به گزارش خبرگزاری حوزه، آخرین روزهای تابستان همین امسال بود که در نشست رسانه‌ای دهمین همایش تئاتر پیاده‌روی اربعین با عنوان "روایت راهیان" مرحوم استاد کوروش زارعی از آخرین آرزویش و تلاش برای تحقق آن سخن به میان آورد؛ آرزوی او که طی سال‌های اخیر در هر مناسبتی از آن یاد می‌کرد، ایجاد "اتحادیه تئاتر جهان اسلام" بود، آن هم با رویکرد نشر و صدور تفکر انقلاب اسلامی و تلاش به منظور جهانی‌کردنِ هنر مقاومت.
واقعیت امر آن است که هنر مقاومت، بیش از آن‌که صرفاً بازنمایی یک رخداد سیاسی یا نظامی باشد، تجلی‌بخش روح حماسی، بیداری و هویت جمعی ملت‌هایی است که در برابر نظام سلطه و قطب استکبار قدعلم کرده و از شرافت و ارزش های خود حراست می‌کنند.
در این میان، عرصه نمایش به دلیل زنده بودن، ارتباط بی‌واسطه با مخاطب و قدرت بی‌نظیر در انتقال عواطف و اندیشه‌ها، همواره یکی از کارآمدترین ابزارها به منظور روایتگری گفتمان مقاومت بوده است. در سال‌های اخیر، نام "کورش زارعی" پیوندی ناگسستنی با جریان تئاتر مقاومت، تئاتر دینی و به‌ویژه تئاتر مردمی پیاده‌روی اربعین داشته است؛ هنرمندی دغدغه‌مند، انقلابی و در عین حال بی ادعا و مخلص که تا واپسین روزهای حیات پربارش، آرمانی بزرگ را در این زمینه در سر می‌پروراند.
اما به راستی چرا مرحوم استاد زارعی، این ایده مهم و عظیم را با چنین شور و اشتیاقی دنبال می‌کرد؟ پاسخ را باید در نگاه تمدنی و فراملی او به هنر جست‌وجو کرد. زارعی به درستی دریافته بود که جبهه استکبار و رسانه‌های وابسته به آن، با بهره‌گیری از ابزارهای هنری نوین، درصدد تحریف واقعیت‌های جهان اسلام، مخدوش کردن چهره مقاومت و تزریق رخوت و وادادگی به کالبد ملت‌های مسلمان هستند.
طبعاً در برابر چنین هجمه‌ی فراگیری، هنرمندان متعهد در کشورهای اسلامی نمی‌توانند جزیره‌های جداافتاده و منفرد باشند، بلکه نیاز مبرم جهان اسلام ناظر به بحث هم‌افزایی، پیوند سازمانی و به اشتراک گذاشتن ظرفیت‌های هنری و فرهنگی است تا بلکه از این رهگذر، جبهه واحدی از هنرمندان بیدار و دغدغه‌مند شکل بگیرد.
ایده "اتحادیه تئاتر جهان اسلام" که مرحوم کورش زارعی در رویدادهایی همچون همایش روایت راهیان و جشنواره‌های بین‌المللی با پافشاری از آن یاد می‌کرد، پلی است برای اتصال هنرمندان مقاومت از ایران، عراق، لبنان، سوریه، یمن و سایر نقاط جهان اسلام.
او بر اساس دغدغه و نگاه آرمانی‌اش، خوب می‌دانست که زبان تئاتر، زبان مشترک جان‌هاست و اگر این هنر با مفاهیمی همچون جهاد، ایثار، مظلومیت مردم غزه و لبنان و آرمان آزادی قدس گره بخورد، می‌تواند مرزهای جغرافیایی را درنوردد و دل‌های ملت‌ها را به یکدیگر پیوند دهد.
اینک که به ظاهر و بر اساس محاسبات دنیایی، آن استاد فرزانه و انقلابی دیگر در بین ما نیست باید دوستان او و علاقه‌مندان به هنر دینی و آیینی به طور جدی زمینه‌ی لازم برای تشکیل این اتحادیه را فراهم کنند چرا که در این صورت می‌توان بستر مناسبی برای تولیدات مشترک، تبادل تجربیات، آموزش نسل جوان و در نهایت، صدور پیام انقلاب اسلامی و تفکر مقاومت به سراسر گیتی را فراهم نمود.
مرحوم کورش زارعی، حقیقتاً خود مصداق بارز یک هنرمند مجاهد بود؛ کسی که هنر را نه برای هنر، بلکه رسالتی در خدمت تعالی انسان و دفاع از حق می‌دانست. پیگیری‌های مستمر او برای برگزاری رویدادهایی نظیر تئاتر اربعین و میدان‌داری در جشنواره‌های مقاومت، نشان‌دهنده ایمانی راسخ به قدرت فرهنگ و هنر مردمی بود.
او با راه‌اندازی و تقویت این جریان‌ها، بذر امیدی را در دل هنرمندان جوان کاشت که امروز بیش از هر زمان دیگری نیازمند مراقبت و باروری است. امروز هر چند که آن هنرمند فقید دیگر در میان ما نیست، اما آرمان او یعنی تحقق «اتحادیه تئاتر جهان اسلام» همچون میراثی گران‌بها بر دوش جامعه هنری انقلاب اسلامی سنگینی می‌کند. جامعه فرهنگی و دستگاه‌های متولی هنر کشور باید با پاسداشت یاد و خاطره کورش زارعی، ایده سترگ او را از مرحله حرف به عمل برسانند.
به هر حال نباید از یاد ببریم که هنر نمایش به نوعی در تمدن اسلامی ریشه دارد: تعزیه، خیمه‌شب‌بازی، نقالی، نمایش‌های آیینی مصر و اندونزی و ... در این راستا این اتحادیه می‌تواند چنین میراث پراکنده ای را به یک خانواده هنری مشترک تبدیل کند و ایران را از این حیث به کشور میزبان و مرجع ارتقا ببخشد و این همان چیزی است که در ادبیات تمدنی، از آن به "مرجعیت فرهنگی" یاد می‌کنیم و امید است در این خصوص از ظرفیت دیپلماسی فرهنگی کشور نهایت استفاده به عمل آید.
و در نهایت هم آن‌که؛ بی شک، انسجام هنرمندان مقاومت در قالب یک ساختار منسجم بین‌المللی، گامی بلند در جهت تحقق تمدن نوین اسلامی و شکستن انحصار رسانه‌ای غرب خواهد بود. ان شاءالله.
سید محمدمهدی موسوی