وقتی امنیت دیگر برای بانک‌های مرکزی جهان معنا ندارد!
اروپا که روزگاری در دوران جنگ جهانی دوم برای حفاظت از دارایی‌هایش به آمریکا پناه برده بود، اکنون همزمان با اوج‌گیری تنش‌های ژئوپلیتیک و سایه تهدیدهای سیاسی، موجی از «فرار بزرگ طلا» از خاک ایالات متحده را کلید زده است؛ حرکتی انتحاری یا واکنشی حیاتی که تعریف «امنیت مالی» را در دنیا تغییر داده است
به گزارش خبرگزاری طلا گلدنیوز؛ تصمیم اخیر بانک مرکزی هلند مبنی بر انتقال بخشی از ذخایر طلای خود از آمریکای شمالی به اروپا، موج تازه‌ای از گمانه‌زنی‌ها را درباره روند جهانی بازتوزیع ذخایر فلزات گرانبها برانگیخته است.
فدرال رزرو نیویورک دهه‌هاست که به‌عنوان امینِ ذخایر طلای دولت ایالات متحده، دولت‌های خارجی، بانک‌های مرکزی و سازمان‌های بین‌المللی عمل می‌کند. بخش عمده‌ای از این ذخایر در جریان جنگ جهانی دوم و پس از آن، به درخواست کشورها برای نگهداری امن به آمریکا منتقل شد. میزان این ذخایر در اوایل دهه ۱۹۷۰ به اوج رسید، اما پس از خروج دلار از استاندارد طلا روند نزولی به خود گرفت و اکنون به حدود نیمی از دوران اوج رسیده است.
روند کاهش نگهداری طلا توسط آمریکا همچنان ادامه دارد؛ به طوری که فرانسه تمام طلای خود را بین ماه‌های ژوئیه ۲۰۲۵ تا ژانویه ۲۰۲۶ از فدرال رزرو نیویورک خارج کرد.
در گامی مشابه، بانک مرکزی هلند (DNB) نیز با استناد به «افزایش ناآرامی‌های ژئوپلیتیک» و ضرورت بهبود «آمادگی در برابر بحران»، بیش از ۷۸ تن طلا از نیویورک و ۷ تن از کانادا را به لندن منتقل کرد. «اولاف اسلیپن»، از مدیران ارشد این بانک، در این باره گفت: «ما انتظار نداریم هرگز نیازی به استفاده از این طلاها داشته باشیم، اما تقویت تاب‌آوری و آمادگی یک ضرورت است.»
رئیس بانک مرکزی هلند همچنین به جایگاه لندن به عنوان بزرگترین بازار معاملات شمش طلا در جهان اشاره کرد و افزود ذخیره‌سازی طلا در بانک انگلستان، دسترسی به آن را در مواقع لزوم تسهیل می‌کند.
با وجود افزایش اخیر تنش‌های جهانی، بانک‌های مرکزی سال‌هاست که دست به بازتوزیع دارایی‌های طلای خود زده‌اند. بر اساس داده‌های شورای جهانی طلا:
آلمان در سال ۲۰۰۰ مبلغ ۹۳۰ تن طلا را از لندن به فرانکفورت منتقل کرد و بین سال‌های ۲۰۱۳ تا ۲۰۱۷ نیز ۶۷۴ تن دیگر را از نیویورک و پاریس به خاک خود بازگرداند.
هلند در سال ۲۰۱۴ نیز ۱۲۲.۵ تن طلا را از نیویورک به آمستردام آورد و اتریش بین سال‌های ۲۰۱۵ تا ۲۰۱۸ حدود ۹۰ تن طلا را از لندن خارج کرد.
در خارج از اروپا، ونزوئلا بین سال‌های ۲۰۱۱ تا ۲۰۱۲ طلاهای خود را بازگرداند و هند نیز از سال ۲۰۲۳ شتاب جابه‌جایی ذخایرش را افزایش داده است.
«کریشان گوپائول»، تحلیلگر ارشد شورای جهانی طلا، معتقد است موج فعلی جابه‌جایی‌ها بسیار پیچیده‌تر از گذشته است. او اظهار داشت: افزایش بی‌ثباتی‌های ژئوپلیتیک باعث شده تا توجه به حوزه‌های قضایی، دسترسی در شرایط بحران و میزان قرار گرفتن در معرض زیرساخت‌های مالی خارج از کشور به شدت افزایش یابد.
اقدامات اخیر فرانسه و هلند نشان می‌دهد که راهکار لزوماً انبار کردن طلا در داخل کشور نیست؛ بلکه بانک‌های مرکزی به‌طور فزاینده‌ای به دنبال بهینه‌سازی میان سه مولفه کلیدی هستند: ریسک نگهداری، دسترسی فیزیکی و نقدشوندگی بازار.
در همین راستا، قانون‌گذاران در آلمان و ایتالیا (که به ترتیب دارنده دومین و سومین ذخایر بزرگ طلای جهان هستند) با اشاره به تنش‌های سیاسی و رویکردهای دولت دونالد ترامپ، خواستار خروج بخش بیشتری از طلای خود از خاک ایالات متحده شده‌اند؛ هرچند بانک مرکزی آلمان پیش‌تر نگرانی‌ها درباره آسیب‌پذیری طلای این کشور در نیویورک را رد کرده و گفته بود تهدید اعتماد بازارهای مالی به زیان خود ایالات متحده خواهد بود.
گوپائول در پایان خاطرنشان کرد: تصویر نوظهور بازار نشان می‌دهد که امنیت به‌تنهایی دیگر کافی نیست. برای بانک‌های مرکزی، طلا در دنیای امروز باید علاوه بر امن بودن، قابل دسترس، قابل معامله و توزیع‌شده در نقاطی باشد که در شرایط بحرانی و استرس‌زا نیز قابل اتکا باقی بمانند.
جدیدترین اخبار