رونمایی از شهر موشکی جدید نیروی هوافضای سپاه در کانون توجه تحلیلگران نظامی قرار دارد و معتقدند این اقدام پیام روشنی از تداوم قدرت دفاعی و ظرفیت بازسازی توان بازدارندگی ایران را به همراه دارد.
همشهری آنلاین – گروه سیاسی: اندیشکده نظامی «دیفنس سکیوریتی آسیا» روز چهارشنبه در گزارشی پیرامون رونمایی از شهر موشکی زیرزمینی جدید سپاه پاسداران، مدعی شد سپاه پاسداران دراین آیین، از یک موشک کروز جدید رونمایی کرده؛ موشکی که ازنظر طراحی ظاهری شباهت‌هایی به موشک پیشرفته آمریکایی AGM-۱۵۸ JASSM دارد و گمانه‌زنی‌هایی را درباره ورود ایران به مرحله جدیدی از توسعه و ارتقای فناوری موشک‌های کروز به‌همراه داشته‌است.
ماجرای شباهت به موشک آمریکایی
- سپاه پاسداران روز سه‌شنبه، از یک موشک کروز ناشناخته در یکی از شهرهای موشکی زیرزمینی کشور رونمایی کرد.
- طراحی ظاهری این موشک، به‌ویژه شکل بدنه زاویه‌دار و بال‌های نصب‌شده در بخش پایینی، شباهت‌هایی با موشک کروز هواپرتاب آمریکایی AGM-۱۵۸ JASSM دارد.
- این شباهت، به‌ویژه پس از گزارش‌هایی درباره کشف بقایای موشک‌های آمریکایی در خاک ایران طی درگیری‌های سال ۲۰۲۶، توجه کارشناسان نظامی را جلب کرده‌است.
- برخی ارزیابی‌های اولیه، موشک جدید را گونه‌ای احتمالی از خانواده موشک‌های کروز «پاوه» می‌دانند.
- در صورت صحت این ارزیابی، ایران احتمالاً به‌جای توسعه یک سامانه کاملاً جدید، درحال ارتقای یکی از موشک‌های موجود خود است.
چه شواهدی برای این ادعا وجود دارد؟
- تصاویر منتشرشده، فرماندهان سپاه را در حال بازدید از مجموعه‌ای زیرزمینی نشان می‌دهد که درآن انواع موشک‌ها، پرتابگرها و خودروهای پشتیبانی مستقر شده‌اند.
- در میان تجهیزات، موشکی با بدنه زاویه‌دار و بال‌های پایین‌تعبیه‌شده مشاهده می‌شود که ازنظر طراحی با نمونه‌های قبلی خانواده «پاوه» و «سومار» تفاوت‌هایی دارد.
بقایای موشک‌های JASSM در ایران
- در جریان درگیری‌های سال ۲۰۲۶، گزارش‌هایی درباره کشف بقایای موشک‌های آمریکایی AGM-۱۵۸ در مناطق مختلف ایران منتشر شد.
- مارس(اسفند و فروردین) : گزارش‌هایی از رهگیری احتمالی موشک‌های AGM-۱۵۸ در اطراف تهران و استان مرکزی منتشر شد.
- آوریل(فروردین و اردیبهشت) : بقایای احتمالی موشک AGM-۱۵۸B JASSM-ER شناسایی شد، اما جزئیات مربوط به نحوه سقوط و سکوی پرتاب مشخص نبود.
- اواخر مه(اردیبهشت و خرداد) : تصاویر منتسب به بقایای یک موشک JASSM-ER در نزدیکی اراک منتشر شد که بخش‌هایی از بدنه خارجی و داخلی آن را نشان می‌داد.
- ژوئیه (تیر و مرداد) : تصاویری از یک سرجنگی نفوذگر نسبتاً سالم، منتسب به کلاس WDU-۴۲/B، در استان کردستان منتشر شد.
- مجموع این گزارش‌ها نشان می‌دهد احتمالاً بخش‌هایی از موشک‌های آمریکایی در اختیار ایران قرار گرفته‌است.
چند نکته ویژه
- ایران پیش‌تر نیز در توسعه خانواده‌های موشکی «سومار»، «هویزه» و «پاوه» از تجربه‌های طراحی و توسعه سامانه‌های مختلف استفاده کرده‌است.
- ممکن است موشک جدید، حاصل تکامل تدریجی فناوری‌های موجود یا ترکیبی از تجربه‌های قبلی و اطلاعات به‌دست‌آمده از بقایای تسلیحات آمریکایی باشد.
- JASSM یک موشک هواپرتاب است، درحالی‌که گونه احتمالی جدید ایران ظاهراً با خانواده موشک‌های زمین‌پرتاب ارتباط دارد.
- این تفاوت، طراحی پرتابگر، تجهیزات پشتیبانی و نحوه سازمان‌دهی یگان‌های عملیاتی را تحت تأثیر قرار می‌دهد.
پیامدهای راهبردی برای آمریکا، اسرائیل و منطقه
- رونمایی از موشک جدید، بخشی از تلاش ایران برای نمایش آمادگی نظامی پس از جنگ ارزیابی می‌شود.
- سرلشکر علی عبداللهی، رئیس ستادکل نیروهای مسلح ایران، اعلام کرد موشک‌های پیشرفته جمهوری‌اسلامی دشمنان را با تأثیرات خود در میدان نبرد غافلگیر خواهند کرد.
- همچنین سید مجید موسوی، فرمانده نیروی هوافضای سپاه، بر آمادگی ایران برای مقابله با تهدیدهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای تأکید کرد.
- ازسوی دیگر، برآوردها حاکی از آن است که آمریکا طی حدود ۴۰ روز جنگ، نزدیک به هزارو۱۰۰ موشک از خانواده JASSM مصرف کرده است.
- این میزان، فشار قابل‌توجهی بر ذخایر تسلیحاتی آمریکا وارد می‌کند و جایگزینی آنها به زمان نیاز خواهد داشت.
- این موضوع تنها به خاورمیانه محدود نمی‌شود، چراکه ذخایر موشک‌های دورایستای آمریکا برای تعهدهای نظامی این کشور در مناطق دیگر نیز اهمیت دارند.
- برای اسرائیل و کشورهای منطقه نیز موضوع اصلی، میزان آمادگی عملیاتی ایران، توان جایگزینی موشک‌های مصرف‌شده و احتمال توسعه موشک‌های کروز با قابلیت کاهش شناسایی راداری است.