حوزه، حجتالاسلام محمد معراج رنوی خطبه فدکیه را راهی برای تقویت حقشناسی، بصیرت دینی و آشنایی نسل جوان با سیره حضرت زهرا(س) دانست.
به گزارش گروه ترجمه خبرگزاری حوزه، حجتالاسلام محمد معراج رنوی، روحانی هندی، در خطبه های نماز جمعه که در شهر چنئی ایالت تامیل نادو هند برگزار شد، به بررسی ابعاد قرآنی، اعتقادی، اخلاقی و سیاسی خطبه تاریخی فدکیه حضرت فاطمه زهرا(س) پرداخت و با بیان اینکه خطبه فدکیه از خطابههای مهم تاریخ اسلام است، گفت: در این خطبه، آموزههای قرآن کریم، توحید و رسالت، احکام اسلامی، قانون ارث و مسئولیتهای دینی امت اسلامی بهروشنی مطرح شده است.
وی تأکید کرد: نباید خطبه فدکیه را تنها به مطالبه مالکیت فدک محدود کرد؛ بلکه باید با نگاهی دقیق، استدلالهای قرآنی، ژرفای فکری و زمینه تاریخی آن را بررسی کرد. حضرت زهرا(س) در این خطبه با استناد به آیات قرآن، دیدگاه خود را تبیین کردند و مسلمانان را به پایبندی به اصول دینی، احکام الهی و آموزههای پیامبر اکرم(ص) فراخواندند. ایشان همچنین از رفتار دوگانه برخی افراد، غفلت از دین و سکوت در برابر پایمال شدن احکام اسلامی انتقاد کرد.
آموزههای پیامبر(ص) در پرتو قرآن
این روحانی هندی با اشاره به آیه ۱۲۸ سوره توبه گفت: خداوند در این آیه، دلسوزی، خیرخواهی و مهربانی پیامبر اکرم(ص) نسبت به امت را بیان میکند. زندگی پیامبر(ص) در راه هدایت انسانها، اصلاح جامعه و گسترش اخلاق سپری شد. ایشان جامعهای پراکنده را به ایمان، برادری، عدالت و احترام به انسان فراخواندند.
وی افزود: پس از رحلت پیامبر(ص) نیز پایبندی به تعالیم ایشان و شناخت جایگاه و حقوق اهلبیت(ع) از مسئولیتهای مهم دینی مسلمانان است. پیروی حقیقی از سیره پیامبر(ص) زمانی تحقق مییابد که عدالت، امانتداری، تقوا و رعایت حقوق دیگران در زندگی عملی مسلمانان جایگاه داشته باشد.
تقوا و پایبندی به اصول دینی
حجت الاسلام رنوی در ادامه، با اشاره به آیه ۱۰۲ سوره آلعمران، «یَا أَیُّهَا الَّذِینَ آمَنُوا اتَّقُوا اللَّهَ حَقَّ تُقَاتِهِ»، تقوا را پایه زندگی اسلامی دانست و گفت: تقوای حقیقی تنها به عبادت و رفتارهای ظاهری محدود نمیشود، بلکه باید در تصمیمها و رفتارهای فردی، اجتماعی و جمعی نیز نمود داشته باشد.
وی تأکید کرد که در امور دینی، احکام قرآن، عدالت و اصول شرعی باید مبنا قرار گیرند. نادیده گرفتن حقوق، امانتداری و پاسخگویی، اجرای عملی آموزههای اسلامی را با دشواری روبهرو میکند. ازاینرو، هر مسلمان باید رفتار و تصمیمهای خود را با معیارهای قرآن و سنت بسنجد.
مسئولیتهای امت پس از رحلت پیامبر(ص)
حجتالاسلام محمد معراج رنوی با اشاره به آیه ۱۴۴ سوره آلعمران گفت: قرآن کریم به مسلمانان یادآوری میکند که رحلت پیامبر اکرم(ص) نباید موجب سستی در پایبندی به دین و آموزههای اسلامی شود.
وی افزود: درگذشت یک شخصیت بزرگ، به معنای پایان یافتن پیام و تعالیم او نیست؛ بلکه نسلهای پس از او مسئولیت دارند از آن تعالیم پاسداری کنند و بر اساس آنها زندگی کنند. و به گفته وی، بررسی این آیه در بستر تاریخی خطبه فدکیه، این پرسش را پیش روی امت قرار میدهد که تا چه اندازه به اصول دینی، احکام قرآن و آموزههای پیامبر اکرم(ص) پایبند مانده است.
قانون ارث و استدلال حضرت فاطمه زهرا(س)
حجت الاسلام رنوی با اشاره به مباحث مهم خطبه فدکیه درباره ارث گفت: حضرت فاطمه زهرا(س) در این خطبه، آیاتی از قرآن کریم درباره ارثبری پیامبران را یادآور شدند؛ از جمله آیه ۶ سوره مریم، درباره دعای حضرت زکریا(ع)، و آیه ۱۶ سوره نمل، درباره وارث شدن حضرت سلیمان(ع) از حضرت داوود(ع). در آیه ۶ سوره مریم آمده است: «یَرِثُنِی وَیَرِثُ مِنْ آلِ یَعْقُوبَ» «از من و خاندان یعقوب ارث ببرد» و همچنین در آیه ۱۶ سوره نمل میخوانیم: «وَوَرِثَ سُلَیْمَانُ دَاوُودَ»؛ یعنی «و سلیمان از داوود ارث برد».
وی تأکید کرد که مطالعه خطبه فدکیه از منظر قانون ارث و استدلالهای قرآنی اهمیت ویژهای دارد. حضرت زهرا(س) با استناد به این آیات، دیدگاه خود را بیان کردند. و به گفته وی، برای بررسی دقیق این مسئله تاریخی، باید مباحث ارث، هبه و مالکیت و نیز روایات مرتبط، جداگانه و با رویکردی علمی و پژوهشی بررسی شوند.
خطبه فدکیه و حقوق اهلبیت(ع)
این کارشناس دینی در ادامه، زندگی حضرت فاطمه زهرا(س) را الگویی روشن از دانش، ایثار، عبادت، صبر، شجاعت، پایداری در راه حق، حقگویی و بصیرت دینی توصیف کرد و گفت: خطبه فدکیه از آن رو در تاریخ اسلام اهمیت دارد که افزون بر تبیین اصول دینی، به مسئولیتهای اجتماعی امت و ضرورت رعایت عدالت نیز توجه میدهد.
حجت الاسلام رنوی افزود: پایبندی حقیقی به آموزههای اهلبیت(ع) اقتضا میکند که مسلمانان علم و پژوهش، استقامت اخلاقی، حقگویی و عدالت را در زندگی خود به کار بندند. پیام سیره اهلبیت(ع) تنها یادآوری رویدادهای تاریخی نیست، بلکه عمل به اصول اخلاقی و دینی آنان نیز هست.
ضرورت امانت علمی در مطالعه تاریخ اسلام
حجتالاسلام محمد معراج رنوی تأکید کرد: موضوعات تاریخی، از جمله خطبه فدکیه، باید با مراجعه به متن اصلی، آیات قرآن، منابع معتبر تاریخی و روایات مرتبط بررسی شوند و به گفته وی، برای شناخت دقیق رویدادهای تاریخی باید میان متنها و روایات و برداشتهایی که از آنها به دست میآید، تفاوت قائل شد و مطالعه علمی تاریخ اسلام، روحیه پژوهش، استدلال و بصیرت دینی را در نسل جوان تقویت میکند. فهم آیات قرآن در بستر و سیاق آنها و طرح مباحث تاریخی بر پایه دلایل معتبر، از ضرورتهای آموزش و تربیت دینی است.
آشنایی نسل جوان با سیره حضرت زهرا(س)
وی گفت: جوانان باید قرآن کریم، سیره پیامبر اکرم(ص) و تعالیم اهلبیت(ع) را مطالعه کنند تا در آنان آگاهی دینی، حقشناسی، روحیه پژوهش و احساس مسئولیت اخلاقی پرورش یابد و پیام محوری خطبه فدکیه، توجه به هدایت قرآن، عدالت، رعایت حقوق و پایبندی به اصول دینی است؛ ارزشهایی که مسلمانان را به اصلاح زندگی فردی و اجتماعی بر پایه آموزههای اسلامی فرامیخواند.
حجت الاسلام رنوی، در پایان، با اشاره به تحولات و دشواریهای سیاسی جهان، برای سربلندی و عزت ایران و دین مبین اسلام دعا کرد و از خداوند، تعجیل در ظهور منجی عالم بشریت، حضرت حجت(عج)، را خواستار شد.
