ ۰.۳۶
🇸🇮 اسلوونی ۰.۷ ۰.۰۵ ۰.۰۳
🇭🇺 مجارستان ۰.۶ ۰.۱۶ ۰.۳۰
🇸🇬 سنگاپور ۰.۵ ۱.۴۸ ۰.۴۷
🇮🇪 ایرلند ۰.۴ ۰.۱۵ ۰.۱۷
🇭🇷 کرواسی ۰.۳ ۰.۰۸ ۰.۰۹
🇰🇼 کویت ۰.۳ ۰.۵۱ ۰.۹۱
🇻🇪 ونزوئلا ۰.۳ ۰.۳۱ ۱.۱۰
🇩🇰 دانمارک ۰.۳ ۰.۱۳ ۰.۰۶
🇸🇦 عربستان سعودی ۰.۲ ۳.۸۶ ۴.۷۲
🇴🇲 عمان ۰.۲ ۰.۲۶ ۱.۱۶
🇮🇸 ایسلند ۰.۱ ۰.۰۲ —
🇱🇹 لیتوانی ۰.۱ ۰.۰۶ ۰.۰۶
🇨🇭 سوئیس ۰.۱ ۰.۱۹ ۰.۱۱
🇱🇺 لوکزامبورگ ۰.۰ ۰.۰۴ ۰.۰۲
🇨🇾 قبرس ۰.۰ ۰.۰۵ —
🇩🇿 الجزایر ۰.۰ ۰.۴۷ ۱.۹۱
🇱🇻 لتونی ۰.۰ ۰.۰۳ ۰.۰۳
🇶🇦 قطر ۰.۰ ۰.۳۹ ۱.۵۵
🇪🇨 اکوادور ۰.۰ ۰.۲۹ ۰.۰۲
🇵🇹 پرتغال ۰.۰ ۰.۲۲ ۰.۱۴
🇦🇿 جمهوری آذربایجان ۰.۰ ۰.۱۳ ۰.۴۳
🇮🇶 عراق ۰.۰ ۰.۸۹ ۰.۶۵
🇹🇲 ترکمنستان ۰.۰ ۰.۱۵ ۱.۲۲
🇹🇹 ترینیداد و توباگو ۰.۰ ۰.۰۳ ۰.۴۶

چین و آمریکا تنها کشورهایی هستند که در هر سه دسته سوخت فسیلی، یعنی زغال‌سنگ، نفت و گاز طبیعی، در میان سه مصرف‌کننده بزرگ جهان قرار دارند.

این دو کشور در مجموع ۶۱ درصد مصرف جهانی زغال‌سنگ، ۳۶ درصد مصرف نفت و ۳۲ درصد مصرف گاز طبیعی را به خود اختصاص داده‌اند.

آمریکا با مصرف حدود ۲۹۸ میلیون تن معادل زغال‌سنگ، در رتبه سوم جهان قرار دارد. مصرف زغال‌سنگ این کشور در سال ۲۰۲۵ حدود ۱۰ درصد افزایش یافت؛ زیرا افزایش قیمت گاز طبیعی باعث شد تولید برق با استفاده از زغال‌سنگ از نظر اقتصادی رقابتی‌تر شود.

بزرگ‌ترین مصرف‌کنندگان زغال‌سنگ و گاز طبیعی عمدتاً تولیدکننده این سوخت‌ها هستند

بیشتر کشورهایی که بیشترین میزان گاز طبیعی را مصرف می‌کنند، خود از تولیدکنندگان بزرگ این سوخت نیز محسوب می‌شوند.

روسیه که دومین مصرف‌کننده بزرگ گاز طبیعی در جهان است، از نظر تولید این سوخت نیز در رتبه دوم قرار دارد.

ایران با مصرف ۹.۱ تریلیون فوت مکعب گاز طبیعی در سال ۲۰۲۵، چهارمین مصرف‌کننده بزرگ گاز جهان است. مصرف گاز ایران از مجموع مصرف ژاپن و آلمان بیشتر بوده و این کشور تقریباً تمام گاز تولیدی خود را در داخل مصرف می‌کند.

عربستان سعودی نیز که در مصرف نفت رتبه چهارم و در مصرف گاز طبیعی جایگاه پنجم جهان را دارد، بیش از هر کشور دیگری از نفت برای تولید برق استفاده می‌کند.

الگوی مشابهی درباره زغال‌سنگ نیز وجود دارد. اندونزی با مصرف ۱۷۶ میلیون تن معادل زغال‌سنگ در رتبه چهارم و آفریقای جنوبی با مصرف ۱۲۴ میلیون تن در جایگاه ششم قرار دارند. هر دو کشور بیش از میزان مصرف داخلی خود زغال‌سنگ استخراج می‌کنند.

آفریقای جنوبی بخش عمده برق موردنیاز خود را از زغال‌سنگ تولید می‌کند، درحالی‌که از نظر مصرف گاز طبیعی تنها در رتبه پنجاه‌وهفتم جهان قرار دارد.

هند وضعیت متفاوتی دارد. این کشور از نظر مصرف زغال‌سنگ در رتبه دوم جهان قرار گرفته، اما با مصرف ۲.۴ تریلیون فوت مکعب گاز طبیعی، تنها یازدهمین مصرف‌کننده بزرگ این سوخت است و اندکی پایین‌تر از امارات متحده عربی قرار دارد که کشوری بسیار کوچک‌تر محسوب می‌شود.

هند بخش عمده زغال‌سنگ مصرفی خود را استخراج می‌کند، اما کمتر از نیمی از گاز طبیعی موردنیازش را در داخل تولید می‌کند و باقی آن را به‌شکل گاز طبیعی مایع (LNG) وارد می‌کند.

ژاپن و کره جنوبی دو استثنای مهم در الگوی ارتباط میان تولید و مصرف سوخت‌های فسیلی هستند.

این دو کشور تقریباً تمام زغال‌سنگ، نفت و گاز طبیعی موردنیاز خود را از طریق واردات تأمین می‌کنند؛ بااین‌حال، هر دو در میان ۱۲ مصرف‌کننده بزرگ جهان در هر سه دسته سوخت فسیلی قرار دارند.